Τι ζητά η Ένωση Φωτορεπόρτερ Ελλάδας για το ιστορικό ντοκουμέντο της Καισαριανής
Ένα ντοκουμέντο που δεν χωρά σε «ιδιωτικό ράφι»
Μια σπάνια σειρά εικόνων από τις τελευταίες στιγμές των 200 εκτελεσμένων στην Καισαριανή επανέρχεται στο προσκήνιο και ήδη μετατρέπεται σε πεδίο δημόσιας διεκδίκησης.
Το διακύβευμα, όπως το θέτει η Ένωση Φωτορεπόρτερ Ελλάδας, είναι διπλό: ποιος «κρατά» ένα ιστορικό ντοκουμέντο τέτοιας βαρύτητας και με ποιους όρους θα είναι προσβάσιμο σε όλους, τώρα που το υλικό εμφανίζεται ξανά μέσα από ρεπορτάζ και συζητήσεις γύρω από τη διαχείρισή του.
Η Ένωση μιλά για φωτογραφικό τεκμήριο «ανεκτίμητης αξίας», επειδή αποτυπώνει τις τελευταίες στιγμές πριν από την εκτέλεση των 200 κομμουνιστών από τους ναζί κατακτητές στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής, την 1η Μάη 1944.
Για όσους δουλεύουν με εικόνες, η υπόθεση δεν είναι απλώς ιστορική. Είναι υπόθεση αρχείων, ευθύνης, πλαισίου και δημόσιας μνήμης: πού ανήκουν τέτοιες εικόνες και πώς παρουσιάζονται χωρίς να μετατρέπονται σε αντικείμενο εκμετάλλευσης.
Ένα ντοκουμέντο που δεν χωρά σε «ιδιωτικό ράφι»
Στο κείμενό της, η Ένωση τοποθετεί το νέο υλικό μέσα σε μια ευρύτερη ιστορική πραγματικότητα: τις θηριωδίες της Κατοχής και τις μαζικές εκτελέσεις σε τόπους-σύμβολα, από μαρτυρικά χωριά έως κοινότητες που βίωσαν ολοκαυτώματα.
Η αναφορά αυτή δεν λειτουργεί ως γενική ιστορική υπενθύμιση, αλλά ως επιχείρημα για το γιατί το συγκεκριμένο φωτογραφικό σύνολο αντιμετωπίζεται ως «πειστήριο» εγκλημάτων πολέμου, αλλά και ως μάρτυρας των αγώνων και των θυσιών.
Η Ένωση υπογραμμίζει ότι ένα τέτοιο υλικό «δεν μπορεί να ανήκει σε καμία ιδιωτική συλλογή», ούτε να αντιμετωπίζεται ως εμπορεύσιμο αντικείμενο προς δημοπράτηση, ειδικά όταν έχει προηγηθεί διαδικασία δημοπράτησης που, όπως σημειώνει, ανεστάλη τουλάχιστον προσωρινά.
Η ένταση εδώ δεν είναι ρητορική. Είναι μια καθαρή θέση για το τι θεωρείται θεμιτό στη διαχείριση αρχειακής εικόνας όταν το περιεχόμενο αφορά τεκμήρια ιστορικής βίας και δημόσιας μνήμης.
Πηγή: www.pttl.gr
