Tα σιδηροδρομικά δυστυχήματα των τελευταίων δεκαετιών που συγκλόνισαν την Ευρώπη

Με αφορμή άλλη μια σιδηροδρομική τραγωδία στην καρδιά της Ευρώπης, και πιο συγκεκριμένα στην Ισπανία, με  τουλάχιστον 39 νεκρούς και δεκάδες τραυματίες, ανατρέξαμε σε παλιότερα σιδηροδρομικά δυστυχήματα που άφησαν ανεξίτηλο το ίχνος τους στις ευρωπαϊκές κοινωνίες.

“Νύχτα πόνου” χαρακτήρισε την χθεσινή  ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ, όταν βαγόνια σε τρένο με προορισμό τη Μαδρίτη εκτροχιάστηκαν και πέρασαν στις αντίθετες γραμμές, με αποτέλεσμα τη σύγκρουση με ένα επερχόμενο τρένο στο Adamuz το χθεσινό βράδυ.

Οι επίσημα καταγεγραμμένοι νεκροί 39 και οι τραυματίες δεκάδες, με τον αριθμό να “μην είναι οριστικός” ακόμη, όπως δήλωσε ο υπουργός μεταφορών της χώρας Όσκαρ Πουέντε.

Το συγκεκριμένο σιδηροδρομικό δυστύχημα, ωστόσο, δεν ακολουθεί την ευρωπαϊκή τάση, η οποία είναι αυτή της μείωσης των σιδηροδρομικών ατυχημάτων και θανάτων ή τραυματισμών από αυτών. Από το 2010 έως το 2024 – τα πιο πρόσφατα στοιχεία που διαθέτουμε- τα σιδηροδρομικά δυστυχήματα μειώθηκαν κατά 32% και  οι θάνατοι από αυτά περίπου 40%.

Βέβαια, όταν μιλάμε για για μια ήπειρο με πάνω από 40 χώρες και μια Ένωση με 27 κράτη (ΕΕ) θα  υπάρχουν και εξαιρέσεις στον κανόνα. Τα σιδηροδρομικά δυστυχήματα είναι ακόμη παρών στην Ευρώπη.

Έτσι, ανατρέξαμε σε ορισμένα περιστατικά σιδηροδρομικών τραγωδιών και σας τις παρουσιάζουμε.

Ελλάδα

Φυσικά και ένα από τα πιο αιματηρά σιδηροδρομικά δυστυχήματα ήταν αυτό των Τεμπών, όταν δύο τρένα, ένα επιβατικό και μια εμπορική αμαξοστοιχία, είχαν πορεία κατά μέτωπο για 17 ολόκληρα λεπτά χωρίς κανένας -και πως να το κάνει αφού δεν υπήρχε σύστημα τηλεδιοίκησης να τους ειδοποιήσει- με το ολέθριο αποτέλεσμα 57 νεκροί άνθρωποι, στην πλειονότητά τους νέα παιδιά, και δεκάδες τραυματίες.

Βασική αιτία του δυστυχήματος η μη ύπαρξη ολοκληρωμένου συστήματος τηλεδιοίκησης, αποτέλεσμα της διαρκούς υποβάθμισης του σιδηροδρομικού δικτύου της χώρας την περίοδο των μνημονίων, αλλά και η επικίνδυνη αμέλεια της τωρινής κυβέρνησης πυο αγνοούσε τις προειδοποιήσεις των εργαζομένων του σιδηρόδρομου. Η ύπαρξη δε πυρόσφαιρας και η πιθανότητα να μετέφερε η εμπορική αμαξοστοιχία εύφλεκτο παράνομο υλικό οδηγεί σε περαιτέρω δυσπιστία για τα αποτελέσματα των ερευνών αλλά και της προγραμματισμένης για τη φετινή χρονιά δίκης.

Ισπανία

Λίγο παραπάνω από δέκα χρόνια και η Ισπανία ήταν πάλι στο προσκήνιο των σιδηροδρομικών δυστυχημάτων, με περισσότερους νεκρούς από το τωρινό δυστύχημα. Πιο συγκεκριμένα, το 2013, ένα τρένο με ταχύτητα 179 χιλιόμετρα την ώρα εκτροχιάστηκε στο Σαντιάγο ντε Κομποστέλα, με απολογισμό 80 νεκρούς και 140 τραυματίες. Όπως διαβάζουμε στο Euronews, έρευνες διαπίστωσαν πως ο οδηγός μιλούσε στο κινητό του τηλέφωνο λίγες στιγμές πριν από το ατύχημα.

