Όταν συμβουλές καριέρας μοιάζουν περισσότερο με αντι-συμβουλές, διάβασε κάτι χρήσιμο
Συμπεριφέρσου αναλόγως - Πέντε εργασιακές συμβουλές για όσους τις χρειάζονται
Οι συμβουλές καριέρας ως είδος έχουν μοιραία ελαττώματα.
Οι πιο συνηθισμένες συμβουλές είναι σχεδόν πάντα υπερβολικά προσωπικές για να έχουν ευρεία εφαρμογή. Νιώθω ντροπή όταν επιτυχημένοι άνθρωποι λένε κάτι του τύπου «Απλά κάνε αυτά τα τρία πράγματα που έκανα εγώ». Η αυτοβιογραφία δεν είναι συμβουλή. Δεδομένου του πόσο ελάχιστα κατανοούν οι περισσότεροι άνθρωποι τον εαυτό τους, δεν είναι σχεδόν ούτε καν αυτοβιογραφία.
Αλλά στην εποχή των memes της «ήσυχης παραίτησης» και του «κανείς δεν θέλει να δουλέψει», έχω παρατηρήσει ότι πολλές σύγχρονες συμβουλές καριέρας μοιάζουν περισσότερο με αντι-συμβουλές.
Με ενοχλούν εκείνοι που, έχοντας ανέβει την ιεραρχική κλίμακα με προσοχή και αποφασιστικότητα, γυρίζουν και ισχυρίζονται ότι η επιτυχία είναι μια απάτη και η σκληρή δουλειά είναι παιχνίδι για κορόιδα. Το να λες σε νέους που μόλις αποφοίτησαν από το πανεπιστήμιο ότι μια ικανοποιητική καριέρα είναι αδύνατη μέχρι να καταργήσουμε τον καπιταλισμό είναι τόσο χρήσιμο όσο το να λες σε κάποιον που ρωτάει πού είναι η τουαλέτα ότι καμία πραγματική ανακούφιση δεν θα έρθει στην ανθρωπότητα μέχρι τον θάνατο.
Σε αυτή την ασταθή οικονομική συγκυρία, σκέφτηκα ότι το να μοιραστώ τις καλύτερες συμβουλές για την καριέρα που έχω συναντήσει μπορεί να είναι ελαφρώς χρήσιμο.
Αυτές οι συμβουλές σίγουρα εστιάζουν περισσότερο στις γνώσεις των υπαλλήλων γραφείου, αν και ελπίζω να είναι τουλάχιστον κάπως χρήσιμες για κάθε αναγνώστη.
1. Η καριέρα σου δεν είναι η ζωή σου
Σύμφωνα με τον ιστότοπο 80,000 Hours, η τυπική καριέρα διαρκεί ακριβώς αυτό: 80.000 ώρες. Πρόκειται για ένα σχεδόν αδιανόητο χρονικό διάστημα. Αλλά και η ζωή είναι μακρά. Ο μέσος άνθρωπος ζει για λίγο περισσότερο από 4.000 εβδομάδες, και είναι ξύπνιος και συνειδητός για το ισοδύναμο των 3.000 εβδομάδων. Όταν κάνεις τους βασικούς υπολογισμούς για τις 80.000 ώρες, ανακαλύπτεις ότι η μέση καριέρα ισοδυναμεί περίπου με 480 εβδομάδες εργασίας χωρίς ύπνο. Λίγο ακόμα μαθηματικά, και συνειδητοποιείς ότι ο μέσος άνθρωπος έχει πέντε ώρες ξυπνητής κατάστασης χωρίς εργασία για κάθε μία ώρα της καριέρας του.
Η εργασία είναι πολύ σημαντικό πράγμα για να μην την παίρνεις στα σοβαρά. Αλλά είναι πολύ μικρό πράγμα για να την παίρνεις υπερβολικά στα σοβαρά. Η εργασία σου είναι το ένα έκτο της ύπνου σου. Η καριέρα σου δεν είναι η ζωή σου. Συμπεριφέρσου αναλόγως.
2. Εξερεύνησε, μετά εκμεταλλεύσου.
