Οι εκδηλώσεις και οι εκθέσεις της εβδομάδας στη Θεσσαλονίκη από 4/5 έως 10/5

Συχνά διασχίζουμε τους δρόμους της πόλης μηχανικά, απορροφημένοι από την ταχύτητα της καθημερινότητας. Κι όμως, ανάμεσα στις γνωστές διαδρομές, ανοίγονται «παράθυρα» που μας καλούν να σταματήσουμε και να κοιτάξουμε τον κόσμο με καθαρή ματιά. Αυτή την εβδομάδα ξεχωριστές εκδηλώσεις, αλλά και εκθέσεις μας χαρίζουν μια νέα πνοή.

Με αφορμή τη Γιορτή της Μητέρας, διοργανώνεται στη Θεσσαλονίκη μια ξεχωριστή ανοιχτή εκδήλωση αφιερωμένη στην πρόληψη και την έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του μαστού. Επιπρόσθετα, έρχεται και η 10η επετειακή διοργάνωση του The Comic Con όπου αποτελεί την τέλεια αφορμή για να γίνει κανείς ο ήρωας που πάντα ήθελε.

Η ατζέντα συμπληρώνεται μοναδικά από τη 22η Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης (ΔΕΒΘ), το κορυφαίο λογοτεχνικό γεγονός της χώρας.

Το πρόγραμμα της φετινής διοργάνωσης είναι πιο πλούσιο από ποτέ, καλύπτοντας όλο το φάσμα της σύγχρονης πνευματικής παραγωγής: Παρουσιάσεις βιβλίων από αγαπημένους Έλληνες και ξένους συγγραφείς, συζητήσεις και αφιερώματα για τα επίκαιρα ζητήματα της εποχής μας και δράσεις για παιδιά και εφήβους.

22η Έκθεση βιβλίου Θεσσαλονίκης | ΔΕΘ

Η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης (ΔΕΒΘ) διοργανώνεται από το Ελληνικό Ίδρυμα Βιβλίου και Πολιτισμού (ΕΛΙΒΙΠ) σε συνεργασία με τη ΔΕΘ–HELEXPO, τους Έλληνες εκδότες και τον Δήμο Θεσσαλονίκης, με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού και της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας.

Συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, στο πλαίσιο του ΠΕΠ Κεντρικής Μακεδονίας 2021-2027.

Η ΔΕΒΘ είναι μέλος του Φόρουμ Διεθνών Εκθέσεων Βιβλίου και του Ευρωπαϊκού Δικτύου Εκθέσεων Βιβλίου ALDUS UP.

Ενημερωθείτε για τις προγραμματισμένες εκδηλώσεις της 22ης ΔΕΘΒ. Το πρόγραμμα συγκεντρώνει ένα ευρύ φάσμα εκδηλώσεων που καλύπτουν τη σύγχρονη εκδοτική και πνευματική παραγωγή. Παρουσιάσεις βιβλίων, συζητήσεις, αφιερώματα και δράσεις για διαφορετικά κοινά συνθέτουν μια ολοκληρωμένη εικόνα της έκθεσης.

Εξερευνήστε τις ενότητες και ανακαλύψτε τις εκδηλώσεις που σας ενδιαφέρουν: εδώ

*ΔΕΘ | Από τις 7 έως τις 10 Μαίου | Ελεύθερη είσοδος

Προβολή ντοκιμαντέρ: «Αριστοτέλους Άξων: Το Παλίμψηστο της Κοινωνίας των Εθνών» | Ολύμπιον

Αποτελεί ένα φωτοκινηματογραφικό κολάζ των διαφορετικών προσεγγίσεων της μεγάλης χειρονομίας του μνημειακού άξονα της κεντρικής Θεσσαλονίκης που σχεδίασε ο Γάλλος αρχιτέκτονας-πολεοδόμος Ernest Hébrard.

Η αφετηρία του έργου έχει προκύψει από το εντατικό εργαστήριο στο Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών ΠΣ ΑΠΘ για τον άξονα της Αριστοτέλους.

Εξελίχθηκε, μετά από διαγωνισμό του ΥΠΕΝ, στην επιλογή του θέματος «Λεωφόρος της Κοινωνίας των Εθνών. Ο γνωστός άξονας ης Αριστοτέλους στη Θεσσαλονίκη» για την ελληνική συμμετοχή στη 17η Μπιενάλε Αρχιτεκτονικής της Βενετίας με επιμέλεια ομάδας διδασκόντων στο Τμήμα.

Το ντοκιμαντέρ είναι παραγωγή της ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Επιχειρηματιών Βορείου Ελλάδος με σενάριο-σκηνοθεσία του Νίκου Καλογήρου, Art Direction του Γρηγόρη Αποστολόπουλου / Dada-Art και μουσική επένδυση του Σάκη Παπαδημητρίου.

