Όταν η συνταγματική αναθεώρηση γίνεται εργαλείο πολιτικής επιβίωσης
Ο Παύλος Νεράντζης γράφει για τις εξαγγελίες της κυβέρνησης περί συνταγματικής αναθεώρησης. Άραγε το λένε σοβαρά ή πρόκειται για ένα ακόμη επικοινωνιακό τρικ;
Ακούς τον πρωθυπουργό και τον κυβερνητικό εκπρόσωπο να μιλούν για συνταγματική αναθεώρηση, να λένε ότι η κυβέρνηση θα επιδιώξει τη μέγιστη δυνατή συναίνεση, ότι σκοπός τους είναι να δημιουργηθεί «ένα νέο υπόδειγμα διακυβέρνησης», ότι «ήρθε η ώρα να μην χαθεί άλλη μια ευκαιρία», ότι καλό είναι «να υπάρχει η απαιτούμενη πλειοψηφία», και αναρωτιέσαι, σκέφτεσαι, όπως ο κάθε πολίτης:
Πρώτον, τα λένε σοβαρά; Και πόσο αφορά στην καθημερινότητά μας; Ή είναι ένα ακόμη επικοινωνιακό κόλπο προερχόμενο από το Μέγαρο Μαξίμου;
Μήπως δηλαδή επιδιώκουν να οδηγήσουν αλλού το δημόσιο διάλογο για μείζονα θέματα (ακρίβεια, δημόσια υγεία, δημόσια παιδεία, διαφθορά, αγροτικές κινητοποιήσεις, ΟΠΕΚΕΠΕ, Mercosur, εργατικά ατυχήματα, ελληνοτουρκικά, υποκλοπές, μεταναστευτικό-προσφυγικό, σχέσεις δικαιοσύνης-κυβέρνησης, συρρίκνωση κράτους δικαίου, κ.ά.) και να αποπροσανατολίσουν την κοινή γνώμη;
Δεύτερον, πώς μπορούν να ζητούν την αναθεώρηση του Συντάγματος, η οποία απαιτεί διευρυμένη πλειοψηφία στη Βουλή, δηλαδή 180 στις 300 ψήφους, όταν κυριαρχεί και θα οξυνθεί ακόμη περισσότερο, ενόψει εκλογών σ΄ ένα χρόνο, ένα κλίμα πόλωσης αφενός μεταξύ του κυβερνώντος κόμματος και της αντιπολίτευσης και αφετέρου ανάμεσα στην κυβέρνηση και την κοινωνική αντιπολίτευση;
Όταν, κοντολογίς, οι γέφυρες συνεννόησης σε μείζονα θέματα έχουν κοπεί εδώ και καιρό με ευθύνη του πρωθυπουργού;
Όταν -κι αυτό το αναγνωρίζουν όλες οι πολιτικές δυνάμεις και το διαισθάνονται οι πολίτες, εξού και οι μεγαλειώδεις πορείες στην επέτειο του εγκλήματος των Τεμπών- η χώρα βρίσκεται σε μια βαθιά κρίση θεσμών, οικονομική, πολιτική;
Ή μήπως ο πρωθυπουργός επιχειρεί να εντάξει στο Σύνταγμα δικές του πολιτικές επιλογές (άρση νομιμότητας δημοσίων υπαλλήλων, ιδιωτικά πανεπιστήμια) και να δεσμεύσει έτσι μελλοντικές κυβερνήσεις;
Τόσες δεκαετίες ενασχόλησης με τα κοινά ως δημοσιογράφος, έχω καταλάβει ένα πράγμα:
Ο τόπος μας δεν στερείται νόμων, ούτε έχει τόσο ανάγκη από συνταγματικές αναθεωρήσεις.
Άλλωστε, από τη μεταπολίτευση και μετά έγιναν ουκ ολίγες.
Τα προβλήματα που μας ταλανίζουν απορρέουν από την έλλειψη πολιτικής βούλησης να εφαρμοστούν οι νόμοι και το Σύνταγμα, από την κατά το δοκούν ερμηνεία του Συντάγματος ώστε να εξυπηρετηθούν πολιτικές σκοπιμότητες και να σωθούν οι ημέτεροι, όπως συνέβη με τη συζήτηση στη Βουλή για την τραγωδία των Τεμπών και τις ευθύνες υπουργών της κυβέρνησης Μητσοτάκη.
Προφανώς και κάποια άρθρα του Συντάγματος, όπως για παράδειγμα αυτό που αφορά στην επιλογή της ηγεσίας της Δικαιοσύνης από το υπουργικό συμβούλιο, πρέπει να αλλάξουν.
Όμως αυτό προαπαιτεί -το επαναλαμβάνω- μια ευρύτερη συναίνεση που δεν υπάρχει ούτε καν μέσα στο κυβερνών κόμμα, αν κρίνω από τη στάση δύο πρώην πρωθυπουργών (Κώστας Καραμανλής, Αντώνης Σαμαράς).
Και για αυτό την αποκλειστική ευθύνη την έχει ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος πήρε μια πρωτοβουλία όχι για τους θεσμούς, αλλά για να αλλάξει την πολιτική ατζέντα σε μια στιγμή που βάλλεται πανταχόθεν.
Υπό αυτές τις συνθήκες, η συνταγματική αναθεώρηση δεν έχει στόχο να ενισχύσει τη δημοκρατία, να εκσυγχρονίσει τη χώρα, αλλά να εξυπηρετήσει για άλλη μια φορά τους σχεδιασμούς του πρωθυπουργού, να συμβάλει στη δική του πολιτική επιβίωση.
