Τραμπ: «Εξετάζω αποκλιμάκωση στο Ιράν», ενώ πεζοναύτες πάνε στη Μέση Ανατολή – Ισραηλινά πλήγματα σε Τεχεράνη, Βηρυτό

Συμπληρώνονται τρεις εβδομάδες πολέμου στη Μέση Ανατολή χωρίς να διαφαίνεται στον ορίζοντα άμεσο τέλος. Οι επιθέσεις συνεχίζονται, ενώ ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι εξετάζει «να μειώσει σταδιακά» τις στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν.

Αν και τις τελευταίες ημέρες έχει αυξήσει τις αντιφατικές δηλώσεις αναφορικά με τη διάρκεια της σύρραξης, ο Τραμπ για πρώτη φορά χθες άφησε να εννοηθεί ότι είναι έτοιμος να εξετάσει τον τερματισμό του πολέμου.

«Πλησιάζουμε στην επίτευξη των στόχων μας καθώς εξετάζουμε να περιορίσουμε σταδιακά τις μεγάλες στρατιωτικές μας προσπάθησε στη Μέση Ανατολή εναντίον του τρομοκρατικού καθεστώτος του Ιράν», έγραψε χθες το βράδυ στο Truth Social.

Ωστόσο λίγες ώρες νωρίτερα ο Αμερικάνος πρόεδρος είχε δηλώσει στους δημοσιογράφους έξω από τον Λευκό Οίκο: «Δεν θέλω εκεχειρία». «Δεν κάνεις εκεχειρία όταν κυριολεκτικά εξοντώνεις τον αντίπαλο», τόνισε.

Όταν ρωτήθηκε αν το Ισραήλ θα ήταν έτοιμο να βάλει τέλος στον πόλεμο αφού οι ΗΠΑ ολοκληρώσουν τη στρατιωτική τους δράση στο Ιράν, ο Τραμπ απάντησε «έτσι νομίζω».

Για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ ο Ρεπουμπλικανός είπε ότι χρειάζεται «πολλή βοήθεια» και σχολίασε ότι «θα ήταν ωραίο» αν εμπλέκονταν χώρες όπως η Κίνα και η Ιαπωνία. «Κάποια στιγμή, θα ανοίξει μόνο του», πρόσθεσε.

Όμως, στην ανάρτησή του στο Truth Social μερικές ώρες αργότερα εκτίμησε ότι τα Στενό του Ορμούζ θα πρέπει «να φυλάσσεται και να εποπτεύεται, όπως είναι απαραίτητο, από τις άλλες χώρες που το χρησιμοποιούν – οι ΗΠΑ δεν το χρησιμοποιούν!».

Επίσης την Παρασκευή ο Τραμπ χαρακτήρισε «δειλούς» τους συμμάχους των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ που αρνούνται να βοηθήσουν ώστε να ανοίξουν τα Στενά.

Την ίδια ώρα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι ο αμερικανικός στρατός θα αναπτύξει επιπλέον στρατεύματα στη Μέση Ανατολή.

Εξάλλου ο ειδησεογραφικός ιστότοπος Axios έγραψε ότι η κυβέρνηση Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο να καταλάβει ή να αποκλείσει το νησί Χαργκ στο Ιράν, απ’ όπου προέρχεται το 90% περίπου των εξαγωγών αργού του Ιράν, προκειμένου να αναγκάσουν την Τεχεράνη να ανοίξει ξανά τα Στενά του Χορμούζ, με αυτήν την αποστολή να ενδέχεται να ανατεθεί στους Πεζοναύτες.

Τρεις Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν στο Reuters χθες ότι 2.500 πεζοναύτες, μαζί με το αμφίβιο πλοίο εφόδου Boxer και τα συνοδευτικά πολεμικά πλοία, θα αναπτυχθούν στην περιοχή, αν και δεν διευκρίνισαν ποιος θα είναι ο ρόλος τους.

Στο Χ η Κάρολαϊν Λέβιτ εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου υπογράμμισε ότι ο πρόεδρος και το Πεντάγωνο «είχαν προβλέψει ότι θα χρειαστούν τέσσερις με έξι εβδομάδες για να ολοκληρωθεί η αποστολή».

Νέα δημοσκόπηση των Reuters/Ipsos έδειξε ότι σχεδόν τα δύο τρίτα των Αμερικανών πιστεύουν ότι ο Τραμπ θα διατάξει τα στρατεύματα να συμμετάσχουν σε έναν ευρείας κλίμακας χερσαίο πόλεμο, με μόνο το 7% να υποστηρίζει μια τέτοια κίνηση.