Στην ευρύτερη εκδήλωση:

Αριστοτέλους: Άξονας σε κίνηση / Ο κοινός τόπος ως αφήγηση που διοργανώνεται από την Πολιτιστική Εταιρεία με τη συνεργασία του Τμήματος Αρχιτεκτόνων Μηχανικών ΠΣ ΑΠΘ, συμμετέχουν οι:

Γιώργης Γερόλυμπος | Φωτογράφος – Αρχιτέκτων

Μιχάλης Γουδής | Διευθυντής Ιδρύματος Heinrich Boell, Παράρτημα Θεσσαλονίκης

Αλέξανδρος Λιτσαρδάκης | Δημοσιογράφος

Τάσος Παπαδόπουλος | Ιστορικός – Ξεναγός

Ρένα Σακελλαρίδου | Αρχιτέκτων – Ομότιμη Καθηγήτρια ΑΠΘ

Η συζήτηση, με αφορμή το ντοκιμαντέρ, θα επιχειρήσει να σχολιάσει το θέμα των αφηγήσεων για τον κοινό τόπο. Ο δημόσιος χώρος της πόλης θεωρείται ως εστιακό πεδίο της καθημερινής διαβίωσης, των συλλογικών δράσεων, αλλά και της πολιτισμικής μας ταυτότητας.

*Ολύμπιον | Τρίτη 5 Μαΐου στις 18:00 | Κράτηση θέσης: εδώ

«Μαμά σ’αγαπώ!!! Να Προσέχεις!!!» Γιορτή Μητέρας 2026 / Άλμα Ζωής | Δημαρχείο Θεσσαλονίκης

Με αφορμή τη Γιορτή της Μητέρας, διοργανώνεται στη Θεσσαλονίκη μια ξεχωριστή ανοιχτή εκδήλωση αφιερωμένη στις μανούλες, στην οικογένεια και κυρίως στην πρόληψη και την έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του μαστού.

Η Γιορτή της Μητέρας 2026 στη Θεσσαλονίκη αποκτά και φέτος έναν ιδιαίτερο συμβολισμό, μέσα από μια ανοιχτή εκδήλωση που ενώνει τη χαρά, τη συμμετοχή και τη φροντίδα της υγείας.

Με το μήνυμα «Μαμά σ’ αγαπώ!!! Να προσέχεις!!!», η δράση που θα πραγματοποιηθεί την Κυριακή 10 Μαΐου 2026 στο Δημαρχιακό Μέγαρο Θεσσαλονίκης είναι αφιερωμένη σε όλες τις μητέρες και σε όλες τις γυναίκες, υπενθυμίζοντας πόσο σημαντικό είναι να αγαπούν, να φροντίζουν και να προστατεύουν τον εαυτό τους.

Η εκδήλωση προσφέρει δωρεάν κλινικό έλεγχο και υπέρηχο μαστού για γυναίκες έως 45 ετών, ενημέρωση από ειδικούς και εθελόντριες που έχουν βιώσει τον καρκίνο του μαστού, καθώς και δράσεις για παιδιά και οικογένειες, όπως workshops, παιχνίδια και μουσική, δημιουργώντας μια μοναδική εμπειρία πρόληψης και διασκέδασης για όλους.

Η γιορτή αυτή συνδυάζει την ευαισθητοποίηση για την πρόληψη του καρκίνου του μαστού με την οικογενειακή χαρά και ψυχαγωγία, ενισχύοντας τη σημασία της πρόληψης με έναν ζεστό και βιωματικό τρόπο.

Ώρες δωρεάν εξετάσεων: 10:00 – 14:00

Παροχές: Δωρεάν κλινικός έλεγχος και δωρεάν υπέρηχος μαστού για γυναίκες έως 45 ετών

Δράσεις: Workshops, παιχνίδια, face painting, μουσικοκινητικά δρώμενα, θεατρικό παιχνίδι, εκπαιδευτικές δράσεις, έκθεση ζωγραφικής παιδιών, περίπτερα ενημέρωσης

*Δημαρχείο Θεσσαλονίκης | Κυριακή 10 Μαΐου | Είσοδος ελεύθερη

Η τέχνη στη σκακιέρα | Πολυχώρος πολιτισμού Ισλαχανέ

Ο Πολυχώρος Πολιτισμού Ισλαχανέ μεταμορφώνεται σε ένα πεδίο καλλιτεχνικής γεωμετρίας.

