West side story: Μια προσωπική φωτογραφική διαδρομή στην αθέατη πλευρά των δυτικών συνοικιών της πόλης
Οι δυτικές συνοικίες μέσα από το φακό του Νίκου Πρίπορα σε ένα εντυπωσιακό λεύκωμα
Λέξεις / Εικόνες: Νίκος Πρίπορας
Η ιδέα για αυτό το βιβλίο προέκυψε σταδιακά, μέσα από τη σχέση μου με τις δυτικές συνοικίες της Θεσσαλονίκης — έναν τόπο οικείο, όπου μεγάλωσα και κινούμαι καθημερινά. Χρειάστηκαν πέντε χρόνια, που ξεκίνησαν μέσα στις δύσκολες μέρες της καραντίνας και της επιστροφής μου σε αυτόν τον τόπο, από τα ανατολικά της πόλης όπου ζούσα τα τελευταία χρόνια.
Από την αρχή με απασχόλησε αυτή η αίσθηση της «αφάνειας». Παρότι οι δυτικές συνοικίες έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη της πόλης, δεν εμφανίζονται σχεδόν ποτέ ως σημείο ενδιαφέροντος στη φωτογραφία που την αφορά, σε αντίθεση με τις πιο φωτογενείς περιοχές της. Υπάρχουν περισσότερο ως στερεότυπο ή ως ένας γενικός γεωγραφικός προσδιορισμός. Αυτή η απουσία από τη σύγχρονη ελληνική φωτογραφία με οδήγησε να τις προσεγγίσω όχι για να τις «αναδείξω», αλλά περισσότερο για να τις καταλάβω.
Δουλεύοντας πάνω στο project, άρχισα να καταλαβαίνω ότι πολλά από τα βασικά χαρακτηριστικά αυτών των περιοχών δεν φαίνονται πάντα με την πρώτη ματιά. Τα προβλήματα που υπάρχουν εδώ και χρόνια —η ανοργάνωτη ανάπτυξη, οι κοινωνικές διαφορές, η έλλειψη σχεδιασμού— δεν τα βλέπεις άμεσα, αλλά τα καταλαβαίνεις μέσα από μικρά σημάδια: σε λεπτομέρειες, σε πρόχειρες λύσεις που τελικά έμειναν μόνιμες, σε χώρους που μοιάζουν να μην έχουν ολοκληρωθεί ποτέ. Αυτό το «αόρατο» ήταν για μένα βασικό στοιχείο της δουλειάς.
Ο τρόπος που δούλεψα ήταν κυρίως περιπατητικός. Περπάτησα πολύ, χωρίς να ψάχνω κάτι συγκεκριμένο από την αρχή. Επέστρεφα στα ίδια σημεία, άφηνα τον χρόνο να λειτουργήσει και προσπαθούσα να παρατηρώ πιο προσεκτικά. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, άρχισα να βλέπω τον χώρο διαφορετικά. Στη συνέχεια ήρθε η πιο ενδελεχής έρευνα, που είχε να κάνει με τα ίχνη της ιστορίας που υπάρχουν παντού — άγνωστα στην πλειοψηφία του κόσμου, αλλά πολύ σημαντικά για τη σύγχρονη ιστορία της πόλης.
Αυτό που προέκυψε τελικά ήταν πάνω από 600 φωτογραφίες, από τις οποίες 84 δημοσιεύονται στο βιβλίο, και μια προσωπική διαδρομή σε έναν τόπο που μέχρι πριν δεν είχα καταλάβει σε βάθος. Οι δυτικές συνοικίες δεν είναι απλώς μια «άλλη πλευρά» της πόλης. Είναι ένας χώρος που έχει διαμορφώσει την ίδια την πόλη, παραμένοντας ταυτόχρονα στη σκιά της.
Η δημιουργία αυτού του βιβλίου λειτουργεί και σαν μια πιο γενική παρατήρηση, που εύστοχα διατυπώνει ο επιμελητής της έκδοσης, Ηρακλής Παπαϊωάννου: ότι κάθε πόλη έχει μια πλευρά που μένει λιγότερο ορατή, παρότι πάνω της στηρίζονται πολλά περισσότερα απ’ όσα της αναγνωρίζονται. Αυτό που προσπάθησα να κάνω είναι να στραφώ προς αυτή την πλευρά — όχι για να αλλάξω ή να εξηγήσω κάτι, αλλά για να την κοιτάξω πιο προσεκτικά και να την κατανοήσω.
Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Depot (Φωτογραφική Λέσχη Nτεπώ ΑΜΚΕ), με την οικονομική υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού. Διατίθεται στα βιβλιοπωλεία Ιανός, Πρωτοπορία, Κέντρο του Βιβλίου και photobookstore.gr
West Side Story Φωτογραφίες: Νίκος Πρίπορας Επιμέλεια/Κείμενο: Ηρακλής Παπαϊωάννου
ISBN 978-618-87562-2-9 Διαστάσεις: 23χ20 108 σελίδες 84 φωτογραφίες Ελληνικά/English
Ο Νίκος Πρίπορας (γ. 1984) είναι φωτογράφος με έδρα τη Θεσσαλονίκη. Είναι απόφοιτος πολιτισμικών σπουδών και οπτικής επικοινωνίας. Έχει συμμετάσχει σε ατομικές και ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, μεταξύ άλλων στο Athens Photo Festival (2019) και στο Photometria Festival (2019–2020). Το West Side Story, βραβεύτηκε στο Athens Photo World 2023.