Ισραηλινά πλήγματα σε Τεχεράνη και Βηρυτό

Στο μεταξύ οι επιθέσεις συνεχίζονταν σήμερα τα ξημερώματα του Σαββάτου (21/03). Ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε ότι εξαπέλυσε πλήγματα εναντίον «στόχων του καθεστώτος» στην Τεχεράνη, αφού έκανε λόγο για πολλούς ιρανικούς πυραύλους που κατευθύνονταν προς το Ισραήλ.

Παράλληλα οι ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις επεσήμαναν ότι έπληξαν στόχους της Χεζμπολάχ στον Λίβανο.

Στο νότιο τμήμα της χώρας, την περιοχή όπου επικεντρώνεται το μεγάλο μέρος των συγκρούσεων μεταξύ του Ισραήλ και του σιιτικού κινήματος, τουλάχιστον ένας άνθρωπος σκοτώθηκε και δύο ακόμη τραυματίστηκαν σήμερα τα ξημερώματα σε «ισχυρό ισραηλινό πλήγμα» εναντίον σπιτιού στην περιοχή Μπιντ Τζμπέιλ, σύμφωνα με το λιβανικό πρακτορείο ειδήσεων (ANI).

Witnesses have captured a new wave of Israeli bombing in the Lebanese capital, Beirut.

Israel claims it is targeting Hezbollah, but three weeks of its attacks have forcibly displaced more than 1 million people in Lebanon. pic.twitter.com/8N7xgbT4Df

— Al Jazeera Breaking News (@AJENews) March 21, 2026

Στον Κόλπο, όπου το Ιράν εξαπολύει πλήγματα εναντίον διάφορων στόχων σε αντίποινα για τις αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις εναντίον του, η Σαουδική Αραβία ανακοίνωσε ότι αναχαίτισε και κατέστρεψε περίπου 30 drones, σύμφωνα με το υπουργείο Άμυνας, όλα στο ανατολικό τμήμα της χώρας.

Ο στρατός του Κουβέιτ έκανε επίσης λόγο για επίθεση με drones και πυραύλους.

Μήνυμα Χαμενεΐ

Ο νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν Μοτζταμπά Χαμενεΐ κήρυξε χθες τη νίκη επί των εχθρών της Ισλαμικής Δημοκρατίας, σε γραπτό μήνυμά του για την περσική Πρωτοχρονιά, τη Νορούζ.

«Αυτήν τη στιγμή, λόγω της ιδιαίτερης ενότητας που έχει δημιουργηθεί μεταξύ σας, συμπατριώτες μας, παρά όλες τις διαφορές σας σε θρησκευτικό, πνευματικό, πολιτισμικό και πολιτικό επίπεδο, ο εχθρός ηττήθηκε», δήλωσε ο αγιατολάχ, που εξακολουθεί να μην εμφανίζεται δημοσίως, αφότου ορίστηκε να διαδεχθεί τον πατέρα του, Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος σκοτώθηκε σε έναν αεροπορικό βομβαρδισμό την πρώτη ημέρα του πολέμου.

Οι Ιρανοί «έχουν καταφέρει (στον εχθρό) ένα ολέθριο πλήγμα, σε τέτοιο βαθμό που εκστομίζει αντιφατικά και παράλογα λόγια», συμπλήρωσε ο Χαμενεΐ σε αυτό το μήνυμα.

Σύμφωνα με τον ίδιο, το Ισραήλ και οι ΗΠΑ είχαν την «ψευδαίσθηση» πως εάν ο Αλί Χαμενεΐ και άλλοι στρατιωτικοί ηγέτες σκοτώνονταν, αυτό θα προκαλούσε «τον φόβο και την απόγνωση» στο Ιράν και ότι θα μπορούσαν επομένως «να κάνουν πραγματικότητα το όνειρο να κυριαρχήσουν στο Ιράν και κατόπιν να το διαιρέσουν».

Ο ίδιος προέβλεψε πως, κατά τη διάρκεια αυτής της νέας χρονιάς, «η ενότητα του Ιράν θα γίνει μετά βεβαιότητας ισχυρότερη και σταθερότερη» και ότι οι «εχθροί του» θα γίνουν «ταπεινότεροι και λιγότερο ισχυροί».

Περισσότεροι από 2.000 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί στο Ιράν από τις 28 Φεβρουαρίου και την έναρξη των αμερικανοϊσραηλινών πληγμάτων.

Γκουτέρες: Ο ΟΗΕ θα συμβάλει στην επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ

Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες υπερασπίστηκε τον ρόλο του Οργανισμού να απαντά στις παγκόσμιες κρίσεις, αλλά αναγνώρισε ότι συνεργάζεται «ενεργά» με το Συμβούλιο Ειρήνης του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για την ανοικοδόμηση της Λωρίδας της Γάζας.

