5+1 θεάματα που θα πρωταγωνιστήσουν τον Μάρτιο στην πόλη

Ο Μάρτιος στη Θεσσαλονίκη είναι ένας μήνας μεταιχμιακός. Είναι η στιγμή που το φως αρχίζει να κερδίζει έδαφος, όχι όμως για να σβήσει το παρελθόν, αλλά για να φωτίσει τις ρωγμές του.

Είναι ο μήνας που η πόλη αποφασίζει να κοιτάξει κατάματα τις απώλειές της και να γιορτάσει τις αντοχές της.

Από τον «Βυσσινόκηπο» που γκρεμίζεται για να δώσει τη θέση του σε έναν κόσμο πιο σκληρό, μέχρι το «Τέλος του Παιχνιδιού» που μας θυμίζει πως ακόμη και στα ερείπια η ανάγκη για επικοινωνία παραμένει ζωντανή, ο πολιτιστικός χάρτης αυτού του μήνα είναι μια σπουδή πάνω στη μετάβαση.

Ανάμεσα στις κινηματογραφικές μελωδίες του Morricone και την κλασική τελειότητα του Mozart, ο Μάρτιος μας καλεί να αναμετρηθούμε με τη συλλογική μας μνήμη, εκεί που το «96%» μιας ολόκληρης κοινότητας έγινε σιωπή, αλλά και να ανακαλύψουμε, μέσα από μια «Φθινοπωρινή Ιστορία», πως η ελπίδα δεν έχει ηλικία.

Εμείς, στην Parallaxi, ξεχωρίσαμε έξι στάσεις στον χάρτη του Μαρτίου.

Έξι θεάματα που μας καλούν να βγούμε από την αδράνεια, να ακούσουμε ιστορίες να θυμηθούμε ότι η τέχνη είναι το τελευταίο τρένο που προλαβαίνουμε πάντα, αρκεί να αποφασίσουμε να επιβιβαστούμε.

ΒΥΣΣΙΝΟΚΗΠΟΣ | Βασιλικό Θέατρο

Η Λιουμπόφ Αντρέγιεβνα επιστρέφει με την κόρη της Άνια, στο πατρικό της σπίτι στη Ρωσία, ύστερα από πέντε χρόνια. Οι σπατάλες, η κακοδιαχείριση και η αμέλεια τη βρίσκουν βουτηγμένη στα χρέη και αντιμέτωπη με τον πλειστηριασμό του σπιτιού της και του μεγάλου βυσσινόκηπου που το περιβάλλει. Μαζί με τον αδελφό της Γκάγιεφ, δείχνουν ανήμποροι να κάνουν την οποιαδήποτε κίνηση για να αποτρέψουν την πώληση. Καθηλωμένοι από την αναβλητικότητα και την αναποφασιστικότητά τους, στέκονται παρατηρητές μιας αναπόφευκτης εξέλιξης. Την ίδια ώρα ο Λοπάχιν, έμπορος και γιος ενός σκλάβου του πατέρα της Λιουμπόφ, είναι έτοιμος να αδράξει την ευκαιρία και να αγοράσει την ιδιοκτησία τους.

Ο Αντόν Τσέχωφ ολοκληρώνει τον Βυσσινόκηπο το 1903, με πολύ μεγάλη δυσκολία λόγω της επιβαρυμένης πλέον υγείας του. Πρόκειται για το τελευταίο του έργο, που το βλέπει με απογοήτευση να ανεβαίνει ως δράμα, ενώ ο ίδιος επιμένει πως είναι κωμωδία.

