Ανάμεσα στη ζούγκλα και τα ζώα της, ξεχωρίζει η μουσική των «Eli and The Portraits»
Ο Χρήστος Παπαδόπουλος από το μουσικό project μιλά στην Parallaxi για το ξεκίνημα από τη Θεσσαλονίκη, το κονσεπτικό άλμπουμ και τη δημιουργία folk/ indie μουσικής στην Ελλάδα
Ανάμεσα στη ζούγκλα, τα ζώα της και τα συναισθήματά τους, ξεχωρίζουν οι μοναδικές μελωδίες, οι αφηγήσεις και οι φωνές των «Eli and The Portraits».
Ένα storytelling music project που η ιστορία του ξεκινά από τη Θεσσαλονίκη το 2013, καταφέρνει μέσα από το κονσεπτικό άλμπουμ «The Jungle Within» να «παντρέψει» μουσική και θεατρική αφήγηση και να αναδείξει την folk/ indie μουσική στην Ελλάδα με έναν πρωτόγνωρο τρόπο.
Ο Χρήστος Παπαδόπουλος μιλά στην Parallaxi για την ταυτότητα των «Eli and The Portraits», την ιστορία του μουσικού project, το concept άλμπουμ «The Jungle Within» αλλά και τα εμπόδια που συναντά μία τέτοια κοινότητα στην Ελλάδα.
«Είμαστε μια indie folk και storytelling μουσική κοινότητα, με έδρα την Αθήνα, με την ομάδα μας να διαφοροποιείται από project σε project (είτε αυτό είναι, live είτε δίσκος) τόσο στα μέλη της όσο και στο ύφος της μουσικής μας, ανάλογα με την ιστορία που αφηγούμαστε κάθε φορά».
Στον τελευταίο τους δίσκο «The Jungle Within» συμμετέχουν ο Χρήστος Παπαδόπουλος σε μουσική, στίχους, αφήγηση, φωνητικά, κιθάρες, γιουκαλίλι, μπαντζολέλε, ο Νικόλας Πλάτων σε τρομπέτα, φλογέρα, συνθεσάιζερ, bongos, τύμπανα, φωνητικά, ηχοληψία, μίξη, mastering, παραγωγή, η Κατερίνα Πλεξίδα στα φωνητικά, ο Αλέξανδρος Πουρλουκάκης σε πιάνο και φωνητικά, η Σόφη Παπακοσμά στο κοντραμπάσο, η Ραφαέλα Τσομπανούδη σε βιολοντσέλο και φωνητικά και ο Δημήτρης Τσόλης στα ντραμς.
«Καθώς και πολλοί ακόμα guest μουσικοί, φίλοι μας, που είχαμε τη χαρά να τους φιλοξενήσουμε στο στούντιο και να δώσουν ο καθένας το δικό του προσωπικό στίγμα στον δίσκο», προσθέτει ο Χρήστος.
Ωστόσο, η ιστορία των «Eli and The Portraits» ξεκίνησε από τη δική μας Θεσσαλονίκη, πριν από περίπου 15 χρόνια. Τότε, ο Χρήστος άρχισε να γράφει αγγλόφωνα folk και indie folk τραγούδια, με το Yellowish Fields να είναι ένα από τα πρώτα κομμάτια που έγραψε σε αυτό το είδος.
«Κάποια στιγμή μαζεύτηκαν αρκετά και πήρα την πρωτοβουλία να τα παρουσιάσω στο αυτοδιαχειριζόμενο θέατρο εΦ, καλώντας φίλους μουσικούς να συμμετέχουν σε κάποια από τα κομμάτια.
Οπότε εγώ χρίστηκα Eli και όσοι έπαιζαν δίπλα μου ήταν και είναι… the Portraits. Ήθελα η πρώτη μου παρουσίαση να έχει μια αίσθηση ροής κι έτσι ένωσα τα τραγούδια μεταξύ τους με διάφορες μορφές αφήγησης – ποίηση, λογοτεχνία ή και δικά μου κείμενα, όλα αγγλόφωνα.
Άλλωστε και τα ίδια τα τραγούδια έλεγαν μια ιστορία, ίσως τη δική μου. Αυτό δοκιμάστηκε και σε δεύτερο και τρίτο live, αυτή τη φορά με μια πιο δομημένη αφήγηση με κεντρικό ήρωα τον Eli. Μου άρεσε πολύ το storytelling, μας ταίριαξε, το κρατήσαμε και το εμπιστευόμαστε ακόμη, για όλα τα project που θα έρθουν στο μέλλον», περιγράφει ο ίδιος.
