Σάντουιτς από καντίνες: Πώς αυξήθηκαν οι τιμές στο αγαπημένο… «βρώμικο»
Ο Κωνσταντίνος Ιντζές, ιδιοκτήτης καντίνας στη Νέα Μηχανιώνα και μέλος του Δ.Σ της Εστίασης εξηγεί στην Parallaxi τα αίτια για τις αυξήσεις
Πόσες φορές πριν – ή μετά – από έναν αγώνα, κάποια συναυλία, μετά από μια βραδινή έξοδο ή σε κάποιο πανηγύρι έχεις κάνει μια στάση σε μια καντίνα για να φας κάτι στα γρήγορα σε μια προσιτή τιμή;
Τα γνωστά σε όλους «βρώμικα», που για χρόνια αποτελούσαν τη φθηνή και γρήγορη επιλογή για όσους ήθελαν να φάνε ένα σάντουιτς βλέπουν πλέον τις τιμές τους να έχουν εκτοξευθεί στα ύψη.
Ένας χώρος που θυμίζει άλλες εποχές, ένα σχεδόν cult σημείο συνάντησης για μικρούς και μεγάλους, για οικογένειες, ζευγάρια και παρέες, όπου η στάση στην καντίνα δεν ήταν απλώς για φαγητό, αλλά μέρος της εμπειρίας της βόλτας, της διαδρομής ή της νυχτερινής εξόδου μοιάζει διαφορετικός πλέον.
Τα προηγούμενα χρόνια όσοι επέλεγαν να φάνε ένα «βρώμικο» ήταν αυτονόητο ότι θα πάρουν ακόμα ένα και μαζί με ένα αναψυκτικό, είχαν ουσιαστικά ολοκληρώσει το γεύμα τους – και μάλιστα με ελάχιστα χρήματα.
Fast forward στο σήμερα, η καντίνα, η φθηνή – και ίσως πιο νόστιμη επιλογή – που οδηγούσε τον κόσμο σε αυτήν φαίνεται να έχει αλλάξει χαρακτήρα.
Το κόστος έχει αυξηθεί δραματικά και πλέον τα – κάποτε – αυτονόητα δύο σάντουιτς για ένα άτομο έχουν μετατραπεί σε ένα. Σε μια καντίνα, μια οικογένεια τεσσάρων ατόμων θα χρειαστεί περίπου 20 ευρώ μόνο για τα σάντουιτς, χωρίς να υπολογιστούν αναψυκτικά ή επιπλέον επιλογές, μετατρέποντας μια απλή στάση σε μια πλέον υπολογισμένη έξοδο.
Έξω από το γήπεδο της Τούμπας, σε έναν αγώνα τελευταίων αγωνιστικών, οι καντίνες έχουν αρχίσει να ψήνουν τα κρέατα στη σχάρα.
Το πρώτο ημίχρονο για τους καντινιέρηδες ξεκινάει πριν τον αγώνα.
Κόσμος που ετοιμάζεται να δει την αγαπημένη του ομάδα τιμάει την καθιερωμένη ιεροτελεστία και απολαμβάνει ένα «βρώμικο» όσο περιμένει να μπει στο γήπεδο και να πάρει θέση στην κερκίδα.
Κατά τη διάρκεια του αγώνα οι μηχανές σβήνουν για λίγο. Ένα σύντομο διάλειμμα και έπειτα επαναφορά στις εργοστασιακές ρυθμίσεις. Η μυρωδιά των κρεάτων φτάνει μέχρι το εσωτερικό του γηπέδου και τη στιγμή που ο διαιτητής σφυρίξει τη λήξη, οι οπαδοί μοιράζονται στις διάφορες καντίνες που βρίσκονται πέριξ του γηπέδου.
Και εκεί ξεκινάει το δεύτερο ημίχρονο για τις καντίνες. Ο κόσμος σχηματίζει ουρές αναμένοντας να απολαύσει το αγαπημένο του σάντουιτς που μοιάζει να είναι κομμάτι της εξόδου για κάποιον που πάει γήπεδο.
Άλλοι σε σακούλες για να τα φάνε αργότερα, και άλλοι καθισμένοι πρόχειρα πάνω σε πεζοδρόμια και καπό αυτοκινήτων, οι εικόνες αυτές επαναλαμβάνονται σχεδόν τελετουργικά μετά από κάθε αγώνα.