Το 2014, έκανα ρεπορτάζ για μια νέα μελέτη σχετικά με νέους εργαζόμενους που παραιτούνταν τακτικά από τις δουλειές τους και τελικά βγήκαν κερδισμένοι. «Οι άνθρωποι που αλλάζουν δουλειά πιο συχνά στην αρχή της καριέρας τους τείνουν να έχουν υψηλότερους μισθούς και εισοδήματα στα καλύτερα χρόνια της επαγγελματικής τους ζωής», μου είπε ένας από τους συν-συγγραφείς, ο καθηγητής οικονομικών Henry Siu. «Η συχνή αλλαγή δουλειάς συσχετίζεται στην πραγματικότητα με υψηλότερα εισοδήματα, επειδή οι άνθρωποι έχουν βρει καλύτερες θέσεις που τους ταιριάζουν.»
«Παράτα κάθε δουλειά που σου προκαλεί έστω και μια στιγμιαία απογοήτευση, και όλα θα πάνε καλά μακροπρόθεσμα!» Ήταν ευχάριστο να το ακούω ως εικοσάχρονος με έντονη τάση για περιπέτεια. Όμως, ποτέ δεν ακολούθησα αυτή τη συμβουλή. Οκτώ χρόνια αργότερα, εξακολουθώ να είμαι μόνιμος συντάκτης στο The Atlantic. Αυτό με φέρνει σε μια κάπως δύσκολη θέση: πιστεύω βαθιά στην αξία της αλλαγής ρόλων για να βρει κανείς αυτό που του ταιριάζει, αλλά δεν έχω παραιτηθεί ποτέ από τη δουλειά μου.
Πέρυσι, τα οφέλη της αλλαγής ρόλου αποκρυσταλλώθηκαν όταν διάβασα μια μελέτη του οικονομολόγου Dashun Wang από το Northwestern University. Σε μια εις βάθος ανάλυση των σταδιοδρομιών επιστημόνων και καλλιτεχνών, διαπίστωσε ότι οι «περίοδοι επιτυχίας» τους τείνουν να είναι περίοδοι εστιασμένης και περιορισμένης εργασίας που ακολουθούν μια φάση ευρύτερου πειραματισμού. Αυτό ονομάζεται μερικές φορές η ακολουθία «εξερεύνησης-εκμετάλλευσης». Η ιδέα είναι ότι πολλοί επιτυχημένοι άνθρωποι είναι σαν καλοί ανιχνευτές πετρελαίου: ξοδεύουν πολύ χρόνο ψάχνοντας τον χώρο τους και, στη συνέχεια, τρυπάνε βαθιά όταν βρουν τη σωστή θέση.
Όταν συνδυάζεις αυτά τα κομμάτια της έρευνας, συνθέτουν μια αρκετά χρήσιμη συμβουλή για την καριέρα. Ακόμα κι αν, όπως εγώ, δεν παραιτηθείτε από τον εργοδότη σας, θα πρέπει να ψάχνετε συνεχώς να παραιτηθείτε από τη δουλειά σας — το συγκεκριμένο σύνολο ρόλων για τα οποία πληρώνεστε — και να ωθείτε τον εαυτό σας σε ζώνες δυσφορίας. Η αλλαγή ρόλων είναι σημαντική όχι επειδή η παραίτηση είναι τόσο υπέροχη, αλλά μάλλον επειδή η δοκιμή διαφορετικών δεξιοτήτων και πεδίων είναι χρήσιμη, υπό την προϋπόθεση ότι είστε προετοιμασμένοι να ορμήξετε σε έναν τομέα που σας ταιριάζει. Εξερευνήστε, και μετά εκμεταλλευτείτε.
Η επαγγελματική σταδιοδρομία δεν είναι απλώς μια γραμμική εξέλιξη τίτλων που οδηγούν στα ακρωνύμια με το γράμμα «C»: CMO, CTO, CEO. Καλύτερα να σκέφτεστε την επαγγελματική σας ζωή όχι μονοδιάστατα, αλλά σε δύο διαστάσεις: την οριζόντια εξερεύνηση ιδεών, δεξιοτήτων και καθηκόντων, και την κάθετη αφοσίωση σε έναν συγκεκριμένο τομέα εργασίας που σας ταιριάζει πραγματικά.
3. Μην κάνετε τη δουλειά που θέλετε να λέτε στους άλλους ότι κάνετε. Κάντε τη δουλειά που θέλετε να κάνετε.