Με τα χρόνια, η δομή του μουσικού project έχει υποστεί αλλαγές, όπως εξηγεί ο Χρήστος:
«Τα μέλη του έχουν αλλάξει αρκετά και θα συνεχίσουν να αλλάζουν. Η κοινότητά μας είναι ανοιχτή σε μουσικούς που θέλουν να πουν κάτι προσωπικό μέσα από τη συμμετοχή τους σε μια δουλειά, είτε δισκογραφική είτε συναυλιακή.
Πλέον έχουμε δισκογραφία, ψηφιακή και οσονούπω φυσική. Τέλος, έχω αλλάξει αρκετά εγώ, οπότε μαζί μου αλλάζει και ό,τι γράφω για τους Eli and the Portraits, τραγούδια και ιστορίες.
Όσο για τον κόσμο γενικά, αυτός κι αν έχει αλλάξει εδώ και 10 χρόνια! Κι η δημιουργία, φυσικά, ακολουθεί, με τρόπο παρηγορητικό, θεραπευτικό, ενδυναμωτικό και βαθιά πολιτικό».

Κάθε ιστορία των «Eli and The Portraits» όπως και το «The Jungle Within», έχει πρωταγωνιστή ή/και αφηγητή τον Eli. Η ονομασία του project προέκυψε από τον πρώτο θεατρικό ρόλο του Χρήστου, στο έργο «Κάτω από το Γαλατόδασος» του Ντύλαν Τόμας ως Ελάι Τζένκινς.
«Ο Ελάι Τζένκινς είναι εκείνος που καταγράφει σε μορφή ποιημάτων και προσευχών τις ιστορίες του χωριού Χλαρέγκιμπ, οι κάτοικοι του οποίου ζουν ξανά και ξανά την ίδια ανοιξιάτικη μέρα. Το έργο είναι μια ελεγεία στην ευτυχία και την απλότητα από τον Ντύλαν Τόμας, ο οποίος είχε πρόσφατο το τραύμα των βομβαρδισμών του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.
Λίγο ο τρόπος που τα έλεγε στο έργο ο Ελάι, λίγο η μουσική και τα τραγούδια που έγραψε για την παράσταση ο Κωστής Βοζίκης (2L8), συνδέθηκα συναισθηματικά με αυτόν τον χαρακτήρα και επέλεξα να τον κρατήσω ζωντανό μέσα από ιστορίες που θα έγραφα εγώ για αυτόν και τις περιπέτειές του», αναλύει ο Χρήστος.

Στον πρώτο τους δίσκο, οι Eli and the Portraits αφηγούνται την ιστορία «The Jungle Within» και συνθέτουν ένα ξεχωριστό μουσικό εγχείρημα σαν παραμύθι που διαδραματίζεται σε μία φανταστική ζούγκλα, με πρωταγωνιστές τα ζώα που κατοικούν σε αυτήν.
Ένα βράδυ ο Eli αποκοιμιέται μεθυσμένος και μέσα στο όνειρό του ξυπνά μέσα σε μια ζούγκλα. Συγκεκριμένα, βρίσκεται σε ένα συμβούλιο της ζούγκλας όπου τα ζώα εξομολογούνται μια σύγκρουση που βιώνουν τελευταία με την ίδια τους τη φύση.
Ένας ελέφαντας που δεν μπορεί πια να πατήσει δυνατά στο έδαφος, μία χελώνα που φοβάται το σκοτάδι μέσα στο καβούκι της, ένας πίθηκος που δεν μπορεί να δεχτεί ότι το επόμενο βήμα εξέλιξης από αυτόν είναι ο άνθρωπος. Μια φαινομενικά μικρή δυσφορία διογκώνεται σε πρωτοφανή κρίση για τη ζούγκλα και για τον βασιλιά της, το λιοντάρι, που καλείται να πάρει μια σημαντική απόφαση.
Τα τραγούδια στον δίσκο «The Jungle Within» έχουν μουσικοθεατρικά στοιχεία που μας θυμίζουν παραμύθια της Disney, με ήχους της φύσης, ζούγκλες και ζώα που βιώνουν τα ανθρώπινα συναισθήματα.
Ο Χρήστος δεν θυμάται πώς ακριβώς ξεκίνησε η ιδέα για την δημιουργία του κονσεπτικού άλμπουμ, αλλά τα τετράδια μαρτυρούν ότι το πρώτο κείμενο που γράφτηκε ήταν αυτό του… ελέφαντα:
«Προσπάθησα να σκεφτώ τι θα μπορούσαν να λένε διάφορα ζώα στην ψυχοθεραπεία τους, τι θα μπορούσε να τους βαραίνει, τι είναι αυτό που δεν λένε, ποια δυσφορία βιώνουν μέσα στη φύση τους. Έτσι, προέκυψαν μικρά κείμενα με ζώα της ζούγκλας σε αυτή τη συνθήκη κι έπειτα όλα εντάχθηκαν στη δομή ενός Συμβουλίου της Ζούγκλας.
