Η αβάσταχτη μέριμνα της αυτοδιοίκησης για τα ζώα συντροφιάς

Λέξεις: Παντελής Κοσμίδης

Η σύννομή προσέγγιση των ζώων συντροφιάς συνολικά και όχι αποσπασματικά μόνο των αδεσπότων, είναι δείκτης γενικότερης σύγχρονης και ορθολογικής διοίκησης και λειτουργίας για τους Δήμους και όχι «πάρεργο» της αυτοδιοίκησης.

Τα γεγονότα στο Δημοτικό καταφύγιο Δήμου Ανδρίτσαινας-Κρεστένων είναι μόνο τα πιο πρόσφατα αποθαρρυντικά νέα. Σκιαγραφούν μια στάση που θεσμικά και εν τέλει πολιτισμικά, υστερεί των προσδοκώμενων από αυτά μιας σύγχρονης κοινωνίας, σαν αυτή που νομίζουμε ότι είμαστε. Τι γίνεται με την διαχείριση των αδεσπότων και εν γένει των ζώων συντροφιάς από τους Δήμους;

Ο Πρόεδρος στη συνεδρίαση του ΔΣ της ΚΕΔΕ στις 23/7 του περασμένου χρόνου, χαρακτήρισε την τρέχουσα διαχείριση του όλου θέματος ως «μόνιμο βραχνά, για τους αιρετούς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και τα υπηρεσιακά της στελέχη..». Στην ίδια συνεδρίαση κάποιοι μίλησαν για «πάρεργο» της Τοπικής Αυτοδιοίκησης που αδικαιολόγητα της απομυζά πόρους, ενώ άλλοι άφησαν να εννοηθεί ότι μεγαλύτερο πρόβλημα από τα αδέσποτα είναι οι κάθε λογής φιλοζωικές οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στα όρια των Δήμων τους.

Μήπως όμως υπάρχουν κάποια πιο θεμελιώδη αίτια που καθιστούν τόσο αβάσταχτη την μέριμνα της Ελληνικής Αυτοδιοίκησης προς τα αδέσποτα και γενικώς επί θεμάτων των ζώων συντροφιάς; Αν υπάρχουν, τα αίτια αυτά ίσως πρέπει να αναζητηθούν στις διαρθρωτικές ανεπάρκειες και παγιωμένες αντιλήψεις που διαπερνούν την καθημερινότητα και την κουλτούρα της λειτουργίας των οργανισμών της Αυτοδιοίκησης. Όπως επίσης και στις προσδοκίες των δημοτών από τις αιρετές διοικήσεις, που συντηρούνται από παραδοσιακές σχέσεις και πού τελικά παράγουν εκατέρωθεν δέσμευση και εκλογικό αποτέλεσμα.

Τι πρέπει να γίνει

Σε επίπεδο οργάνωσης, προτεραιότητα σε ένα Δήμο θα έπρεπε να δοθεί στα πιο βασικά της διαχείρισης των ζώων στο δρόμο. Αυτή προϋποθέτει συγκεκριμένους χρόνους ανταπόκρισης και στοιχειώδεις διαθέσιμες υποδομές για να είναι κατά τα σύννομα σε θέση ένας Δήμος να περισυλλέγει με ασφάλεια ένα ζώο από το δρόμο ώστε να του παρασχεθεί κάποιας μορφής κτηνιατρική μέριμνα, προγραμματισμένη ή έκτακτη. Ίσως λόγω τραυματισμού ή κακοποίησης που υπέστη, είτε διότι το ίδιο προκάλεσε τραυματισμό σε πολίτη.

Ελάχιστοι είναι οι Δήμοι που μπορούν να παρέχουν αδιάληπτα τέτοια μέριμνα, είτε με ίδια μέσα, είτε μέσω εργολαβικών συμβάσεων.

Στον αντίποδα είναι δυστυχώς πολλοί περισσότεροι οι Δήμοι που δεν έχουν σε ισχύ όλο το χρόνο έστω και για τα τυπικά ένα υποτυπώδες πρόγραμμα περισυλλογής και κτηνιατρικής διαχείρισης των ζώων στο δρόμο. Δηλαδή αρκετοί Δήμοι πέρα από τα οικονομικά, εμφανίζονται και ως προς τα οργανωτικά τους ανεπαρκείς, ακόμη και για τα στοιχειώδη. Αν αυτό συνέβαινε πχ στη διαχείριση των απορριμμάτων, τότε 3 ως 6 μήνες κάθε χρόνο δεν θα λειτουργούσε η αποκομιδή με επίσημο αίτιο κάποιο απίθανο συντακτικό ή προγραμματικό λάθος στην εξυπηρέτηση και ανανέωση κάποιων σχετικών δημοτικών εγγράφων (!).

Απαιτείται λοιπόν ένας βαθμός πρωτίστως αμεσότητας και ποιότητας στις λειτουργίες. Η πράξη δυστυχώς έχει αποδείξει ότι είναι ακόμη ζητούμενες και όχι κεκτημένες αυτές οι δυνατότητες για πολλούς από τους οργανισμούς της Αυτοδιοίκησης.