Πριν από πολλά χρόνια, σκεφτόμουν να δεχτώ μια θέση σε άλλη εταιρεία με έναν τίτλο που ακουγόταν εντυπωσιακός, αλλά που έκρυβε την κοπιαστική φύση της εργασίας. (Παρεμπιπτόντως, προσέξτε αυτή την αντίστροφη σχέση, καθώς μερικές φορές οι πιο ελκυστικοί τίτλοι προορίζονται για τις πιο εξουθενωτικές εργασίες.)
Είπα στον συνάδελφό μου James Fallows, τότε συγγραφέα στο The Atlantic, πόσο ενθουσιασμένος ήμουν που θα έλεγα στους ανθρώπους στα πάρτι για αυτόν τον νέο τίτλο εργασίας που σύντομα θα έφερα μαζί μου, σαν μπουτονιέρα στο πέτο μου. «Μην κάνεις τη δουλειά που θέλεις να λες στους άλλους ότι κάνεις», είπε. «Κάνε τη δουλειά που θέλεις να κάνεις.» Λοιπόν, γαμώτο, απάντησα. Και αυτό ήταν. Απόρριψε τη θέση περίπου πέντε λεπτά αργότερα.
Όσο περνάει ο καιρός από εκείνη τη στιγμή, τόσο πιο σοφές φαίνονται οι λέξεις του Τζιμ. Η δουλειά δεν είναι μια σειρά λέξεων σε ένα προφίλ στο LinkedIn. Είναι μια σειρά στιγμών στον κόσμο. Και αν δεν απολαμβάνεις αυτές τις στιγμές, καμία σειρά τιμητικών τίτλων δεν θα διαλύσει τη δυστυχία σου.
Μερικοί άνθρωποι δέχονται δουλειές που απαιτούν μακρινές μετακινήσεις χωρίς να συνειδητοποιούν πλήρως τις επιπτώσεις που θα έχει αυτό στην υγεία τους. Ή δέχονται δουλειές που απαιτούν πολλά ταξίδια χωρίς να αντιλαμβάνονται πλήρως τι θα σημαίνει αυτό για την οικογενειακή τους ζωή. Ή δέχονται δουλειές τρομερά δύσκολες για χρήματα που δεν χρειάζονται, ή δέχονται δουλειές υψηλού κύρους για μια έκρηξη ντοπαμίνης με χρόνο ημιζωής περίπου τριών ημερών. Αν θέλετε να είστε πιο έξυπνοι όσον αφορά την ύπαρξή σας στο χρόνο, είτε μπορείτε να διαβάσετε πολλή ακατανόητη φιλοσοφία είτε μπορείτε να ακούσετε τον Τζιμ. Μην δέχεστε τη δουλειά για την οποία θέλετε να μιλάτε στα πάρτι για λίγα λεπτά τον μήνα. Δέχεστε τη δουλειά που θέλετε να κάνετε για εκατοντάδες ώρες το χρόνο.
4. Να είστε αμείλικτα ειλικρινείς με τον εαυτό σας σχετικά με το τι εκτιμάτε — και πόσο σημαντική είναι για εσάς η επαγγελματική επιτυχία.
Μερικοί άνθρωποι θεωρούν την επαγγελματική φιλοδοξία ως μια βαθιά αρετή. Άλλοι την θεωρούν ως κάτι πιο κοντά σε μια καπιταλιστική αμαρτία. Εγώ πιστεύω ότι η φιλοδοξία είναι μια προτίμηση.
Τι σημαίνει αυτό; Λατρεύω τα κρασιά της Κεντρικής Ακτής της Καλιφόρνιας. Είναι σημαντικά για μένα. Αλλά όταν συναντώ ανθρώπους που δεν ενδιαφέρονται για το κρασί, δεν με νοιάζει που δεν τους νοιάζει. Επειδή το να πίνεις κρασί δεν είναι ανθρώπινη αρετή. Είναι μια προτίμηση.