Η υπόλοιπη ιστορία συμπληρώθηκε με βάση την επιθυμητή δραματουργία. Ήθελα να τονίσω την αξία της μοιρασιάς στην κοινότητα, της αλληλεγγύης και της εσωτερικής και εξωτερικευμένης επανάστασης. Όσον αφορά τις εικόνες που προέκυπταν από το φαντασιακό μου, ακόμη ηχούν στα αυτιά μου το soundtrack και οι ατάκες του Lion King, ήταν η πρώτη ταινία που είδα στο σινεμά όταν ήμουν 5. Η έναρξh της ταινίας, ο Ραφίκι, το χακούνα ματάτα, ο θάνατος του Μουφάσα, η σκηνή του “Remember”.
Όλα αυτά είναι σοβαρές συναισθηματικές και μουσικές προσλαμβάνουσες που δεν θα σβήσουν απ’ τη μνήμη όσα χρόνια κι αν περάσουν και σίγουρα βάλανε το χεράκι τους στο The Jungle Within».
Στη «μουσική ζούγκλα», τα ζώα αντιπροσωπεύουν πτυχές της ανθρώπινης ψυχής. «Η ιστορία αφορά μια ζούγκλα στην οποία εξαπλώνεται μια κρίση ταυτότητας σαν ιός», τονίζει ο Χρήστος:
«Τα ζώα δεν νιώθουν άνετα πια με την ίδια τους τη φύση και εμφανίζουν ανησυχητικά συμπτώματα. Αυτό τους οδηγεί να συγκαλέσουν ένα μεγάλο συμβούλιο με προεξάρχοντα τον βασιλιά τους, το Λιοντάρι. Τα ζώα προσπαθούν, μέσω της εξομολόγησης στην κοινότητά τους, να εντοπίσουν τα μοτίβα που πρέπει να σπάσουν ώστε να απελευθερωθεί η φύση τους ξανά.
Κάθε εσωτερική σύγκρουση που βιώνουν φανερώνει εν τέλει ένα κομμάτι τους προς αποδοχή και συμφιλίωση. Όλο αυτό συμβαίνει μέσα στο όνειρο ενός ταλαιπωρημένου και τραυματισμένου ψυχικά Ελάι. Οι ψυχοκοινωνικές και κοινωνικοπολιτικές προεκτάσεις που παίρνει η ιστορία είναι φυσικά εκεί αλλά αποτελούν προσωπική υπόθεση του κάθε ακροατή».
Ο Χρήστος ξεκαθαρίζει ότι σε καμία περίπτωση δεν ήθελε ο ίδιος να δώσει κάποιον εννοιολογικό και δραματουργικό χάρτη πλοήγησης στην ιστορία:
«Οι επαφές της ιστορίας με τον δικό μου εσωτερικό «βιότοπο» εμφανίστηκαν αρκετό καιρό αφότου την είχα γράψει. Η συγγραφή της, δηλαδή, δεν είχε αυτοσκοπό τη σύνδεση του κάθε ζώου με ένα συγκεκριμένο συναίσθημα ή κατακερματισμένο κομμάτι του εαυτού μου. Αυτό πιο πολύ το ανακάλυπτα με το πέρασμα του χρόνου.
Ξεκινάς να γράφεις κάτι «για πλάκα» και τελικά αυτό το κάτι καταλήγει να μιλάει πιο δυνατά από οτιδήποτε σοβαρό έχεις προσπαθήσει να πεις».

Η καρδιά των Eli and the Portraits χτυπά πιο δυνατά στα live. Αυτή η μορφή επικοινωνίας μέσα από τη μουσική και το κείμενο, είναι κάτι μαγικό για τον Χρήστο:
«Απόκοσμο, συγκινητικό, προσωπικό και κάποιες φορές αμήχανο, κυρίως λόγω της γλώσσας. Από το 2017 που κάνω live με τους Eli and the Portraits, ουδέποτε είδα να εμφανίζεται κάποιο νοητό τείχος ανάμεσα σ’ εμάς και στο κοινό. Άλλωστε το λέγαμε πάντα σαν πρόλογο στις εμφανίσεις μας ότι το ζητούμενο δεν είναι η κατανόηση αλλά η συνεννόηση.
Ακόμη και για την αφήγηση στα αγγλικά που μπορεί να «πετάξει» κάποιον ή να βάλει φρένο στο να συνδεθεί κάποιος, ελάχιστες φορές άκουσα κάποιο σχετικό σχόλιο, τύπου «δεν κατάλαβα τίποτα» ή «γιατί δεν βάζετε υπότιτλους (!)».