Γερμανία

Στην Eschede της Γερμανίας, στα τέλη του 20^ου αιώνα (1998), ένα τρένο υψηλής ταχύτητας, το InterCity Express (ICE), εκτροχιάστηκε και προσέκρουσε σε υπερυψωμένη διάβαση που διέσχισε τον σιδηρόδρομο, με τη γέφυρα να πέφτει στη συνέχεια πάνω στο τρένο με δρομολόγιο Ανόβερο Αμβούργο. Το αποτέλεσμα ήταν 101 άνθρωποι να χάσουν τη ζωή τους και άλλοι 88 να τραυματιστούν.

Μαυροβούνιο

Στο Bioče  στο Μαυροβούνιο, εν έτη 2006, λόγω βλάβης του συστήματος πέδησης ένα τρένο εκτροχιάστηκε οδηγώντας στο θάνατο 45 ανθρώπους, μεταξύ των οποίων 5 παιδιά, και 184 τραυματίες. Το τρένο κατέληξε βυθισμένο σε μια χαράδρα 100 μέτρων πάνω από ένα ποτάμι, 10 χιλιόμετρα βόρεια της πρωτεύουσας της χώρας Ποντγκόριτσα.

Ουγγαρία

Νεκροί Γερμανοί, κυρίως ηλικιωμένοι, τουρίστες από τη Κάτω Σαξονία και το Σλέσβιχ-Χόλσταιν, όταν πούλμαν διασχίζει τις σιδηροδρομικές γραμμές περίπου 100 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Βουδαπέστης και κόβεται στα δύο από επιβατική αμαξοστοιχία. Ο απολογισμός του δυστυχήματος που έλαβε χώρα το 2003 στην Ουγγαρία ήταν 32 Γερμανοί τουρίστες νεκροί. Η αιτία του δυστυχήματος ήταν η παραβίαση του κόκκινου σηματοδότη από τον οδηγό του λεωφορείου.

Αυστρία

Εξαιτίας πυρκαγιάς σε σήραγγα στην Αυστρία το 2000 155 άνθρωποι έχασαν τη ζωής τους, οι περισσότεροι από τους θανάτους ήταν σε ένα τελεφερίκ ανόδου, αλλά μερικοί άνθρωποι σκοτώθηκαν στο κατηφορικό και στο σταθμό.  Τα θύματα ήταν σκιέρ που πήγαιναν στον κοντινό παγετώνα Kitzsteinhorn. Οι επιζώντες του δυστυχήματος ήταν ελάχιστοι, με μόνο 12 να γλυτώνουν από τον θάνατο.

Ιταλία

Στις 29 Ιουνίου το 2009, φορτηγό τρένο που μετέφερε αέριο εκτροχιάστηκε στο σταθμό Viareggio, κοντά στην πόλη Lucca της Τοσκάνης, έπειτα από έκρηξη βυτιοφόρου βαγονιού, με αποτέλεσμα τον θάνατο 32 ανθρώπων και τον τραυματισμό 26. Ως κύρια αιτία αναφέρθηκε οι κακοσυντηρημένοι άξονες του τρένου που οδήγησε στον εκτροχιασμό του βαγονιού.

Βρυξέλλες

Τις πρώτες πρωινές ώρες, στις 15 Φεβρουαρίου 2010, δύο τρένα συγκρούονται κοντά στις Βρυξέλλες, καθώς το ένα πέρασε με κόκκινο φανάρι. Αποτέλεσμα: 20 άνθρωποι να χάσουν τη ζωή τους και πάνω από 170 να τραυματιστούν στο πιο πολύνεκρο σιδηροδρομικό δυστύχημα της χώρας.

Η τραγωδία επιδεινώθηκε από το γεγονός ότι ένα παρόμοιο δυστύχημα με κόκκινο φανάρι είχε συμβεί χρόνια πριν λίγα χρόνια και, με τις υποσχέσεις για προσθήκη μέτρων ασφαλείας να μην υλοποιούνται πλήρως.

Μεγάλη Βρετανία

Το πιο αιματηρό σιδηροδρομικό δυστύχημα των τελευταίων 30 ετών στη Μεγάλη Βρετανία σημειώθηκε τον Οκτώβριο του 1999  στον σταθμό Πάντινγκτον του Λονδίνου, όταν τρένο πέρασε με κόκκινο φανάρι και συγκρούστηκε με τρένο υψηλής ταχύτητας, έχοντας ως αποτέλεσμα 31 νεκρούς και 400 τραυματίες.

Το Ηνωμένο Βασίλειο και οι σιδηρόδρομοί του αποτελεί παράδειγμα πολύ κοντινό στην Ελλάδα, καθώς υπάρχουν παράπονα για κακομεταχείριση στις υποδομές και στα τρένα, και  έντονη κριτική στις ιδιωτικοποιήσεις της δεκαετίας του 1990.