Βενεζουέλα: Οι θρυλικές ατάκες του Ούγκο Τσάβες κατά των ΗΠΑ που έγραψαν ιστορία

“Αν το κλίμα ήταν τράπεζα, θα το είχατε σώσει ήδη” Σύνοδος για την κλιματική αλλαγή, Κοπεγχάγη 2009.

Ούγκο Τσάβες, ίσως ο πιο επιδραστικός ηγέτης της Λατινικής Αμερικής, με τις… περισσότερες ατάκες στη σύγχρονη πολιτική ιστορία.

Από την πληθώρα επιθέτων που είχε στολίσει τον πρώην πρόεδρο των Η.Π.Α., Τζορτζ Μπους, μέχρι τα γεμάτα κουράγιο λόγια του προς τον λαό της Βενεζουέλας, ο ηγέτης της Μπολιβιαρινής επανάστασης και οι ατάκες του έχουν αφήσει ανεξίτηλο το ίχνος τους στην πολιτική ιστορία. Απλοποιώντας πολλές φορές τα ζητήματα που ήθελε να θίξει, με σκοπό την απεύθυνση σε μεγάλα κοινά και μάζες, ο Ούγκο Τσάβες χρησιμοποίησε ένα έντονο λεξιλόγιο για πολλούς από τους αντιπάλους του.

Τρομακτικά επίκαιρες πολλές από τις τοποθετήσεις του, όπως η παρακάτω, το 2005, για το “πιο επιθετικό έθνος στην ιστορία της ανθρωπότητας”, τις Η.Π.Α., και την πιθανότητα να κατηγορήσουν τον ίδιο για ναρκοδιακινητή, όπως και έκαναν λίγα χρόνια αργότερα στον διάδοχό του Νικολάς Μαδούρο:

“Πριν από κάποια χρόνια μου το είπε κάποιος “Στο τέλος θα σε κατηγορήσουν εσένα για ναρκοδιακίνηση. Εσένα Τσάβες.”… Ψάχνουν τρόπο να συνδεθεί ο Τσάβες άμεσα με τη διακίνηση ναρκωτικών. Και μετά, οτιδήποτε είναι θεμιτό απέναντι σε ένα ναρκοδιακινητή που είναι πρόεδρος… ένα ταξίδι σε οποιαδήποτε χώρα του κόσμου… φτάνει ένα κομάντο και τον παίρνει¨.

Πρόεδροι ΗΠΑ

Αφετηρία, λοιπόν, για τις ατάκες και τα γεμάτα πάθος λόγια του Τσάβες, η χώρα με τις περισσότερες αναφορές στους λόγους του, οι Η.Π.Α.

Αγαπημένος του πρόεδρος στις αναφορές ο «γάιδαρος», ο Τζορτζ Μπους.

Είναι 20 Σεπτεμβρίου του 2006 και ανεβαίνει στο βήμα της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών ο Ούγκο Τσάβες ξεκινώντας την ομιλία του κάπως έτσι: “Και ο Διάβολος ήρθε εδώ χθες. Χθες ήρθε εδώ ο Διάβολος. Ακριβώς εδώ. Και μυρίζει θειάφι ακόμα και σήμερα“.

Στην ίδια ομιλία, θα συνεχίσει, για τον διάβολο Τζορτζ Μπους: “Χθες, κυρίες και κύριοι, από αυτό το βήμα, ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, ο κύριος στον οποίο αναφέρομαι ως Διάβολος, ήρθε εδώ, μιλώντας σαν να του ανήκει ο κόσμος. Πραγματικά, ως ιδιοκτήτης του κόσμου“.

Πλήθος των περιπτώσεων που έκανε απαξιωτικές αναφορές στον Μπους, τον νεότερο, όπως αυτή σε μια εθνική τηλεοπτική ομιλία τον Μάρτιο του 2006: “Είστε αδαής, είστε γάιδαρος , κύριε Danger ή να σας το πω στα κακά αγγλικά μου: You are a Donkey, Mr Danger. You are a Donkey, Mr Bush“. Για να συνεχίσει στη γλώσσα του…. “Είστε δειλός, δολοφόνος, γενοκτόνος, αλκοολικός, μεθυσμένος, ψεύτης, ανήθικος άνθρωπος, κύριε Danger. Είστε ο χειρότερος, κύριε Danger… Ένας ψυχολογικά άρρωστος άνθρωπος, το ξέρω».