Λίγο πριν από την επανάσταση του 1905, που θα ταράξει τα θεμέλια της τσαρικής εξουσίας, και δεκατέσσερα χρόνια πριν από τη μεγάλη επανάσταση του 1917, που θα μεταμορφώσει ριζικά το πρόσωπο της χώρας, το έργο αποτυπώνει τη στιγμή ακριβώς πριν καταρρεύσει το παλιό και αναδυθεί το καινούριο. Η παλιά τάξη αποσύρεται σιγά σιγά στην ανυπαρξία, ανίκανη να προσαρμοστεί. Την αντικαθιστά μια νέα τάξη πραγμάτων, πιο σκληρή. Οι έμποροι, οι πρώην δουλοπάροικοι παίρνουν στα χέρια τους τη γη και την περιουσία εκείνων που δεν έμαθαν ποτέ να δουλεύουν.

Στον Βυσσινόκηπο παρουσιάζεται η σύγκρουση της παρηκμασμένης αριστοκρατίας και της αστικής τάξης, στη μεταβατική εποχή των δύο αιώνων. Η Λιουμπόφ και ο Γκάγιεφ, με την αδράνειά τους, αφήνουν την περιουσία τους να αργοπεθαίνει, επιλέγοντας για τον εαυτό τους την υπερήφανη στάση μιας μαρτυρικής θυσίας, που διαφυλάσσει το προνόμιο της ηθικής και πολιτιστικής τους υπεροχής.

Μιας υπεροχής που πηγάζει από το ένδοξο παρελθόν και τα προνόμια της γνώσης και της καλλιέργειας της κοινωνικής τους θέσης. Από την άλλη, η δυναμική ορμή της νέας τάξης των εμπόρων, με όπλα την εργασία, το πείσμα, το θράσος αλλά και τα απωθημένα ολόκληρων γενεών, καβαλάει το κύμα της αλλαγής και της ανάπτυξης, ισοπεδώνοντας τις αξίες του παλιού κόσμου. Δίπλα στον βυσσινόκηπο τα τρένα πηγαινοέρχονται, καθυστερούν αλλά ταξιδεύουν διαρκώς. Θα προλάβουν τα πρόσωπα του έργου να επιβιβαστούν στο τελευταίο τρένο της ζωής τους;

Πιο επίκαιρος από ποτέ, ο Βυσσινόκηπος καθρεφτίζει εμάς που είμαστε οι χρεωμένοι και ανίκανοι αριστοκράτες, ή εμάς που δουλεύουμε για να σωθούμε, ή εμάς που ξεσηκωνόμαστε μόνο στα λόγια, πνιγμένοι από το άδικο.

Σκηνοθεσία: Αθανασία Καραγιαννοπούλου

*Βασιλικό Θέατρο | Από 20 Μαρτίου έως 29 Μαρτίου | Ηλεκτρονικά εισιτήρια: MORE

ENNIO MORRICONE: OSCAR-WINNING MUSIC | Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης

Οι πασίγνωστες μελωδίες του μεγάλου Ιταλού συνθέτη και Μαέστρου Ennio Morricone σε ταινίες όπως Σινεμά ο Παράδεισος, Η Αποστολή, Για μια χούφτα δολάρια, Ο καλός, ο κακός και ο άσχημος, Malena, Κάποτε στη Δύση, Sacco and Vanzetti, Κάποτε στην Αμερική και πολλών ακόμα, πρωταγωνιστούν στην συναυλία με την γυναίκεια ορχήστρα από την Ιταλία LE MUSE, με την μοναδική σολίστ, diva του Ennio Μοrricone, Susanna Rigacci που τον ακολούθησε στις συναυλίες του επί 20 χρόνια.

Ταυτόχρονα με την ερμηνεία των πιο γνωστών soundtracks στην ιστορία του κινηματογράφου, θα προβάλλονται εικόνες και στιγμιότυπα από τις ταινίες των Sergio Leone, Federico Fellini, Giuseppe Tornatore και Francis Ford Coppola, συνοδευόμενα από σύντομη αφήγηση για τη ζωή και το έργο του Ennio Morricone, δημιουργώντας μια ανεπανάληπτη εμπειρία.

