Αγωνία για τον Αμερικανό πιλότο του F-15 – Τι τον περιμένει αν πέσει στα χέρια των Ιρανών
Το μαχητικό αεροσκάφος που φέρεται να καταρρίφθηκε στο νότιο Ιράν, επαναφέρει στο προσκήνιο σκοτεινές μνήμες από παλαιότερες γεωπολιτικές κρίσεις
Η αναζήτηση του Αμερικανού πιλότου του F-15, το οποίο φέρεται να καταρρίφθηκε στο νότιο Ιράν, επαναφέρει στο προσκήνιο σκοτεινές μνήμες από παλαιότερες γεωπολιτικές κρίσεις και εγείρει ερωτήματα για το τι μπορεί να αντιμετωπίσει εάν συλληφθεί από ιρανικές δυνάμεις.
Όπως επισημαίνει σε ανάλυσή του ο πρώην αναπληρωτής πρέσβης του Ηνωμένου Βασιλείου στο Ιράν, Μάθιου Γκουλντ, «η αναφορά των ιρανικών μέσων για αμερικανική επιχείρηση διάσωσης αγνοούμενου θα προκαλέσει ανατριχιαστικές αναμνήσεις από την κρίση των ομήρων το 1979, όταν 66 Αμερικανοί, συμπεριλαμβανομένων διπλωματών και πολιτικού προσωπικού, κρατήθηκαν όμηροι μετά την εισβολή στο αμερικανικό προξενείο στην Τεχεράνη».
Η «υπομονή» του Ιράν και η στρατηγική πίεσης
Η ιστορία δείχνει ότι τέτοιου είδους κρίσεις δεν επιλύονται γρήγορα. Αντίθετα, μπορεί να διαρκέσουν για μεγάλο χρονικό διάστημα, λειτουργώντας ως μοχλός πίεσης.
«Το Ιράν είναι υπομονετικό», τονίζει ο Γκουλντ, «θα μπορούσαν να αφήσουν μια αντιπαράθεση για έναν όμηρο να διαρκέσει μήνες ή ακόμη και χρόνια, για να εξαντλήσουν την θέληση του αντιπάλου».
Παρά την έντονη ρητορική, το ιρανικό καθεστώς λειτουργεί με στρατηγική στόχευση. «Το καθεστώς έχει οξεία αίσθηση για το πώς να δημιουργεί μοχλό πίεσης στους εχθρούς του», σημειώνει ο Βρετανός διπλωμάτης, εξηγώντας γιατί μια τέτοια σύλληψη θα μπορούσε να αξιοποιηθεί τόσο διαπραγματευτικά όσο και επικοινωνιακά.
Ψυχολογική πίεση και μέθοδοι εξαναγκασμού
Η εμπειρία προηγούμενων περιστατικών δείχνει ότι οι αιχμάλωτοι μπορεί να υποστούν κυρίως ψυχολογική πίεση, αν και δεν αποκλείονται και σωματικές κακοποιήσεις.
«Αυτό μπορεί να σημαίνει σωματική κακομεταχείριση, αλλά πιο πιθανό είναι ψυχολογική πίεση», αναφέρει ο Γκουλντ.
Σε παλαιότερη υπόθεση, Βρετανοί στρατιώτες που είχαν συλληφθεί οδηγήθηκαν στην έρημο με δεμένα μάτια και, όπως περιγράφεται, «οδηγήθηκαν με δεμένα τα μάτια στην έρημο και υποβλήθηκαν σε εικονικές εκτελέσεις».
Παράλληλα, εξαναγκάστηκαν να εμφανιστούν σε κάμερες, διαβάζοντας δηλώσεις μεταμέλειας για το «έγκλημά τους». Σε αντίστοιχο σενάριο, ένας Αμερικανός πιλότος ενδέχεται να αντιμετωπίσει παρόμοιες τακτικές, όπως απομόνωση, στέρηση ύπνου και συνεχείς ανακρίσεις.
«το Ιράν θέλει να κρατήσει τον πιλότο ζωντανό για να έχει έναν μέγιστο μοχλό πίεσης, αλλά η απρόβλεπτη κατάσταση μπορεί να επιφέρει κινδύνους», προειδοποιεί ο Γκουλντ.
Προπαγάνδα και εσωτερικές ισορροπίες Σε περίπτωση σύλληψης, θεωρείται πιθανό ο πιλότος να χρησιμοποιηθεί και για προπαγανδιστικούς σκοπούς, με την παρουσίασή του ως «τρόπαιο» σε ελεγχόμενο περιβάλλον, πιθανώς σε εγκαταστάσεις των Φρουρών της Επανάστασης.
Ωστόσο, στο εσωτερικό του ιρανικού καθεστώτος υπάρχουν διαφορετικές προσεγγίσεις για το πώς πρέπει να αντιμετωπιστεί μια τέτοια υπόθεση.
«Υπάρχουν έντονες εντάσεις εντός της ιρανικής ιεραρχίας μεταξύ αυτών που επιθυμούν την ταπείνωση του μεγαλύτερου εχθρού τους και αυτών που θέλουν να εμφανιστούν ως ανώτεροι ηθικά από τον εχθρό», σημειώνει ο Γκουλντ.
Ο ρόλος των ΗΠΑ και ο παράγοντας Ντόναλντ Τραμπ
Η εξέλιξη της υπόθεσης συνδέεται άμεσα και με την αντίδραση της Ουάσινγκτον. Σε αντίθεση με το 1979 και την εποχή του Τζίμι Κάρτερ, το σημερινό πολιτικό σκηνικό είναι πιο απρόβλεπτο.
«Με τον Ντόναλντ Τραμπ, είναι εξαιρετικά δύσκολο να προβλεφθεί τι θα κάνει», τονίζει ο Γκουλντ, υπογραμμίζοντας την αβεβαιότητα που συνοδεύει κάθε τέτοια κρίση.
Η εκπαίδευση των πιλότων και η μάχη για επιβίωση
Το περιστατικό αναδεικνύει και το επίπεδο εκπαίδευσης των πιλότων της Πολεμικής Αεροπορίας των Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίοι προετοιμάζονται για ακραία σενάρια.
Μέσω του προγράμματος SERE (Survival, Evasion, Resistance, Escape), εκπαιδεύονται ώστε να επιβιώνουν, να αποφεύγουν τον εντοπισμό, να αντιστέκονται σε αιχμαλωσία και να διαφεύγουν.
Όπως εξηγεί ο πρώην συνταγματάρχης Cedric Leighton, «αυτό που μαθαίνουν οι πιλότοι είναι ότι, μόλις εκτιναχθούν από το μαχητικό, πρέπει να βρουν το καλύτερο σημείο για να κρυφτούν ή να διαφύγουν, ανάλογα με το περιβάλλον».
Η επιβίωση απαιτεί λεπτές ισορροπίες: να παραμένουν κρυμμένοι από τον εχθρό, αλλά ταυτόχρονα να μπορούν να εντοπιστούν από τις δυνάμεις διάσωσης.
Ο πρώην πιλότος Houston Cantwell εξηγεί: «Αν χρειαστεί να μετακινηθώ, θα το κάνω τη νύχτα», ενώ τονίζει τη σημασία βασικών αναγκών, όπως η πρόσβαση σε νερό: «Μπορείς να επιβιώσεις χωρίς τροφή για κάποιο διάστημα, αλλά χρειάζεσαι νερό κάθε μέρα».
Πηγή: ieidiseis.gr