Μου αρέσει να κοιτάζω πίσω αυτούς που μας κοιτούν στα μάτια και να συνδιαλέγομαι με ό,τι αντικρίσω, είτε είναι αμηχανία είτε συγκίνηση είτε ένα γενναίο τίποτα! Σε όλες μας σχεδόν τις εμφανίσεις, πάντως, υπάρχει σύνδεση και αυτό είναι μια λέξη κλειδί για μένα. Tο βλέπω τόσο σε εμάς που παίζουμε όσο και σε αυτούς που μας ακούν. Δεν θα ξεχάσω ποτέ το 1ο μας live στη Θεσσαλονίκη και την κουβέντα με φίλους και γνωστούς μετά, όσο μάζευα καλώδια, πεταλάκια, ενισχυτές. Πλάνταξα στο κλάμα».
Η δημιουργία της folk/ indie μουσικής που συνδυάζει τη θεατρική αφήγηση, δεν είναι δύσκολη, απλά συμβαίνει και συνεχίζει να συμβαίνει στους Eli and The Portraits. Ο καθένας γράφει, με γνώμονα τις ανάγκες της εσωτερικής του έκφρασης – όσον αφορά την ανταπόκριση, «αυτό μένει μόνο να το δούμε», όπως ξεκαθαρίζει ο Χρήστος:
«Δεν μου αρέσει να κάνω προβλέψεις, ούτε να χάνομαι μέσα στην κινδυνολογία. «Πρέπει να βρεις το κοινό σου», «πρέπει να κάνεις live», «πρέπει να δημιουργείς συνεχώς hype στα social», «αυτό δεν ανήκει στην Ελλάδα», «αυτό είναι καλό για τα ελληνικά δεδομένα».
Βλέπω τη δημιουργία της γενιάς μας –και εννοώ τη γενιά που μεγάλωσε συνειδητοποιώντας χρόνο με το χρόνο πόσο σημαντικό ρόλο θα παίζουν τα social media στη ζωή και στη δουλειά μας- να αποπροσανατολίζεται και να στρεσάρεται μέσα σε πολλά «πρέπει» και ακόμη περισσότερα «τώρα», να αδημονεί για τα likes, τα clicks, τα comments, τα share και το engagement. Δεν λέω ότι όλα αυτά δεν παίζουν τον ρόλο τους, ούτε έχω πρόθεση να υποβιβάσω τη δουλειά που μπορεί να κάνει κάποιος σε αυτό το κομμάτι, αλίμονο. Κι εγώ το κάνω, αλλά με κουράζει γρήγορα.
«Η δημιουργία και η έκφραση είναι κάτι ζωτικό – αν δεν συμβεί, αν δεν αφηγηθείς το μέσα σου κάποια στιγμή σίγουρα χάνεις κάτι», προσθέτει ο ίδιος:
«Η ανταπόκριση που θα έχει αυτός ο τρόπος έκφρασης σε ένα υποτιθέμενο κοινό είναι σχετική. Τελευταία λένε ότι είναι μετρήσιμη και ευθέως εξαρτώμενη από το τι αφηγείται κάποιο avatar μας. Αυτό εγώ προσωπικά δεν θέλω να το δεχτώ. Προτιμώ να συνεχίσω να αφηγούμαι, στο είδος και στο ύφος που εγώ επιθυμώ, χωρίς εκπτώσεις και φορσέ προσαρμογές, κι ας μην έχω την άμεση αποδοχή.
Η λειτουργία της μουσικής δεν αλλάζει, η μουσική πάντα βρίσκει τον δρόμο της προς όσους θέλουν να την ακούσουν. Κι εμείς από την πλευρά των δημιουργών θα βρίσκουμε τον τρόπο να αντιμετωπίζουμε τα διάφορα εμπόδια, τα οποία στο 99% τους είναι –κακά τα ψέματα- οικονομικής φύσεως».
«Διακοπές, διακοπές, διακοπές» είναι τα επόμενα σχέδια για τους Eli and The Portraits σύμφωνα με τον Χρήστο:
«Η αλήθεια είναι ότι είμαστε ένα πολυπρόσωπο project που ο καθένας και η καθεμία κάνει άλλη μία ή και δύο δουλειές τουλάχιστον. Ήμασταν 18 μήνες στο στούντιο, οφείλουμε στους εαυτούς μας ένα γενναίο off και ύστερα μπορούμε ξανά να μιλήσουμε για δράση. Σίγουρα συζητιέται η live παρουσίαση του The Jungle Within, σίγουρα τα φυσικά αντίτυπα και υπάρχει ήδη προεργασία για τον επόμενο δίσκο και για ένα YouTube-ικό σχετικό πρότζεκτ.
Αλλά πρώτα: διακοπές, διακοπές, διακοπές».
