Η ασφάλεια μας, ο τάφος τους

Λέξεις: Στρατής Βογιατζής 

H κοινωνία της κανονικότητας νομιμοποιεί το έγκλημα ως απαραίτητη συνθήκη διαφύλαξης της ευταξίας της.

Η ηθική της παρακμής που προωθεί ως ύψιστη αξία την αυτοσυντήρηση, παγιώνοντας ένα ναρκισιστικό παραλήρημα ως μόνιμη έκφραση υποκειμενικότητας δεν προβλέπει χώρο για ετερότητα, για ανθρωπιά και καλοσύνη.

Ο “Άλλος” δεν είναι παρά ένα μίασμα, μια πιθανή εστία μόλυνσης της ατομικής μας χωροταξίας: είναι η απαιτούμενη θυσία στους Θεούς της ιδιοτέλειας που θα μας εξασφαλίσει την κοινωνική μας γαλήνη. Το Αιγαίο παύει να είναι ο τόπος του Ομήρου και του Έλυτη άλλα μετατρέπεται από τους επίγονους τους σε υγρό τάφο. γράφει ένα πανό διαμαρτυρίας στη Χίο. Η εξήγηση επαρκώς δικαιολογημένη και καθυσυχαστική: δεν νοείται φύλαξη των συνόρων χωρίς νεκρούς, ξεκαθάρισε ο υπουργός μας.

Η χώρα μας που κανονικοποιεί το έγκλημα ως πολιτική εθνικής ασφάλειας (με τις ευλογίες της ΕΕ), με συστηματικές επαναπροωθήσεις αντίθετες προς κάθε έννοια διεθνούς δικαίου έχει εισέλθει πλέον σε ένα κλειστό κλαμπ χωρών- φονιάδων αθώων ανθρώπων. Στα σύγχρονα σύνορα, όπως γράφει ο Mbembe, η εξουσία δεν περιορίζεται στη διαχείριση της ζωής, αλλά οργανώνει ζώνες όπου ο θάνατος γίνεται αποδεκτός, αναμενόμενος, σχεδόν λειτουργικός.

Μέσα σε αυτό το νέο καθεστώς κανονικότητας, ορισμένες ζωές ορίζονται εξαρχής ως μη πενθήσιμες, όπως σημειώνει η Butler. Ο πρόσφυγας- μετανάστης συνιστά αναλώσιμη ύπαρξη: στερείται τόπου, λόγου και ιστορίας, και μετατρέπεται σε καθαρή βιολογική παρουσία.

Μια κοινοτοπία του κάκου σκοτεινιάζει το μεσογειακό ήλιο, ριζώνει στις απο-αφηγηματοποιήμενες ψυχές μας και μετατρέπει τη ζωή σε “γυμνή ζωή” χωρίς ηθική και ανθρωπιά, επιφορτισμένη μοναχά με το αποκλειστικό καθήκον μιας χυδαιάς επιβιώσης. Το γεγονός δε ότι οι πολίτες αυτή της χώρας πληρώνουμε φόρους και μέρος αυτών χρηματοδοτεί τέτοιου είδους εγκληματικές επιχειρήσεις μας καθιστά συνένοχους στο έγκλημα.

Ο νεωτερικός πολιτισμός έλεγε η Σιμόν Βέιλ παράγει ο ίδιος τους νεκροθάφτες του. Η ζωή μας όμως μέσα σε περίκλειστα τείχη και ζώνες θανάτου παύει να είναι προστατευμένη αλλά πνίγεται από τις αναθυμιάσεις του ηθικού της ξεπεσμού. Το σώμα που πετυχαίνει την ανοσία και διακόπτει τη σχέση του με το άλλο σταδιακά αυτοανοσοποιείται, και με τον καιρό αρχίζει να επιτίθεται στο ίδιο του το σώμα. Η ελληνική κοινωνία δεν έχει πετύχει την ασφάλεια της αλλά τον κανιβαλισμό της.

*Ο Στρατής Βογιατζής είναι φωτογράφος