Οι Ψύλλοι στ’ Άχυρα αφήνουν χώρο να ακουστεί ό,τι τους επιβαρύνει

Οι «Ψύλλοι στ’ Άχυρα» κρατάνε ζωντανή τη ροκ μουσική στη Θεσσαλονίκη και μέσα από τα τραγούδια τους, αναζητούν τις υφές και τα ανάγλυφα ηχοχρώματα της πόλης.

Η μπάντα αποτελείται από μία παρέα τεσσάρων νέων μουσικών που εμπνέονται από την πραγματικότητα και δημιουργούν μαζί μουσική από το 2014, με τον ήχο τους να αναβιώνει και ξανασυστήνει στις νεότερες γενιές το ελληνικό ροκ της δεκαετίας του ’90, λίγο πιο φρέσκο και ανανεωμένο, με επιρροές από την πόλη τους και την κοινωνία που όλοι ζούμε.

Με τον Ηρακλή Δαΐτση σε κιθάρες και φωνή, τον Νίκο Βρύζα σε κιθάρες και φωνητικά, τον Χάρη Κατόπη σε μπάσο, φωνητικά και synth, τον Σάκη Δράκουλη σε τύμπανα και κρουστά και τον Γιώργο Λάλο σε τρομπέτα και synth, οι Ψύλλοι στ’ Άχυρα, φέρνουν την ροκ στα αυτιά μας, με μία νέα πνοή.

Ο Ηρακλής Δαΐτσης, τραγουδιστής και δημιουργός της μπάντας, μιλάει στην Parallaxi για τη δημιουργία των «Ψύλλων», τη ροκ σκηνή στη Θεσσαλονίκη, την επιβίωση των ανερχόμενων μουσικών στην Ελλάδα, τα social media και τα μελλοντικά τους σχέδια.

Πριν αρκετά χρόνια, ο Ηρακλής είχε αποχωρήσει από διάφορα σχήματα στα οποία συμμετείχε, έχοντας στο μυαλό του να δημιουργήσει μία μπάντα από την αρχή. Και κάπως έτσι, ξεκίνησε το όνειρο των «Ψύλλων στ’ Άχυρα»:

«Με τον Νίκο κάναμε παρέα και καταλάβαμε πως είχαμε κοινές ανησυχίες— όχι μόνο καλλιτεχνικά, αλλά και στον τρόπο που βλέπαμε τα πράγματα γενικότερα. Είχα κάποια κομμάτια έτοιμα και ξεκινήσαμε να τα δουλεύουμε οι δυο μας, χαλαρά, χωρίς βιασύνη. Στη συνέχεια πρότεινα στον Σάκη και στον Χάρη να παίξουμε μαζί και κάπως έτσι άρχισε να παίρνει μορφή η μπάντα. Από εκεί και πέρα, τα πράγματα κύλησαν φυσικά. Αυτοί οι τέσσερις μείναμε σταθερά και εδώ και πέντε χρόνια περίπου ήρθε και ο Γιώργος». 

Το όνομα της μπάντας προέκυψε… αυθόρμητα, σύμφωνα με τον Ηρακλή: 

«Ο Χάρης λέει πως, εκεί που πετούσαμε ιδέες για ονόματα, εγώ κάπου κουράστηκα και είπα «άστο τώρα, ψάχνουμε ψύλλους στ’ άχυρα» — και κάπως έτσι έμεινε. Μας άρεσε αυτή εικόνα: κάτι μικρό, σχεδόν αόρατο, μέσα σε ένα χαοτικό περιβάλλον. Έχει μέσα του και μια αίσθηση ειρωνείας αλλά και επιμονής. Σαν να ψάχνεις κάτι που δύσκολα βρίσκεις, αλλά δεν σταματάς. Από την άλλη βέβαια τα επόμενα χρόνια ακούσαμε πως θυμίζει παλιακά ονόματα ελληνικού ροκ κτλ, αλλά δεν βαριέσαι, τουλάχιστον είναι αληθινό!».

Μεγάλωσαν με πολλούς και λίγο διαφορετικούς καλλιτέχνες στα ακουστικά τους, από Rage against the machine, Nirvana, Alice in chains, Τρύπες, Διάφανα Κρίνα, μέχρι Σιδηρόπουλο, Μωρά στην φωτιά, Stereo Nova, Lost Bodies, Last Drive, Tool, White strips, Radiohead, Nick Cave, Tom Waits. 

Από τους ροκ καλλιτέχνες που «σημάδεψαν» τη Θεσσαλονίκη, οι Τρύπες, τα Ξύλινα Σπαθιά, τα Μωρά τη Φωτιά, Γκούλακ, Stained Veil, mushrooms αποτελούν έμπνευση μέχρι και σήμερα για τους «Ψύλλους στ’ Άχυρα».