Τέλος, το 2007, όταν ο Μπους επισκέφθηκε την Ουρουγουάη, ο  Τσάβες θα πει. : “Ο μικρός αυτοκρατορικός κύριος από το βορρά πρέπει να έχει περάσει το ποτάμι μέχρι τώρα. Ας του στείλουμε μια μεγάλη κραυγή: Γκρίνγκο πήγαινε σπίτι σου“.

Βέβαια, με τον επόμενο πρόεδρο των Η.Π.Α., Μπαράκ Ομπάμα, είχε μια πιο φιλική προσέγγιση, φτάνοντας στο σημείο να πει, κιόλας, πως θα ήθελε να γίνει φίλος του.

Στο βήμα του ΟΗΕ, πάλι, το 2009, θα καλωσορίσει τον Μπαράκ Ομπάμα με ενδεικτικό τρόπο: «Δεν μυρίζει πια θειάφι. Όχι, μυρίζει κάτι άλλο. Μυρίζει ελπίδα και πρέπει να έχεις ελπίδα στην καρδιά σου».

Υπουργοί Η.Π.Α.

Οι αναφορές σε πολιτικά πρόσωπα των Η.Π.Α. δεν σταματούν μόνο στους προέδρους, αλλά συνεχίζουν και σε υπουργούς.

Το 2006, στην καθιερωμένη εβδομαδιαία κυριακάτικη εκπομπή του θα απαντήσει στην υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Κοντολίζα Ράις, η οποία είχε περιγράψει την Βενεζουέλα ως απειλή για την περιφερειακή δημοκρατία και βοηθό του Ιράν με τον ακόλουθο τρόπο: “Θυμήσου, κοριτσάκι, είμαι σαν το αγκάθι που ανθίζει στον κάμπο. Σκορπάω το άρωμά μου στους περαστικούς και τσιμπάω αυτόν που με ταρακουνάει. Μην τα βάζεις μαζί μου, Κοντολίζα. Μην τα βάζεις μαζί μου, κορίτσι“, δίνοντας στο τέλος ένα φιλί στην οθόνη, λέγοντας “Συλλυπητήρια“.

Επίσης, σε ομιλία του, τον Ιούνιο του 2010, ο Τσάβες θα αρχίσει να τραγουδά τους ακόλουθους στίχους για την τότε υπουργό εξωτερικών των Η.Π.Α., Χίλαρι Κλίντον: “Δεν με αγαπά η Χίλαρι Κλίντον… και ούτε εγώ την αγαπώ”.

Ηγέτες κρατών

Εκτός των Η.Π.Α., στο στόχαστρο των έντονων αναφορών του βρέθηκαν και άλλοι ηγέτες.

Για παράδειγμα, ο Τόνι Μπλερ: “Είστε ένα ιμπεριαλιστικό πιόνι που προσπαθεί να κερδίσει την εύνοια του Danger Bush-Hitler, του νούμερο ένα μαζικού δολοφόνου και δολοφόνου που υπάρχει στον πλανήτη…Πηγαίνετε κατευθείαν στην κόλαση, κύριε Μπλερ».

Κατά τη διάρκεια της συνόδου κορυφής της Ομάδας του Ρίο το 2010 στο Μεξικό, ο Τσάβες συγκρούστηκε με οργή με τον τότε Κολομβιανό ομόλογό του, Άλβαρο Ουρίμπε, απαντώντας στις επικρίσεις του με τον χαρακτηριστικό τρόπο: “Πήγαινε στο διάολο“.

Λαός Βενεζουέλας

Από την ανάληψη της εξουσίας στην Βενεζουέλα, μέχρι το θάνατό του, το 2013, ο Ούγκο Τσάβες θα χρησιμοποιήσει έντονες ατάκες εμψύχωσης του λαού της Βενεζουέλας. Χαρακτηριστικά παραδείγματα το “Σοσιαλιστική πατρίδα ή θάνατος“, αλλά και το “Ορκίζομαι στον Χριστό, τον μεγαλύτερο σοσιαλιστή στην ιστορία”.