Ομοίως, για λόγους που μάλλον δεν θα καταλάβω ποτέ πραγματικά, έχω φιλοδοξίες για την καριέρα μου. Όμως, υπάρχουν άνθρωποι που δεν έχουν, και αυτό είναι απολύτως εντάξει. Το σημαντικό είναι οι άνθρωποι να είναι ειλικρινείς με τον εαυτό τους σχετικά με το αν έχουν κλίση προς την φιλοδοξία. Και αν έχουν, πρέπει να γνωρίζουν ότι δεν υπάρχει υποκατάστατο για τη σκληρή δουλειά και το ενδιαφέρον, σε αντίθεση με την δημοφιλή ιδέα που κυκλοφορεί στο διαδίκτυο ότι η σκληρή δουλειά ισοδυναμεί με μια μορφή ψευδούς συνείδησης, ή ότι η λέξη «hustle» (σκληρή δουλειά) είναι για τους σπασίκλες.
Και πάλι, το θέμα δεν είναι ότι η επαγγελματική φιλοδοξία είναι τόσο ηθικά άψογη. Είναι προσωπική προτίμηση! Και πρέπει να είστε ειλικρινείς με τον εαυτό σας αν είναι μια προτίμηση που θέλετε να καλλιεργήσετε. Το να είστε κολλημένοι στη μέση είναι αγωνία: να είστε γενικά φιλόδοξοι αλλά να μην σας ενδιαφέρει να ξεπεράσετε τα όρια στη δουλειά, ή να είστε από τη φύση σας μη φιλόδοξοι και όμως να νιώθετε πίεση να γίνετε απόλυτα αφοσιωμένοι στη δουλειά. Οι άνθρωποι είναι πιο ευτυχισμένοι όταν η ζωή τους είναι ευθυγραμμισμένη με την ταυτότητά τους.
5. Η ροή προέρχεται από εθελοντική, δύσκολη και αξιόλογη εργασία.
Το μόνο βιβλίο για την παραγωγικότητα που μου έχει κάνει μόνιμη εντύπωση είναι το Flow, του ψυχολόγου Mihaly Csikszentmihalyi. Σε ένα σημείο υποστηρίζει ότι οι καλλιτέχνες και άλλοι επαγγελματίες αισθάνονται πιο ευτυχισμένοι όταν «το σώμα ή το μυαλό τους τεντώνεται στα όριά του σε μια εθελοντική προσπάθεια να επιτύχουν κάτι δύσκολο και αξιόλογο».
Η καλύτερη μορφή εργασίας είναι η εθελοντική: είναι κάτι που επιλέγεις να κάνεις και όχι κάτι που επιτυγχάνεις υπό την άμεση απειλή της φτώχειας ή της απόλυσης. Είναι επίσης δύσκολη: η ικανοποιητική εργασία δεν είναι εύκολη, αλλά αποτελεί μια εφικτή πρόκληση που απαιτεί να επεκτείνεις τις ικανότητές σου και να δώσεις χώρο στη μάθηση και την εξέλιξη (ένας ακόμη λόγος για να εξερευνήσεις, αντί απλώς να εκμεταλλευτείς). Τέλος, αξίζει τον κόπο, κάτι που ερμηνεύω ως εγγενώς ικανοποιητικό. Αν αναθέσεις την αίσθηση της αξίας σου στην κριτική του πλήθους και στην έγκριση των συναδέλφων και των επαγγελματικών σου συνεργατών, η επαγγελματική σου ταυτότητα θα μοιάζει με ιστιοφόρο σε τυφώνα. Πρέπει να αγκυροβολήσεις τον εαυτό σου σε κάτι που δεν αλλάζει κατεύθυνση κάθε λίγα λεπτά, είτε είναι η σιγουριά ότι βοηθάς ανθρώπους είτε η χαρά της καθαρής ανακάλυψης.
Η θεωρία του «flow» του Csikszentmihalyi έγινε αμέσως κλασική, εν μέρει επειδή η λέξη αποτυπώνει με εκπληκτική ακρίβεια εκείνη την πηγή κρυστάλλινης συγκέντρωσης που τραβά την προσοχή μας μέσα από μια εφικτή πρόκληση. Αλλά το flow δεν προέρχεται από το να κάνουμε εύκολα πράγματα ξανά και ξανά. Προέρχεται από εργασίες που βρίσκονται στα όρια των δυνατοτήτων μας. Οπότε μην φοβάστε να κάνετε δύσκολα πράγματα.
*Μετάφραση από Atlantic