Σε συνέντευξή του στο Politico ο Γκουτέρες επεσήμανε ότι χαιρετίζει την πρόθεση του Συμβουλίου Ειρήνης να χρηματοδοτήσει και να υλοποιήσει τα βασικά μέρη ενός σχεδίου για τη Λωρίδα της Γάζας με στόχο την ανοικοδόμηση κατοικιών και υποδομών στον παλαιστινιακό θύλακα.

«Υπάρχει ένας στόχος εκεί που ορίστηκε, εγκρίθηκε από το Συμβούλιο Ασφαλείας και συνεργαζόμαστε ενεργά με δομές που δημιουργήθηκαν από το Συμβούλιο Ειρήνης», δήλωσε ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ στο Politico.

Ωστόσο, πέρα από την ανοικοδόμηση της Γάζας, ο Γκουτέρες σημείωσε ότι δεν βλέπει άλλη χρησιμότητα για το Συμβούλιο Ειρήνης: «Όλα τα υπόλοιπα τώρα είναι ένα προσωπικό πρότζεκτ του προέδρου Τραμπ, στο οποίο έχει πλήρη έλεγχο επί των πάντων».

«Αυτός δεν είναι ο αποτελεσματικός τρόπος αντιμετώπισης των δραματικών προβλημάτων που έχουμε τώρα. Πρέπει να είμαστε σαφείς αναφορικά με το διεθνές δίκαιο, να είμαστε σαφείς σχετικά με τις αξίες του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Αυτό είναι απαραίτητο σε κάθε ειρηνευτική πρωτοβουλία», τόνισε.

Παράλληλα ο Γκουτέρες υπερασπίστηκε τον ρόλο του ΟΗΕ στην επίλυση κρίσεων, όπως αυτή με το Στενό του Ορμούζ, σημειώνοντας ότι θα μπορούσε να αποτελέσει μέρος του σχεδίου αποκλιμάκωσης των επιθέσεων και των ανταποδοτικών πληγμάτων και να συμβάλει στην προστασία της κρίσιμης σημασίας θαλάσσιας οδού.

Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ σημείωσε ότι δεν έχει συνομιλήσει με τον Τραμπ μετά την έναρξη του πολέμου, αν και είχε επαφές με άλλους αξιωματούχους της αμερικανικής κυβέρνησης.

Ο πόλεμος στο Ιράν «πνίγει» τις αγορές – Ανησυχία για νέο πετρελαϊκό σοκ

Τον «σπινθήρα» για τις μεγαλύτερες οικονομικές κρίσεις αποτελεί ιστορικά η ενέργεια. Η αβεβαιότητα σχετικά με τη διάρκεια των πολεμικών επιχειρήσεων στη Μέση Ανατολή, σε συνδυασμό με τις ανοδικές πιέσεις στις τιμές της ενέργειας (πετρέλαιο και φυσικό αέριο) αποτελεί αυτήν τη στιγμή τον κυριότερο παράγοντα που επηρεάζει τις κινήσεις στα χρηματιστήρια, περιορίζοντας τόσο την επενδυτική ορατότητα, όσο και τη διάθεση για ανάληψη ρίσκου.

Μερίδα διεθνών αναλυτών, όπως η Bank of America, εκφράζουν την ανησυχία τους, μήπως η απότομη άνοδος των διεθνών τιμών πετρελαίου δημιουργήσει ένα σκηνικό στις αγορές που θα θυμίζει την περίοδο πριν από την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση του 2008.

Τότε η τιμή πετρελαίου διπλασιάστηκε στα 140 δολάρια το βαρέλι μέχρι τον Αύγουστο του 2008, από τα 70 δολάρια τον Ιούλιο του 2007, γεγονός που συνέπεσε με το ξεκίνημα των δονήσεων της κρίσης των subprime δανείων που τελικά παρέσυραν τράπεζες όπως τη Bear Stearns.

Ο πόλεμος στο Ιράν που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου έχει ήδη ωθήσει τις τιμές πετρελαίου σε άνοδο πάνω από 60% φέτος, φτάνοντας έως και τα 120 δολάρια, ενώ οι αποδόσεις της Wall Street μοιάζουν με τη συμπεριφορά των τιμών που παρατηρήθηκε από τα μέσα του 2007 έως τα μέσα του 2008, αναφέρει η Bank of America.

Οι αγορές ναι μεν έχουν εισέλθει σε συνθήκες αυξημένης μεταβλητότητας, ενισχύοντας παράλληλα το συνολικό συστημικό ρίσκο, ωστόσο απέχουν πολύ από το σκηνικό του 2008.

Την ίδια ώρα, διεθνείς οίκοι, όπως η JP Morgan και η Goldman Sachs προειδοποιούν για πιθανή πτώση του δείκτη αναφοράς παγκοσμίως τον S&P 500 στα όρια της «bear market».

