Ποιος θα την πληρώσει στην Αμερική

Λέξεις: Μάριος Μπουνγκέρης

Κάποιες Παρατηρήσεις για τις Πολεμικές Επιχειρήσεις του Τραμπ στο Ιράν

1. Η αντίφαση Τραμπ ως κρίση πολιτικής ταυτότητας. Ο Τραμπ που οικοδόμησε την ηγεμονία του πάνω στο America First και στην καταγγελία των endless wars βρίσκεται τώρα μπροστά στο ενδεχόμενο ενός πολέμου χωρίς σαφώς ορισμένο στόχο και ίσως δίχως ορατό τέλος. Αυτό δεν είναι απλώς ένα πρόβλημα στρατηγικής· είναι κρίση ταυτότητας με άμεσες συνέπειες για την πιο μαχητική κοινωνική του βάση, η οποία συγκροτήθηκε σε μεγάλο βαθμό ΚΑΙ πάνω στην κόπωση από τους πολέμους του Ιράκ και του Αφγανιστάν.

2. Η κοινωνική πλειοψηφία παραμένει αντιπολεμική. Το καθοριστικό στοιχείο είναι ότι ο πόλεμος δεν διαθέτει λαϊκή νομιμοποίηση. Σύμφωνα με τη δημοσκόπηση Economist / YouGov (20–23 Φεβρ. 2026): Για στρατιωτική επίθεση στο Ιράν: Σύνολο ενηλίκων ΗΠΑ: 27% υπέρ – 24% αναποφάσιστοι – 49% κατά. Δημοκρατικοί: 9% υπέρ – 15% ΔΞ/ΔΑ – 76% κατά. Ανεξάρτητοι: 15% υπέρ – 31% ΔΞ/ΔΑ – 54% κατά. Ρεπουμπλικανοί: 58% υπέρ – 23% ΔΞ/ΔΑ – 19% κατά.

3. Η πολιτική σύγκρουση για τις ΗΠΑ μετατρέπεται σε θεσμική μάχη για τη δημοκρατία. Από τον Μπέρνι, την Ocasio-Cortez, τον Μαμντάνι μέχρι την Pelosi, τον Buttigieg, Κάμαλα Χάρις και τον Newsom, ο κοινός παρονομαστής είναι ένας: πόλεμος χωρίς απόφαση του Κογκρέσου σημαίνει εκτροπή. Η αντιπολεμική θέση γίνεται υπεράσπιση της συνταγματικής τάξης.

4. Η δήλωση του Μπέρνι Σάντερς και η δήλωση της ΑΟC δίνουν το ιστορικό βάθος (Βιετνάμ, Ιράκ και Ιράκ, Αφγανιστάν αντίστοιχα). O Ζοράν Μαμντάνι αλλά κυρίως ο Μπέρνι Σάντερς κάνει κάτι εξαιρετικά αξιοπρόσεκτο, αν και αναμενόμενο για όσους τον παρακολουθούν δηλ. συνδέει άμεσα τον πόλεμο με την ταξική προτεραιότητα σε μια προσέγγιση που θυμίζει Μπέρτολτ Μπρεχτ. “Στον αμερικανικό λαό είπαν ψέματα για το Βιετνάμ. Στον αμερικανικό λαό είπαν ψέματα για το Ιράκ. Στον αμερικανικό λαό λένε ξανά ψέματα σήμερα — και για άλλη μια φορά το τίμημα θα το πληρώσουν οι απλοί άνθρωποι. Οι άνθρωποι της χώρας μας, ανεξάρτητα από την πολιτική τους τοποθέτηση, δεν θέλουν ατελείωτους πολέμους. Θέλουν αξιοπρεπώς αμειβόμενες δουλειές, υγειονομική περίθαλψη και στέγη που να μπορούν να αντέξουν οικονομικά. Θέλουν τα παιδιά τους να έχουν μια ποιοτική εκπαίδευση.”