Οι εικαστικοί του Υπουργείου Πολιτισμού ανοίγουν έναν πρωτότυπο διάλογο ανάμεσα στην αισθητική και τη στρατηγική, παρουσιάζοντας έργα εμπνευσμένα από τον κόσμο του σκακιού.

Μέσα από τη ζωγραφική, τη χαρακτική, τη γλυπτική και τις εγκαταστάσεις, η έκθεση εξερευνά τα αντίθετα τετράγωνα και την αναζήτηση των εξαιρετικών κινήσεων που διέπει το «παιχνίδι των βασιλέων».

Στις 17:00 ο δρ Νικόλας Σφήκας τιμώντας τη συμπλήρωση 40 ετών από την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Ένωσης Σκακιού (European Chess Union – ECU) θα παρουσιάσει το βιβλίο του με θέμα “Europe’s Chess Legacy”. Η ομιλία θα εστιάσει στην ιστορική και πολιτιστική διαδρομή του σκακιού στην Ευρώπη και θα πλαισιώνεται με έργα τέχνης μεγάλων καλλιτεχνών.

*Πολυχώρος πολιτισμού Ισλαχανέ | Εγκαίνεια έκθεσης: Παρασκευή 8 Μαίου στις 18:00 

The comic con vol. 10 | Βελλίδειο Συνεδριακό Κέντρο & ΔΕΘ-Helexpo

Το The Comic Con 10 είναι η τέλεια αφορμή για να γίνει κανείς ο ήρωας που πάντα ήθελε να είναι. Οι επισκέπτες καλούνται να φορέσουν τη στολή τους, να ζωντανέψουν τον αγαπημένο τους χαρακτήρα και να γιορτάσουν σε ένα περιβάλλον όπου το cosplay δεν είναι απλώς καλοδεχούμενο, αλλά αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της εμπειρίας.

Ιδιαίτερα για τις οικογένειες, η διοργάνωση αποτελεί μια μοναδική ευκαιρία για τα παιδιά να εμφανιστούν ως υπερήρωες, μάγοι ή αγαπημένοι χαρακτήρες, ζώντας τη δική τους ιστορία μέσα στο φεστιβάλ. Σε έναν κόσμο γεμάτο ήρωες, κανείς δεν είναι πολύ μικρός για να φορέσει μανδύα.

Για τους μικρότερους επισκέπτες έως 8 ετών, η είσοδος είναι δωρεάν.

Η δέκατη επετειακή διοργάνωση του The Comic Con επεκτείνεται σε τρεις χώρους: το Συνεδριακό Κέντρο «Ιωάννης Βελλίδης», το Περίπτερο 6 και το Περίπτερο 5 τής ΔΕΘ-Helexpo, ανεβάζοντας το συνολικό εμβαδό σε 8.000 τ.μ. γεμάτα ζωή, χρώμα και ιστορίες.

Με την υποστήριξη του Δήμου Θεσσαλονίκης και της Διεύθυνσης Πολιτισμού και Τουριστικής Ανάπτυξης, επιστρέφει για 10η χρονιά στη Θεσσαλονίκη το φεστιβάλ The Comic Con, η κορυφαία διοργάνωση ποπ κουλτούρας στην Ελλάδα, η οποία γιορτάζει μια δεκαετία παρουσίας με ένα επετειακό τριήμερο γεμάτο δράση, φαντασία, παιχνίδι και συμμετοχή δημιουργών παγκόσμιας εμβέλειας.

Από τις 8 έως τις 10 Μαΐου 2026, η Θεσσαλονίκη μεταμορφώνεται στο απόλυτο σημείο συνάντησης για τους λάτρεις των κόμικς, του animation, των video games και της ποπ κουλτούρας.

Το The Comic Con 10 σηματοδοτεί τη μεγαλύτερη διοργάνωση στην ιστορία του θεσμού, με ένα πλούσιο πρόγραμμα που υπόσχεται μια μοναδική εμπειρία για επισκέπτες κάθε ηλικίας, από τους πιο παθιασμένους fans μέχρι εκείνους που κάνουν τώρα τα πρώτα τους βήματα στον χώρο.