Η JP Morgan προειδοποιεί για πιθανή πτώση έως και 15% στον S&P 500 λόγω της αλυσιδωτής επίδρασης που μπορεί να προκαλέσει μια απότομη άνοδος στις τιμές του πετρελαίου, καθώς ένα νέο ενεργειακό σοκ θα μπορούσε να ενεργοποιήσει έναν «ντόμινο» οικονομικών πιέσεων που τελικά θα πλήξει ισχυρά τις μετοχικές αγορές.

Μια ισχυρή πετρελαϊκή κρίση μπορεί να φέρει «βουτιά» 19% στον S&P 500, σύμφωνα με την Goldman Sachs.

Πάντως ο S&P 500, παγκόσμιος δείκτης αναφοράς έχει υποχωρήσει μόνο κατά 3,96% (κλείσιμο Πέμπτης) μέχρι στιγμής φέτος και περίπου 5% από το ιστορικό υψηλό του, ενώ απέχει ακόμη πολύ από το να φτάσει σε bear market (-20% και πάνω).

Το πετρέλαιο

Οι τιμές του πετρελαίου έχουν εκτοξευθεί από την έναρξη του πολέμου. Ωστόσο, παραμένουν κάτω από το υψηλότερο επίπεδο που παρατηρήθηκε μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022. Η ρωσική εισβολή εκτόξευσε την τιμή στα 139,13 δολάρια, το υψηλότερο επίπεδο από το 2008, όταν είχε πιάσει το απόλυτο ρεκόρ των 147,50 δολαρίων.

Όμως, οι αγορές δεν προεξοφλούν ακόμη ούτε ένα αποτέλεσμα τύπου 2022, όταν το Brent ήταν πάνω από 100 δολάρια/βαρέλι για περίπου 5 μήνες, ενώ είναι πολύ χαμηλότερα από το ρεκόρ του 2008.

Επίσης, σε αντίθεση με τα πετρελαϊκά σοκ τόσο του 2022 όσο και της δεκαετίας του 1970, ο πληθωρισμός είναι γενικά γύρω από τον στόχο.

Τουλάχιστον προς το παρόν, δεν φτάνουμε ακόμη στα ιστορικά όρια που έχουν συμβαδίσει με σημαντικές κινήσεις risk-off σε προηγούμενες πετρελαϊκές κρίσεις. Δεν έχουμε δει ακόμη μια επιθετική στροφή από τις κεντρικές τράπεζες. Και δεδομένου του πόσο νωρίς είναι, δεν έχουμε δει ακόμη εμφανή σημάδια επιδείνωσης των οικονομικών δεομένων.

Από την πλευρά της, η Morgan Stanley, εκφράζει την άποψη ότι οι επενδυτές πρέπει να ετοιμάζουν «λίστες για τα… ψώνια τους», εν αναμονή της επανέναρξης της bull market αργότερα φέτος.

Εκτιμά ότι σε έξι μήνες, τα πράγματα πιθανότατα θα έχουν ηρεμήσει μετά από αυτήν την αρχική εκτόξευση, όπως ακριβώς συνέβη και μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Είναι σημαντικό, όπως τονίζει ότι η απότομη αύξηση των τιμών του πετρελαίου είναι αποτέλεσμα ενός υλικοτεχνικού αδιεξόδου στα Στενά του Ορμούζ και όχι έλλειψης εφοδιασμού.

Σύμφωνα με τη Morgan Stanley, οι μετοχές συνήθως αγγίζουν τα χαμηλά τους λίγες μέρες μετά την κορύφωση των τιμών του πετρελαίου.

Η BlackRock εστιάζει στον κίνδυνο ενός στασιμοπληθωριστικού σοκ, αλλά δεν είναι δεδομένος, όπως υποδηλώνει η τιμολόγηση της αγοράς.

Πολλές φορές «οι αγορές αναρριχώνται στο τείχος της ανασφάλειας», μια κλασική χρηματιστηριακή ρήση, η οποία έχει επιβεβαιωθεί αρκετές φορές στο παρελθόν ίσως επιβεβαιωθεί και αυτή την περίοδο.

Η χρηματιστηριακή ιστορία δείχνει ότι οι αγορές τείνουν να προεξοφλούν την αβεβαιότητα πριν το γεγονός και να ανακάμπτουν πριν τελειώσουν οι συγκρούσεις.

Κάτι τέτοιο επισημαίνει και η Goldman Sachs: Τα περισσότερα γεωπολιτικά σοκ τα τελευταία χρόνια δεν είχαν μακροχρόνιο αντίκτυπο στα χρηματιστήρια. Η διόρθωση θα αποτελέσει αγοραστική ευκαιρία με σχετικά χαμηλό κίνδυνο.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ, AFP, Reuters, ΕΡΤ, ΣΚΑϊ