5. Διεθνές δίκαιο. Παράλληλα, ο Σάντερς δίνει πολύ καθαρά τη διάσταση του διεθνούς δικαίου: «Επιπλέον, αυτή η επίθεση εναντίον του Ιράν αποτελεί σαφή παραβίαση του διεθνούς δικαίου και θα δημιουργήσει μεγαλύτερη αστάθεια σε έναν ήδη επικίνδυνο κόσμο. Αν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ μπορούν να εξαπολύουν επίθεση εναντίον ενός κυρίαρχου κράτους, τότε μπορεί οποιαδήποτε άλλη χώρα. Το δίκαιο του ισχυρού δεν είναι δίκαιο. Δημιουργεί διεθνή αναρχία, θάνατο, καταστροφή και ανθρώπινη δυστυχία.» Με αυτόν τον τρόπο η κριτική δεν περιορίζεται στην εσωτερική πολιτική αλλά μετατρέπεται σε υπεράσπιση ενός κανόνα διεθνούς τάξης απέναντι στη λογική του «might makes right».

6. Η σύγκλιση Αριστεράς και κεντρώων Δημοκρατικών Ο Sanders δίνει το ιστορικό και ταξικό βάθος («οι πόροι για τον πόλεμο λείπουν από την κοινωνία»). Η AOC μετατρέπει το ζήτημα σε θεσμική σύγκρουση εξουσιών και ρόλου του Κογκρέσου. Ο Mamdani που ξάφνιασε βγάζοντας ανακοίνωση σε ένα μη τοπικό ζήτημα, μιλά για την προστασία της ιρανικής κοινότητας στη Νέα Υόρκη. Ο Newsom, που προηγείται στις δημοσκοπήσεις για το χρίσμα των Δημοκρατικών, μιλά για «παράνομο και επικίνδυνο πόλεμο χωρίς λογοδοσία». Η Pelosi τον χαρακτηρίζει «αχρείαστο πόλεμο που αποσταθεροποιεί την περιοχή». Ο Buttigieg, που διεκδικεί με αξιώσεις το χρίσμα των Δημοκρατικών, από πιο κεντρώα θέση, ορίζει τις πολεμικές επιχειρήσεις ως war of choice που «δεν λύνει κανένα από τα προβλήματα των Αμερικανών». H Καμαλα Χάρις δηλώνει ότι “είναι αντίθετη σε έναν πόλεμο αλλαγής καθεστώτος στο Ιράν”. Ο αντιπολεμικός λόγος γίνεται έτσι κεντρική γραμμή του Δημοκρατικού χώρου συνολικά και όχι μόνο της προοδευτικής πτέρυγας. Υπάρχει γενικά ομοβροντία αντιπολεμικών δηλώσεων, συμπεριλαμβανομένης της στάσης των New York Times. 7. Η πρωτοβουλία για το Ψήφισμα περί Πολεμικών Εξουσιών

Η αναφορά τόσο του Σάντερς όσο και της AOC στο War Powers Resolution δείχνει ότι η αντιπαράθεση παίρνει συγκεκριμένη θεσμική μορφή. Η AOC τονίζει: «Σε στιγμές πολέμου, το Σύνταγμά μας είναι σαφές: το Κογκρέσο κηρύσσει τον πόλεμο. Όχι ο Πρόεδρος…» Το ψήφισμα των Ro Khanna και Thomas Massie, ενός προοδευτικού Δημοκρατικού και ενός libertarian Ρεπουμπλικανού ζητά ουσιαστικά τον τερματισμό της εμπλοκής εφόσον δεν εγκριθεί από το Κογκρέσο. Πρόκειται για προσπάθεια επαναφοράς της συνταγματικής τάξης και ταυτόχρονα για διακομματικό μήνυμα ότι το ζήτημα είναι και θεσμικό. Με αυτούς τους κοινωνικούς και πολιτικούς συσχετισμούς, θεωρώ εξαιρετικά δύσκολο να συνεχιστούν για μεγάλο χρονικό διάστημα οι πολεμικοί βομβαρδισμοί στο Ιράν.