Κι έτσι, έξω από την Τούμπα – όπως και σε κάθε γήπεδο της χώρας – το σκηνικό παραμένει γνώριμο, αλλά όχι ίδιο. Η εμπειρία του «βρώμικου» δεν είναι πια μόνο μια απλή συνήθεια της κερκίδας. Είναι πλέον και μια μικρή υπενθύμιση του πόσο έχει αλλάξει η καθημερινότητα – ακόμη και στα πιο απλά πράγματα.
Και το φαινόμενο δεν περιορίζεται στα γήπεδα.
Από τις καντίνες έξω από στάδια και συναυλιακούς χώρους, μέχρι εκείνες στις μεγάλες λεωφόρους και τις λαϊκές αγορές, η εικόνα είναι κοινή: ο κόσμος συνεχίζει να σταματά, να περιμένει στην ουρά και να παίρνει «ένα γρήγορο κάτι στο χέρι», αλλά πλέον με πολύ πιο προσεκτικό βλέμμα στον τιμοκατάλογο.
Το πρόβλημα όμως δεν αφορά μόνο τις καντίνες. Οι αυξήσεις στις πρώτες ύλες τα τελευταία χρόνια δείχνουν να επηρεάζουν τους πάντες.
Ακόμα και στις λαϊκές, εκεί όπου οι απλοί άνθρωποι επέλεγαν να κάνουν τα ψώνια τους για το νοικοκυριό τους βλέπουν λαχανικά και φρούτα σε τιμές που κάποτε δε θα φανταζόντουσαν πως θα δουν, και όταν τις έβλεπαν σε ένα σούπερ μάρκετ για παράδειγμα, απέφευγαν να κάνουν την αγορά.
Ο Κωνσταντίνος Ιντζές, ιδιοκτήτης καντίνας στη Νέα Μηχανιώνα και μέλος του Δ.Σ της Εστίασης εξηγεί στην Parallaxi τις βασικές αιτίες που οδήγησαν στην αύξηση των «βρώμικων»
«Το κοστολόγιο έχει αυξηθεί σημαντικά. Από εκεί που έπαιρνες το κιλό κρέας 6.5 ευρώ, πλέον το πληρώνεις 10 ευρώ. Το ίδιο ισχύει και για την πατάτα και για τα λάδια. Το πιο σημαντικό είναι το αέριο, γιατί οι περισσότεροι δουλεύουμε με υγραέριο. Μια φιάλη υγραερίου 25αρα έκανε 50 ευρώ, σήμερα κάνει 90 ευρώ… Μέσα σε 1,5 χρόνο έχει υπερδιπλασιαστεί το κόστος τον πρώτον υλών.
Η κοστολόγηση είναι αυτή. Εμείς δε βγάζουμε τις τιμές από το κεφάλι μας, κάνουμε μια καλή κοστολόγηση σχετικά με το τι αγοράζουμε και το τι πουλάμε. Μπορεί να μην είμαστε μαγαζί αλλά σε ό,τι έχει να κάνει με τα υπόλοιπα έξοδα, μια καντίνα έχει τα ίδια, όπως η φορολογία που βγάζουμε δε βγάζουμε λεφτά μας χτυπάει. Αν δεν είσαι στη γύρα και νοικιάζεις χώρους από δήμους ή από την περιφέρεια τα ενοίκια επίσης έχουν εκτοξευθεί, από τα 1.000 ευρώ το χρόνο τώρα πληρώνεις κοντά στα 1.700 ευρώ.
Οι αυξήσεις παρατηρήθηκαν μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία, τα κόστη υγραερίων και ό,τι έχει να κάνει με την ενέργεια εκτοξεύθηκε στα ύψη και αυτό πέρασε στο κρέας, το λαχανικό. Οι περισσότεροι συνάδελφοι βιοπορίζονται με το ζόρι. Μπορεί να κάθεσαι 12 ώρες έξω από μια συναυλία, στο κρύο ή στον καύσωνα για ένα μεροκάματο.
Αυτό που βλέπουμε είναι πως μειώθηκε ο τζίρος και η παραγγελία των καταναλωτών. Μπορεί παλιά να κάναμε 1.000 ευρώ τζίρο τη μέρα αλλά σήμερα αν κάνουμε τα ίδια νούμερα το κέρδος είναι πολύ μικρότερο γιατί τα έξοδα είναι περισσότερα».