*Βελλίδειο Συνεδριακό Κέντρο & ΔΕΘ-Helexpo | Από τις 8 έως τις 10 Μαΐου | Ηλεκτρονικά εισιτήρια και αναλυτικό πρόγραμμα εδώ: ΕΔΩ | Ώρες λειτουργίας: 10:00-21:00. Εισιτήρια: 10 ευρώ (ημέρας), 18 ευρώ (τριημέρου προπώληση), 20 ευρώ (τριημέρου)

Aidez le peuple grec: Η αντιδικτατορική συλλογή της οικογένειας Meynaud, 1967-1974 | Γαλλικό Ινστιτούτο Θεσσαλονίκης

Το Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων για τον Κοινοβουλευτισμό και τη Δημοκρατία, το Γαλλικό Ινστιτούτο Θεσσαλονίκης και η Εταιρεία Φίλων του Χώρου Μνήμης της Αντιδικτατορικής Αντίστασης (1967-1974) στη Θεσσαλονίκη, με την υποστήριξη του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και του Συνδέσμου Φυλακισθέντων και Εξορισθέντων Αντιστασιακών 1967-1974, παρουσιάζουν την έκθεση «Aidez le peuple grec: Η αντιδικτατορική συλλογή της οικογένειας Meynaud, 1967-1974» στο Γαλλικό Ινστιτούτο Θεσσαλονίκης.

Η έκθεση τελεί υπό την αιγίδα του Γενικού Προξενείου της Γαλλίας και του Δήμου Θεσσαλονίκης.

Με επίκεντρο τον Καναδά, η οικογένεια Meynaud ανέπτυξε έντονη δράση για την αποκατάσταση της Δημοκρατίας στην Ελλάδα, με βασικά μέσα την πληροφόρηση και την κινητοποίηση της δημοκρατικής κοινής γνώμης, φορέων και αρχών στην Ευρώπη και την Αμερική.

Αν και για αρκετούς Έλληνες ο Γάλλος καθηγητής Jean Meynaud (Ζαν Μεϊνό) είναι γνωστός από το έργο του «Οι πολιτικές δυνάμεις στην Ελλάδα», μεγάλη αποκάλυψη αποτελεί η συλλογή της Ελένης Meynaud-Ζωγράφου, μια μικρή επιλογή της οποίας αποτελεί τον κορμό της έκθεσης. Η συλλογή, η οποία περιλαμβάνει έναν σημαντικό αριθμό από έγγραφα, περιοδικά, φυλλάδια, αποκόμματα εφημερίδων, φωτογραφίες και αφίσες αντιδικτατορικών εκδηλώσεων, θα αποτελέσει, για τους μελλοντικούς ερευνητές της περιόδου της δικτατορίας, πολύτιμη πηγή τεκμηρίωσης για τη σημασία του αντιδικτατορικού αγώνα εκτός των ελληνικών συνόρων, ως οργανικού τμήματος μιας συνολικής προσπάθειας για την αποκατάσταση της Δημοκρατίας.

*Γαλλικό Ιντιτούτο Θεσσαλονίκης | Διάρκεια έκθεσης: έως 23 Μαΐου 2026 | Ωράριο λειτουργίας: Πέμπτη και Παρασκευή 18:00-21:00 & Σάββατο 11:00-14:00

Μανουσάκης, Πιτέρη, Τσατσάγιας: Τρεις καλλιτέχνες από το Μουσείο που δεν έγινε. Συμμετοχή: Γιώργος Ταξίδης και Γιάννης Αδαμαντίδης | Τελλόγλειο Ίδρυμα Τεχνών Α.Π.Θ

Μια ιδιότυπη συνάντηση τριών καλλιτεχνών που έρχονται να συμπληρώσουν και ταυτόχρονα να ανανεώσουν τη μεγάλη έκθεση «Τέχνη – Διαγώνιος και το Μουσείο που δεν έγινε» προετοιμάζεται αυτές τις μέρες στο Τελλόγλειο Ίδρυμα Τεχνών ΑΠΘ.

Στη νέα έκθεση που έχει τίτλο «Μανουσάκης, Πιτέρη, Τσατσάγιας: Τρεις καλλιτέχνες από το Μουσείο που δεν έγινε. Συμμετοχή: Γιώργος Ταξίδης και Γιάννης Αδαμαντίδης» θα παρουσιαστούν ζωγραφικά έργα των τριών δημιουργών, αναδομώντας ουσιαστικά την πιο ώριμη πλευρά της τρέχουσας έκθεσης και συντελώντας σε έναν διάλογο-έκπληξη αφού διεισδύουν στο τότε και το σήμερα τολμηρά, με στοιχεία στη δημιουργική διαδικασία καλλιτεχνών της Βορείου Ελλάδος και όχι μόνο.

Σύμφωνα με την κ. Γουλάκη-Βουτυρά, «στη νέα έκθεση ακούμε τη «φωνή» τριών καλλιτεχνών από την ομάδα της «Διαγωνίου», γνωρίζουμε ένα δείγμα γραφής από τρεις διαφορετικές προσωπικότητες στα εικαστικά, τις οποίες δεν υπήρχε η δυνατότητα να πλησιάσουμε πιο κοντά στη μεγάλη έκθεση». Η ίδια επισημαίνει πως με την έκθεση «Μανουσάκης, Πιτέρη, Τσατσάγιας: Τρεις καλλιτέχνες από το Μουσείο που δεν έγινε» ανακαλύπτουμε ένα πλέγμα σχέσεων στον πνευματικό χώρο της άλλης Ελλάδας, της περιφέρειας, αλλά και τη σημασία τους στο χώρο της ελληνικής τέχνης, μιας προσφοράς που δεν πρέπει να χαθεί στη λήθη».