Το αφιέρωμα αυτό αποτελεί φόρο τιμής στον μεγάλο συνθέτη και πρωτοπαρουσιάσθηκε το 2016, μετά από την βράβευση του Ennio Morricone με το Oscar και έλαβε την Υψηλή Αιγίδα του Προέδρου της Ιταλικής Δημοκρατίας ως το πιο αντιπροσωπευτικό αφιέρωμα στον μεγάλο συνθέτη. Έχει παρουσιαστεί έως τώρα σε πολλές χώρες της Ευρώπης, αλλά και σε Αμερική και Ασία (Los Angeles, Bangkok, San Francisco, New Delhi, Rabat, Mumbai, Toronto και αλλού).

O Ennio Morricone, ο Ιταλός συνθέτης και μαέστρος που μάγεψε με τη μουσική του το παγκόσμιο, κατά τη διάρκεια της καριέρας του κέρδισε δύο Όscar, τρία βραβεία Grammy, τέσσερις Χρυσές Σφαίρες, δύο βραβεία Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου – Χρυσός Λέων και πολλά άλλα, έχουν πουληθεί παγκοσμίως περισσότεροι από 70 εκατομμύρια δίσκοι του. Οι συνθέσεις του έχουν συναρπάσει ολόκληρες γενιές και καλύπτουν διάφορα μουσικά είδη, καθιστώντας τον, τον πιο σημαντικό συνθέτη soundtrack όλων των εποχών.

Το συμφωνικό σύνολο Le Muse από την Ιταλία αποτελείται αποκλειστικά από γυναίκες μουσικούς οι περισσότερες από τις οποίες προέρχονται από τη φημισμένη ορχήστρα Rondo Veneziano. Πέρα από την πλούσια εμπειρία τους σε όλες τις πτυχές της κλασικής μουσικής, διαθέτουν μια ιδιαίτερη αίσθηση και ένστικτο στην ερμηνεία των συνθέσεων του Ennio Morricone, η μουσική του οποίου είναι ευρέως γνωστή για την ακρίβεια και την ευαισθησία της στην περιγραφή εικόνων. Ιδιαίτερη θέση στην ορχήστρα έχει η εξαιρετική σοπράνο Daniela Placci, ενώ διευθύνεται από τον πιανίστα, ιδρυτή της ορχήστρας και μαέστρο Andrea Albertini.

*Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης (25ης Μαρτίου & Παραλία) | Κυριακή 1 Μαρτίου στις 20:00 | Ηλεκτρονικά εισιτήρια: MORE 

Τέλος του Παιχνιδιού (Endgame) | Θέατρο Radio City

Ο Μάκης Παπαδημητρίου σκηνοθετεί και συναντά επί σκηνής τον Γιώργο Χρυσοστόμου, σε ένα από τα πιο χαρακτηριστικά ντουέτα του παγκοσμίου θεάτρου. Οκτώ χρόνια μετά την προηγούμενη εκρηκτική τους συνύπαρξη στη σκηνή, οι δύο ηθοποιοί ξανασυναντιούνται σε μια παράσταση που επιλέγει να δει κατάματα την ανάγκη των ανθρώπων να επικοινωνήσουν, ακόμα και όταν όλα γύρω τους – και μέσα τους – μοιάζουν κατεστραμμένα.

Το εντυπωσιακό σκηνικό μας μεταφέρει σε ένα καταφύγιο, μετά το τέλος του κόσμου. Ένα παιχνίδι φτάνει στο τέλος του… ή μήπως το τελευταίο κομμάτι μιας παρτίδας που ξαναρχίζει; Η σκηνοθετική προσέγγιση του Μάκη Παπαδημητρίου εστιάζει στον βαθιά ανθρώπινο πυρήνα του έργου: τέσσερις χαρακτήρες σε έναν ερειπωμένο κόσμο, που προσπαθούν να γεφυρώσουν τις αποστάσεις με λέξεις, βλέμματα, σιωπές. Σιωπές, οι οποίες – όπως όρισε ο ίδιος ο Beckett – τηρούνται ευλαβικά, όχι από τυπολατρία, αλλά γιατί μέσα τους κρύβονται όλα τα αναπάντητα ερωτήματα της ύπαρξης.