Επιπλέον, σε λόγια αρκετά επίκαιρα για την τωρινή συνθήκη που βρίσκεται η Βενεζουέλα, είχε συμφωνήσει με τον Φιντέλ Κάστρο πως σε περίπτωση εισβολής των Η.Π.Α.  στη χώρα τους θα έπρεπε να πεθάνουν πολεμώντας “στην πρώτη γραμμή της μάχης, και αυτό είναι που θα έκανα… θα πεθάνω στην πρώτη γραμμή, με την αξιοπρέπεια ενός Βενεζουελάνου που αγαπά την χώρα”

Τελευταία δήλωσή του, στις 9 Δεκεμβρίου 2012, πριν την επιβίβασή του σε αεροπλάνο για την Κούβα για τη τέταρτη και τελευταία χειρουργική επέμβαση την οποία υπέστη ως καρκινοπαθής: “Μέχρι τη ζωή, πάντα!”. Μια παράφραση της γνωστής φράσης του Ερνέστο Τσε Γκεβάρα “Hasta la victoria, siempre!” (“Μέχρι τη νίκη, πάντα”).

Ο Ούγκο Τσάβες κερδίζει τις εκλογές, το 1999, με 56% στο σύνολο των ψήφων και ξεκινάει την εφαρμογή του επαναστατικού του προγράμματος.

Το 2001, η Μπολιβαριανή «επανάσταση» του Τσάβες ψήφισε έναν νόμο που ονομάστηκε Οργανικός Νόμος Υδρογονανθράκων, ο οποίος κατοχύρωνε την κρατική κυριότητα όλων των αποθεμάτων πετρελαίου και φυσικού αερίου, επέτρεπε στις εταιρείες που ελέγχονταν από το κράτος να ασκούν δραστηριότητες εξερεύνησης και εξόρυξης, αλλά επέτρεπε στις ιδιωτικές εταιρείες -συμπεριλαμβανομένων των ξένων εταιρειών- να συμμετέχουν σε δραστηριότητες κατάντη (όπως η διύλιση και η πώληση).

Όταν ο Τσάβες θέσπισε τον νέο νόμο, επανέφερε το κράτος στον έλεγχο της πετρελαϊκής βιομηχανίας (της οποίας οι εξαγωγές πετρελαίου αντιστοιχούσαν στο 80% των εξωτερικών εσόδων της χώρας).

Οι ΗΠΑ προσπάθησαν να οργανώσουν ένα πραξικόπημα για την ανατροπή του Τσάβες το 2002, το οποίο διήρκεσε λίγες ημέρες, και στη συνέχεια ώθησαν τη διεφθαρμένη διοίκηση της κρατικής πετρελαϊκής εταιρείας της Βενεζουέλας να ξεκινήσει απεργία με στόχο την καταστροφή της οικονομίας.

Ωστόσο, παρά τις πιέσεις, περίπου το 70% των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων προσήλθε στις κάλπες το 2004 και η μεγάλη πλειοψηφία (59%) ψήφισε υπέρ της παραμονής του Τσάβες στην προεδρία.

Το 2007, ο Τσάβες έδωσε εντολή για τη μεταβίβαση πλειοψηφικού μεριδίου (60% ή περισσότερο) σε όλα τα έργα στο Ορινόκο, σημείο υψηλής σημασίας και για την αμερικανική επέμβαση σήμερα, στην κρατική εταιρεία της Βενεζουέλας PDVSA, δίνοντας στις ξένες εταιρείες δύο επιλογές: Είτε να αποδεχθούν τους νέους όρους είτε να εγκαταλείψουν τη χώρα.

Στις 7  Οκτωβρίου 2012, ο Τσάβες θα κερδίσει τις εκλογές για τέταρτη φορά, νικώντας με ποσοστό με 54% των ψήφων έναντι 45% για τον αντίπαλό του Ενρίκο Καπρίλες, με τη συμμετοχή στις εκλογές να φτάνει στο 80%.

Στις 5 Μαρτίου το 2013 θα αφήσει την τελευταία του πνοή, σκορπίζοντας θλίψη στη Βενεζουέλα και τη Λατινική Αμερική, αλλά και σε ολόκληρο τον πλανήτη για την πλούσια επαναστατική κληρονομιά που άφησε πίσω του.