Μιχάλης Μανουσάκης: η πρώτη περίοδος δημιουργίας ενός σημαντικού σύγχρονου εικαστικού και δασκάλου που βρέθηκε να κάνει τη στρατιωτική του θητεία στη Θεσσαλονίκη, στο Γ΄ Σώμα Στρατού: τον φιλοξενεί ο Ανδρέας Ζαμπέτογλου στο εργαστήρι του, του γνωρίζει τον Ντίνο Χριστιανόπουλο, η πρώτη ενθάρρυνση και η αρχή μιας διαρκούς φιλίας, οι ρίζες της μετέπειτα δουλειάς του.

Σούλα Πιτέρη: μια όμορφη νέα γυναίκα συναντά τον Ντίνο Χριστιανόπουλο στα πρώτα της βήματα, την ενθαρρύνει και τη θαυμάζει, μοιράζεται μαζί του ανησυχίες ζωής. Στη δεκαετία ’70-’80 συμμετέχει σε εκθέσεις της «Διαγωνίου», η μοναδική ατομική της αποκαλύπτει τη δυναμική ματιά της, την ξεχωριστή, τολμηρή προσωπικότητα, με έργα που την τοποθετούν κοντά σε στρατευμένους καλλιτέχνες, όπως Σεμερτζίδη, Τάσσο, Κατράκη την εποχή της μεταπολίτευσης.

Γιάννης Τσατσαγιάς: Ένας αυτοδίδακτος καλλιτέχνης με πορεία που εμπνέει ανθρωπιά, αντοχή, επιμονή, κατάφαση ζωής. Ηθοποιός σε μπουλούκια, μανάβης, ποιητής, φιλόσοφος, περιπτεράς, με μόνο εφόδιο το «μαύρο μπικ», αναπτύσσει μια δεξιοτεχνική τεχνοτροπία για να υποκαταστήσει τις πρακτικές δυσκολίες διάρκειας του κάρβουνου. Αποδίδει με «φωτογραφική» ακρίβεια θέματα που σχολιάζουν βιωματικά τον κόσμο του.

Σαράντα χρόνια μετά, ένας προικισμένος νέος καλλιτέχνης από τη Δράμα, ο Γιώργος Ταξίδης, κερδίζει τον χώρο με το κάρβουνο που αναγκάστηκε να απορρίψει ο Τσατσάγιας, στην ίδια αισθητική καταγραφής αξιών και εσωτερικού θάλπους, όπως είναι εμφανές στα έξι έργα του από τη σειρά του για το Άγιον Όρος στην έκθεση. Δύο καλλιτέχνες άλλης γενιάς σε μια συνάντηση, την οποία ο Χριστιανόπουλος σίγουρα «θα επικροτούσε», όπως μας κοιτάζει, ίσως λίγο σκωπτικά, στο εκφραστικό πορτρέτο του, πρόσφατη δωρεά στο Τελλόγλειο του ζωγράφου του Γιάννη Αδαμαντίδη, το οποίο επίσης εκτίθεται.

*Τελλόγλειο Ίδρυμα Τεχνών Α.Π.Θ | Διάρκεια έως 18 Μαΐου 2026 

FACES + MASKS the homecoming του Νίκου Βαβδινούδη | LAIKA

Οι φωτογραφίες των Κωδωνοφόρων, μετά το ταξίδι τους στον κόσμο, (Μελβούρνη, Πεκίνο, Βαλέτα, Γενεύη, Ζυρίχη, Λονδίνο, Χανιά, Αθήνα κ.α.) επιστρέφουν στην Θεσσαλονίκη.

Κοινώνησαν το πανάρχαιο έθιμο σε τρεις ηπείρους, δήλωσαν την βεβαιότητα τους, έθεσαν τα ερωτήματα τους, πώς μια τοπική πρακτική μπορεί να έχει παγκόσμιο ενδιαφέρον. Η εκθεση FACES + MASKS επιστρέφει στην αφετηρία, γεμάτη εμπειρίες από την παγκόσμια κοινότητα, σε ένα homecoming που ολοκληρώνει έναν κύκλο, μέχρι να ξεκινήσει την τροχιά του ο επόμενος.