«Και ας έχει αλμύρα, πέτρινη θα ‘ναι πάντα η θάλασσα και ο Θερμαϊκός» // «Δεν περνάω την Εγνατία και δεν φτάνω στον Λευκό» // «έλα να πιούμε ένα ποτό σε δέκα στην Ρωμαϊκή»

Οι «Ψύλλοι στ’ Άχυρα» είναι παιδιά της Θεσσαλονίκης από άκρη σε άκρη, από το ξεκίνημά τους μέχρι και σήμερα, η πόλη «ακούγεται» έντονα και μέσα στη μουσική τους: 

«Η πόλη αυτή είναι γεμάτη παραξενιές. Την μια είναι η πόλη του Παπάζογλου, του Αγγελάκα, του Κοροβίνη και του ΛΕΞ και από την άλλη του Παπαγεωργόπουλου, του Ψωμιάδη, των σκυλάδικων και των παπάδων. Η νύχτα ευτυχώς σκοτεινιάζει τις ασχήμιες και κρύβει τα λάθη. Ειδικά πάνω από την Εγνατία! Έχει λιγότερους κανόνες από το πρωί. Είτε μέρα είτε νύχτα, σε αυτή την πόλη υπάρχουν γωνίες και στενά που λένε τις δικές τους ιστορίες». 

Για τους νέους, ανερχόμενους καλλιτέχνες στην Ελλάδα -και όχι μόνο, οι ευκαιρίες βρίσκονται στην Αθήνα, «εκεί ήταν πάντα το κέντρο», σύμφωνα με τον Ηρακλή: 

«Δεν βλέπω ιδιαίτερες ευκαιρίες εδώ, ας μην κρυβόμαστε. Από τους παλιότερους ακούω πως ακόμα και για τους Θεσσαλονικείς που προχώρησα η πρόσβαση δόθηκε από την Αθήνα. Οι περισσότεροι φίλοι μας κατέβηκαν κάτω, εξάλλου το έχουμε ζήσει και εμείς. Από την άλλη δεν θα πει πως κάτω σε περιμένουν με αγκαλιές και πως είναι ανοιχτοί όλοι δρόμοι. Εμείς πάντως εδώ σε αυτήν την πόλη θέλαμε να μείνουμε και να γράφουμε και να παίζουμε γιατί εδώ αισθανόμαστε άνετα, είναι ο τόπος μας, το είπαμε εξάλλου και στον «Θερμαϊκό».

Από την πρώτη τους ομώνυμη δισκογραφική δουλειά το 2018, μέχρι τις «Εφτά μέρες ντροπής» και την τελευταία τους κυκλοφορία, «Θερμαϊκός», το μόνο που έχουν στο μυαλό τους τα μέλη της μπάντας καθ’ όλη τη διάρκεια της πορεία τους, είναι να παίζουν μουσική και να μοιράζονται τις ανησυχίες τους: 

«Στην αρχή ήταν άγουρο, αλλά αληθινό. Το μόνο που είχαμε στο μυαλό μας ήταν να παίξουμε και να μοιραζόμαστε ανησυχίες. Και κάπως αυτό έμεινε μέχρι σήμερα — οι κουβέντες μετά την πρόβα, οι, αυτό έπαιζε πάντα μεγάλο ρόλο στους Ψύλλους. Οι «Εφτά μέρες ντροπής» είναι μια πιο ουσιαστική αναζήτηση. Ξεκινάει από το «Αδιέξοδο», από ένα εσωτερική ένταση που προσπαθεί να βγει προς τα έξω και να βρει τη θέση της μέσα στον κόσμο, στις γειτονιές αυτής της πόλης.

Εκεί αρχίσαμε να ψάχνουμε περισσότερο και ηχητικά — μπήκαν νέα στοιχεία, όπως synths, drum machines, μεταλλόφωνα, αλλά και μια διαφορετική προσέγγιση στον χώρο και τις ισορροπίες των οργάνων. Πρόσφατα κυκλοφορήσαμε το CD single «Θερμαϊκός», που κινείται σε πιο dance ρυθμούς, ενώ το b side «Τέκνα γονείς και χιμπατζήδες» ακουμπάνε σε μια πιο punk ατμόσφαιρα. Αυτή την περίοδο δουλεύουμε νέα τραγούδια — ακόμα δοκιμάζουμε, ψάχνουμε, δεν έχουμε καταλήξει κάπου συγκεκριμένα». 

«Σπάω στο ξύλο την γυναίκα μου τα βράδια, Είναι δικιά μου! Από ποιον θα πάρω άδεια; // Τα Τέμπη ήταν ένα λάθος του σταθμάρχη, Έχεις τα θύματα και έχω τον καναλάρχη»

Με έντονο κοινωνικό στίχο, οι «Ψύλλοι» καταγράφουν την Ελλάδα 2.0 του 2026, στο κομμάτι «Ντροπή». 