Πέρα από τα βασικά, εξίσου απαραίτητη είναι επίσης η συνολική προσέγγιση του προβλήματος. Τα υπάρχοντα αδέσποτα κάποιοι τα πέταξαν στους δρόμους.

Οπότε η εγκατάλειψη και η «ρύθμιση» τους μέσω της φόλας, είναι αναπόσπαστες πτυχές στο συνολικό τρίπτυχο του προβλήματος. Επειδή λοιπόν είναι 100% ανθρωπογενείς οι αιτίες, τα αδέσποτα δεν πρόκειται να εκλείψουν αν δεν αποκανονικοποιηθεί η εγκατάλειψη και η φόλα και τελικά κανονικοποιηθεί η υπεύθυνη ιδιοκτησία των ζώων. Αυτό δεν γίνεται χωρίς αυτεπάγγελτους ελέγχους από την Ελληνική και τη Δημοτική Αστυνομία στο δρόμο, σε μάντρες και αυλές, που να διασφαλίζουν ότι τα δεσποζόμενα ζώα έχουν σήμανση, είναι στειρωμένα αν προβλέπεται, λαμβάνουν κτηνιατρική μέριμνα και οι ιδιοκτήτες τους παρέχουν ευζωία και είναι σύννομοι ως προς τις υποχρεώσεις τους. Και τους Δήμους να έχουν ρόλο συντονιστικό σε αυτή την συλλογική προσπάθεια, προς εκπαίδευση των μικρότερων και συστηματική ενημέρωση των μεγαλύτερων.

Δεν είναι ούτε ξένο, ούτε παράταιρο όλο αυτό για τους Δήμους. Υπάρχει το θετικό προηγούμενο από τα ανάλογα παραδείγματα κάποιων Δήμων που έχουν ήδη επιδείξει θετικές πρωτοβουλίες που κινητοποιούν συνεργαζόμενες υπηρεσίες, συσπειρώνουν τοπικές συλλογικότητες και επικοινωνούν στους Δημότες τους θετικά πρότυπα για άλλα επίκαιρα και εξίσου σημαντικά ζητούμενα της εποχής. Όπως η καταδίκη της οπαδικής βίας, η περιστολή της εγκληματικότητας των ανηλίκων, η συλλογική ευαισθητοποίηση για θέματα πρόληψης υγείας και η αλλαγή σελίδας και παγιωμένων αντιλήψεων για την ενδοοικογενειακή βία.

Γιατί δεν γίνεται αυτό που πρέπει να γίνει;

Υποθετικά μιλώντας, σε ένα Δήμο που υπολειτουργεί σε διάφορους τομείς για οικονομικούς, διοικητικούς, ή οργανωτικούς λόγους, τελικά δεν εξυπηρετείται σωστά το σύνολο των δημοτών. Εκεί δημιουργούνται οι προϋποθέσεις εμφάνισης της πελατειακής ή αλλιώς προσωπικής εξυπηρέτησης. Με αυτό τον τρόπο ένα ολόκληρο τοπικό σύστημα ενώ υπολειτουργεί, καταφέρνει συγχρόνως να ευημερεί εκλογικά, συντηρώντας και προσελκύοντας ψηφοφόρους που εξυπηρετήθηκαν με το σωστό ή λάθος τρόπο μόνο αυτοί, αντί όλων.

Μήπως όμως ένα τέτοιο σύστημα είναι τελικά απολύτως ασύμβατο με την πρόοδο στο θέμα της διαχείρισης των ζώων συντροφιάς; Διότι η πρόοδος προϋποθέτει την αποδοχή της διαχείρισης των ζώων στην πραγματική του συνολική διάσταση. Και δυστυχώς αντίθετα από τα ταλαίπωρα τετράποδα, οι πλέον ανεύθυνοι που ως τώρα τα αμολάνε ανενόχλητοι, έχουν χέρια και ψηφίζουν και ίσως να είναι πρόθυμοι να συντηρούν εσαεί ένα τέτοιο σύστημα αν δεν τους «ξεβολεύει». Και το σύστημα από μεριάς του, αν προ πολλού έχει παραιτηθεί από το να κάνει αυτό που πρέπει, εξ ορισμού δεν θέλει να κακοκαρδίσει κανέναν από τους ήδη ψηφοφόρους του, που το συντηρούν.

Όσοι λοιπόν στην Αυτοδιοίκηση επιλέγουν εμφατικά και δημόσια να νίπτουν τας χείρας τους εμπρός στην κακοποίηση, την εγκατάλειψη και τη φόλα, αυτοί που δαιμονοποιούν τα αδέσποτα αντί να εστιάζουν σε αυτούς που τα δημιουργούν και όσοι στοχοποιούν συλλήβδην τις φιλοζωικές οργανώσεις ως μέρος του προβλήματος αντί ως τμήμα της λύσης του, είναι μόνο θέμα χρόνου και περιστάσεων για να αποδειχθούν και συνολικά ανεπαρκείς ως προς το ρόλο τους εμπρός στα σύγχρονα ζητούμενα της ελληνικής κοινωνίας.

*Ο Παντελής Κοσμίδης είναι μέλος της ομάδας Spectral Φιλοζωική Δράση Ωραιοκάστρου