*LAIKA the cosmonaut kafe (Γεωργίου Παπανδρέου, 53) | Μέρες και ώρες λειτουργίας: Δευτέρα – Πέμπτη 11:00 – 01:30 | Είσοδος: Ελεύθερη

«ΤΡΕΙΣ ΔΡΟΜΟΙ: CONSTANTINE MANOS, NIKOS ECONOMOPOULOS, ENRI CANAJ» | MOMUS photography

Τρεις φωτογράφοι, μέλη του πρακτορείου Magnum Photos, «συναντιούνται» στο MOMUS-Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης (Αποθήκη Α’, Λιμάνι), στην έκθεση με τίτλο «Τρεις δρόμοι: Constantine Manos, Nikos Economopoulos, Enri Canaj».

Με όχημα τη φωτογραφία δρόμου, κυρίαρχη καλλιτεχνική τάση του φωτογραφικού μέσου στο δεύτερο μισό του 20ού αιώνα, η έκθεση γεφυρώνει τρεις γενιές δημιουργών με κοινό σημείο αναφοράς τη σχέση τους με την Ελλάδα και τη συμμετοχή τους ως μέλη στο φημισμένο πρακτορείο Magnum Photos, που έγραψε από την ίδρυσή του το 1947 μέχρι σήμερα, σε ικανό βαθμό, την ιστορία του σύγχρονου κόσμου σε εικόνες.

Ο Ελληνοαμερικανός Constantine Manos τη δεκαετία του ΄60 ψηλαφεί τη χώρα σαν σύγχρονος Οδυσσέας, αναζητώντας να επουλώσει το λανθάνον τραύμα της μετανάστευσης. Ο Νίκος Οικονομόπουλος διασχίζει την Ελλάδα και τα Βαλκάνια τις τελευταίες δυο δεκαετίες του 20ού αιώνα εστιάζοντας σε μεγάλο βαθμό σε εύθραυστες μειονότητες και αναταραγμένες κοινότητες. Ο Ελληνοαλβανός Enri Canaj, αντίστοιχα, επισκέπτεται τη δεύτερη δεκαετία του 21ου αιώνα μια πατρίδα που δεν γνώρισε κανονικά, αλλά έχει αποτυπωθεί βαθιά στις μνήμες των παιδικών χρόνων και η οποία κατοικεί ακόμη τις οικογενειακές αφηγήσεις.

Η ζωντανή εκφραστικότητα του στιγμιότυπου, η προσήλωση στον καθημερινό, μη προνομιούχο άνθρωπο, ο βαλκανικός χώρος ως μήτρα κοινών βιωμάτων και τραυμάτων, η μελαγχολική ενίοτε λιτότητα των ασπρόμαυρων τόνων σε έναν σύγχρονο κόσμο που ενδύεται πλέον με λαμπρά κορεσμένα χρώματα, ενώνουν τις τρεις γενιές δημιουργών, που διατήρησαν μεταξύ τους διαδοχικά σχέση στήριξης και/ή μαθητείας. Διασχίζοντας την έκθεση εντοπίζει κανείς επίσης αυθόρμητα ιστορικές, αισθητικές και κοινωνικές συνάφειες στο έργο των τριών φωτογράφων, καθώς αποστάζουν από τον κόσμο το ουσιώδες της ζωής και της φωτογραφίας.

Τα έργα των Constantine Manos και Νίκου Οικονομόπουλου προέρχονται από τη συλλογή των Φωτογραφικών Αρχείων του Μουσείου Μπενάκη, Αθήνα.

Συνδιοργάνωση: MOMUS-Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης, Μουσείο Μπενάκη

*Momus Photography (Αποθήκη Α’, Λιμάνι) | Διάρκεια έως 24 Μαΐου 2026 

«Wait…How did we get here?» | MOMUS-Πειραματικό Κέντρο Τεχνών

«Περίμενε…Πώς φτάσαμε ως εδώ;». Γύρω από αυτή την ερώτηση αναπτύσσεται το ανατρεπτικό και πολυθεματικό πρόγραμμα με γενικό τίτλο «Wait…How did we get here?» που παρουσιάζεται στο MOMUS-Πειραματικό Κέντρο Τεχνών στη Θεσσαλονίκη, σε συνεργασία με το XenoVisual Studies Collective (XVS),έως τις 14 Ιουνίου 2026, και περιλαμβάνει έκθεση εικαστικών, club nights, καλλιτεχνικά εργαστήρια, πρόγραμμα καλλιτεχνικής φιλοξενίας (residency), εκπαιδευτικά προγράμματα και ξεναγήσεις.