«Αυτό προκύπτει από μόνο του. Ζούμε στην ίδια πραγματικότητα, οπότε είναι λογικό να μας απασχολούν παρόμοια πράγματα. Δεν μας ενδιέφερε ποτέ να δίνουμε απαντήσεις. Σκοπός στις τέχνες είναι να μάθουμε να βιώνουμε όχι να καταλαβαίνουμε ή να διαπιστώνουμε κάτι. Για αυτό πχ και στην «Ντροπή» υποδυόμαστε τον ρόλο της Ντροπής στην κοινωνία. Δηλαδή λέμε τα λόγια της, δεν παραδίδουμε μαθήματα προοδευτισμού. Δεν μας ενδιέφερε ποτέ να κάνουμε κάτι στρατευμένο — περισσότερο να αφήνουμε χώρο για να ειπωθούν και να ακουστούν τα πράγματα που μας επιβαρύνουν», εξηγεί ο Ηρακλής.

Αν μπορούσαν να επιλέξουν να συνεργαστούν με κάποιον καλλιτέχνη εντελώς διαφορετικού ρεπερτορίου από το δικό τους, τα ονόματα της Σαββίνας Γιαννάτου, του Ταφ Λάθος, του Unshaped_Ahead, του Κ. Βήτα, της Kadinelia και των M.A.t.E, είναι τα πρώτα που τους έρχονται στο μυαλό, μπλέκοντας τη ροκ, με την jazz, τη ραπ, το βιολί και τη folk.

Στην καλλιτεχνική σκηνή της Ελλάδας του σήμερα, με το virality των 15 δευτερολέπτων στο Tik Tok, τα εφήμερα hits και τις επιλεκτικές προτιμήσεις των δισκογραφικών εταιρειών, τα πράγματα για τους μουσικούς είναι πολύ δύσκολα, όπως εξηγεί ο Ηρακλής: 

«Ειδικά για μουσικές σαν τις δικές μας, που δεν προσφέρονται εύκολα για τέτοιου τύπου έκθεση. Από την άλλη, απαιτείται τεράστια δαπάνη προσωπικής ενέργειας για να επικοινωνήσεις τη δουλειά σου — πολλές φορές χρειάζεται περισσότερη ενέργεια για να προβληθείς απ’ όση χρειάζεται για να δημιουργήσεις ένα τρραγούδι. Δεν έχουμε μάθει έτσι, οπότε το παλεύουμε και εμείς.

Και ας μην γελιόμαστε: τα περισσότερα από όσα ανεβαίνουν δεν γίνονται viral. Πολλές φορές δεν φτάνουν καν στον κύκλο σου. Υπάρχει τεράστιος όγκος πληροφορίας και για να ασχοληθεί κάποιος μαζί σου πρέπει να κάνεις αυτήν την δουλειά με ιδιαίτερη ειδίκευση και απαιτητικότητα. 

Όσο για τις δισκογραφικές, στις περισσότερες περιπτώσεις, ακόμα και να μπεις σε κάποια δεν σου εξασφαλίζει κάτι απαραίτητα. Συνήθως σου ζητείται να καλύψεις εσύ οικονομικά τα έξοδα της παραγωγής και αυτό δεν εγγυάται από μόνο του κάποιο ουσιαστικό αποτέλεσμα».

Στην εποχή των social media και του Tik Tok, οι «Ψύλλοι» έχουν μία εδραιωμένη παρουσία στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, χωρίς όμως να προσαρμόζουν τη δουλειά τους αποκλειστικά στους κανόνες τους: 

«Κάνουμε ότι αντέχουμε και μπορούμε ώστε να προβάλουμε κάτι ουσιαστικό από την δουλειά μας αλλά δεν είμαστε ιδιαίτερα συνεπείς. Είναι γνωστό εξάλλου πως το περιβάλλον του Tik Tok ευνοεί περισσότερο πιο άμεσα, πιο ανέμελα ή παιγνιώδη πράγματα. 

Περιεχόμενο που βασίζεται σε σύντομα, εντυπωσιακά στιγμιότυπα, trends ή πιο χαλαρή αισθητική και έτσι έχει μεγαλύτερη πιθανότητα να ξεχωρίσει.. Αντίθετα, για πιο σύνθετες ή στοχαστικές προσεγγίσεις δεν υπάρχει πάντα ο ίδιος χώρος ή η ίδια προσοχή. Οπότε προσπαθούμε να υπάρχουμε μέσα σε αυτό το πλαίσιο, χωρίς όμως να προσαρμόζουμε τη δουλειά μας αποκλειστικά με βάση τους κανόνες του». 

Θα συνεχίσουμε να ακούμε τους «Ψύλλους στ’ Άχυρα» σε Φεστιβάλ το καλοκαίρι και το φθινόπωρο, αλλά και μέσα από νέα τραγούδια, με φρέσκο ήχο.