Στην έκθεση «Wait…How did we get here?» παρουσιάζονται τα έργα 20 Ελλήνων και διεθνών καλλιτεχνών και καλλιτεχνικών ομάδων, που εστιάζουν σε κρίσιμα ζητήματα όπως η τεχνολογική δυσαρμονία, οι συστημικές ανισότητες και οι τρόποι με τους οποίους οι ψηφιακές υποδομές εμπλέκονται με ιστορίες εκμετάλλευσης, επιτήρησης και βίας.

Μέσα από διεπιστημονικές και διευρυμένες καλλιτεχνικές πρακτικές, τα έργα της έκθεσης –βίντεο εγκαταστάσεις, προβολές, κατασκευές, επιτοίχια γλυπτά, γλυπτά-ενδύματα και ψηφιακές εκτυπώσεις– διερευνούν πώς οι νέες τεχνολογίες, η τεχνητή νοημοσύνη και οι ρητορικές της καινοτομίας διαμορφώνουν τη σύγχρονη ύπαρξη, συχνά αναπαράγοντας αποικιακά αφηγήματα τα οποία καλύπτονται από την κυρίαρχη αφήγηση.

Ο παράλληλος κόσμος που χαρτογραφείται στην έκθεση δημιουργεί το πιο κατάλληλο πλαίσιο για να εξερευνήσουμε και να φανταστούμε όλα τα πιθανά μέλλοντα που αναδύονται και συντρέχουν σε αυτόν.

*MOMUS-Πειραματικό Κέντρο Τεχνών (Αποθήκη Β1, Προβλήτα Α’, Λιμάνι Θεσσαλονίκης) | Διάρκεια έως 14 Ιουνίου 2026

«1967-1974. Κουλτούρες σε αντιπαράθεση. Ζωή – Τέχνη – Προπαγάνδα» | Βίλα Μεχμέτ Καπαντζή

Η περίοδος της δικτατορίας 1967–1974 υπήρξε καθοριστική για τη σύγχρονη ελληνική ιστορία, όχι μόνο λόγω των πολιτικών και κοινωνικών της συνεπειών, αλλά και εξαιτίας του βαθύ αποτυπώματος που άφησε στο ιδεολογικό και πολιτιστικό υπόβαθρο της χώρας. Το καθεστώς των συνταγματαρχών επέβαλε ένα ασφυκτικό πλαίσιο ελέγχου, με το κράτος, την αστυνομία και τον στρατό να λειτουργούν ως μόνιμη απειλή στην καθημερινότητα των πολιτών. Την ίδια στιγμή, όμως, αναπτύχθηκε μια παράλληλη, σιωπηλή αλλά επίμονη αντίσταση στον χώρο της σκέψης και της δημιουργίας.

Η έκθεση αναδεικνύει ακριβώς αυτή τη διττή πραγματικότητα, φωτίζοντας τη σύγκρουση δύο αντίθετων κουλτουρών. Από τη μία πλευρά, την κουλτούρα της αδέσμευτης σκέψης και της καλλιτεχνικής αντίστασης, η οποία εκφράστηκε μέσα από τη λογοτεχνία, το θέατρο, τον κινηματογράφο και τις εικαστικές τέχνες, διασώζοντας το κριτικό πνεύμα σε συνθήκες λογοκρισίας. Από την άλλη, την επίσημη κουλτούρα της χούντας, η οποία αξιοποίησε την κρατική προπαγάνδα, έναν επιφανειακό λαϊκισμό και έναν στείρο αντικομμουνιστικό «πατριωτισμό», προβάλλοντας την ελαφρότητα και τη χυδαιότητα ως κυρίαρχο πολιτιστικό πρότυπο.

Η εντεινόμενη αντιπαράθεση αυτών των δύο κόσμων λειτούργησε, όπως αναδεικνύεται στην έκθεση, ως πεδίο ζυμώσεων που οδήγησαν σταδιακά στην υπέρβαση του μετεμφυλιακού κλίματος και στη διαμόρφωση της νέας νοοτροπίας της Μεταπολίτευσης. Παράλληλα, δεν αποσιωπάται η βαριά κληρονομιά της δικτατορίας: η τραγωδία της Κύπρου, τα σωματικά και ψυχικά τραύματα των βασανισμένων, αλλά και η ανοχή στη βαρβαρότητα που ενσωματώθηκε σε τμήματα της κοινωνίας.

Η έκθεση διοργανώνεται σε συνεργασία με τα Γενικά Αρχεία του Κράτους και το Αρχείο της ΕΡΤ, αξιοποιώντας πλούσιο αρχειακό υλικό και έργα τέχνης που δεν αφηγούνται απλώς τα γεγονότα, αλλά αποτυπώνουν την ιδεολογική περιπέτεια της νεοελληνικής κοινωνίας. Στόχος είναι η βαθύτερη κατανόηση και η αυτογνωσία της μεταπολιτευτικής Ελλάδας.

Σχολικές και ομαδικές επισκέψεις, καθώς και ξεναγήσεις, πραγματοποιούνται κατόπιν συνεννόησης, ενισχύοντας τον εκπαιδευτικό χαρακτήρα μιας έκθεσης που λειτουργεί ως καθρέφτης μνήμης, προβληματισμού και ιστορικής συνείδησης.

Μετά την ιδιαίτερα θετική ανταπόκριση του κοινού στην Αθήνα, η περιοδική έκθεση του Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης με τίτλο «1967-1974. Κουλτούρες σε αντιπαράθεση. Ζωή – Τέχνη – Προπαγάνδα» μεταφέρεται στη Θεσσαλονίκη, φιλοξενούμενη στο Παράρτημα του ΜΙΕΤ στη Βίλα Μεχμέτ Καπαντζή, επί της λεωφόρου Βασιλίσσης Όλγας 108.

*Βίλα Μεχμέτ Καπαντζή | Διάρκεια: έως 15 Μαίου 2026 | Είσοδος ελεύθερη 

Από τη Μινωϊκή Τέχνη στη Σύγχρονη Εποχή: Έκθεση στο Μουσείο Εκμαγείων του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου | Φιλοσοφική Σχολή

Έκθεση, με τίτλο: «Μουσείο Εκμαγείων ΑΠΘ και Εργαστήριο Gilliéron: ένας αιώνας δημιουργικής συνεργασίας», διοργανώνει το Μουσείο Εκμαγείων του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, στις Αίθουσες Α και Β στο υπόγειο του νέου κτιρίου της Φιλοσοφικής Σχολής.

Σύμφωνα με τους διοργανωτές, η Έκθεση αποτελεί ένα πρωτότυπο εγχείρημα, το οποίο προέκυψε από τη δημιουργική σύμπραξη του Μουσείου Εκμαγείων του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου και του Αρχείου Gilliéron της Γαλλικής Σχολής Αθηνών. Στον πυρήνα της Έκθεσης βρίσκονται σύνολα αντικειμένων που εκτίθενται στο Μουσείο Εκμαγείων και αγοράστηκαν στην αρχή της λειτουργίας του (1928-1930) από το εργαστήριο των καλλιτεχνών Émile Gilliéron, πατέρα και υιού, στην Αθήνα, με ενέργειες του πρώτου Καθηγητή Κλασικής Αρχαιολογίας του Αριστοτελείου, Κωνσταντίνου Ρωμαίου.

Πρόκειται για ζωγραφικά έργα που αντιγράφουν γνωστές τοιχογραφίες και γαλβανοπλαστικά αντίγραφα έργων της μυκηναϊκής και μινωικής τέχνης, αποτελώντας μία από τις ελάχιστες πλήρεις συλλογές αυτού του είδους σήμερα παγκοσμίως. Επιπλέον, την ίδια εποχή αγοράστηκαν πολλά εκμαγεία έργων αρχαϊκής γλυπτικής (Κόρες, Κούροι και ανάγλυφα), από τα πρώτα που κατασκευάστηκαν στο Εργαστήριο Γυψίνων του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου.

Η Έκθεση περιλαμβάνει πολλά αντίγραφα και εκμαγεία έργων της αρχαίας τέχνης, καθώς και αδημοσίευτα αρχειακά και εργαστηριακά τεκμήρια και εποπτικό υλικό (κατάλοιπα του εργαστηρίου, δημοσιεύματα, φωτογραφίες, σχέδια, προβολές) από τα πεδία της Αρχαιολογίας (Προϊστορική, Κλασική και Βυζαντινή), της Ιστορίας της Τέχνης, της Νεότερης Ιστορίας και των Ψηφιακών Εφαρμογών. Τα εκθέματα παρουσιάζονται σε όλους τους χώρους του Μουσείου Εκμαγείων και εκτείνονται χρονικά για την αρχαιότητα από τη Μυκηναϊκή και τη Μινωική εποχή έως τη Ρωμαϊκή και Βυζαντινή περίοδο, και για τη Νεότερη Εποχή έως το πρώτο μισό του 20ού αιώνα.

Περισσότερες πληροφορίες είναι διαθέσιμες από τον σύνδεσμο: https://www.efa.gr/events/exposition-gillieron/ 

*Διάρκεια έως 25 Ιουνίου 2026 | Δευτέρα – Παρασκευή 9.00-14.30 | Ελεύθερη είσοδος (συνεννόηση για ομαδικές ξεναγήσεις: τηλ. 2310 997301, Αίθουσες Α και Β στο υπόγειο του νέου κτηρίου της Φιλοσοφικής Σχολής