Στην παράσταση το κωμικό στοιχείο κυριαρχεί. Σημειώνει ο σκηνοθέτης σχετικά: «Και ναι, υπάρχει και χιούμορ. Πολλές φορές σκοτεινό, άλλες φορές υπόγειο, πάντα αιχμηρό. Ο Beckett δεν γελάει για να ξεχάσει — γελάει για να αντέξει. Κι εμείς προσπαθούμε να τιμήσουμε αυτό το χιούμορ όπως του αξίζει: με ειλικρίνεια και μέτρο, χωρίς να προδώσουμε τη σιωπή του».

Το «Τέλος του Παιχνιδιού (Endgame)» αποτελεί μια καλλιτεχνική σύμπραξη δημιουργικών συντελεστών, όπου χορογραφία, μουσική, σκηνογραφία και φωτισμοί συντονίζονται με ακρίβεια, δημιουργώντας έναν κόσμο λιτό, ασφυκτικό και συνάμα βαθιά ποιητικό, όπου όσο κι αν όλα δείχνουν χαμένα, η ανάγκη να ειπωθεί κάτι και να ακουστεί κάτι, επιμένει.

*Θέατρο Radio City | από 6 Μαρτίου έως 15 Μαρτίου  κάθε Παρασκευή, Σάββατο και Κυριακή | Ηλεκτρονικά εισιτήρια: MORE

Φθινοπωρινή Ιστορία | Θέατρο Κολοσσαίον

Ο Αλεξέι Αρμπούζωφ, είναι άξιος συνεχιστής των σπουδαίων θεατρικών συγγραφέων της Ρωσίας (Γκόγκολ,Γκόργκι, Τσέχωφ). Η «Φθινοπωρινή Ιστορία» γράφτηκε το 1975 και μιλά για τη σχέση δυο ανθρώπων. Ο γιατρός Ροντιόν Νικολάγεβιτς και η Λύντια Βασίλιεβνα, πρώην ηθοποιός, συναντιούνται τυχαία σ’ ένα θεραπευτήριο στη Ρίγα. Δεν είναι νέοι, αλλά και ποιος είναι νέος σήμερα; Με απίστευτο χιούμορ, ενσυναίσθηση και συχνά πολλή σκληρότητα, απογυμνώνει τους ήρωες και τους παραδίδει ανυπεράσπιστους σε κοινή θέα.

«Ο Ροντιόν και η Λύντια προσπαθούν να ρίξουν τα τείχη που ο καθένας τους έχει δημιουργήσει γύρω του και να αγγίξουν ειλικρινά ο ένας τον άλλον», γράφει ο μεταφραστής του έργου Ερρίκος Μπελιές.

Το έργο αυτό είχε αφήσει κάποτε εποχή με τους Λαμπέτη και Κατράκη στους πρωταγωνιστικούς ρόλους. Τώρα ανεβαίνει σε μια εκδοχή πιο κοντά στο σήμερα.

«Είσαι γύρω στα τριάντα και βλέπεις τους γονείς σου γέρους; Έφτασες πενήντα και ήδη ονειρεύεσαι να σαπίσεις μπροστά στην τηλεόραση; Φαντάζεσαι ότι θα πάρεις σύνταξη, η ζωή σταματάει και θ’ αρχίσεις τις βόλτες και τους βαρετούς καφέδες με φίλους; Πήρες σύνταξη και κρυφοκοιτάζεις φλάιερ για οίκους ευγηρίας; Όλα είναι αποφασισμένα, προδιαγεγραμμένα και οριοθετημένα; Ε τότε, αυτή ηΦθινοπωρινή ιστορία είναι για σένα. Ναι, για σένα προσωπικά…», αναφέρει η σκηνοθέτις Βάνα Πεφάνη

Ο Ροντιόν και η Λύντια θα μπουν μαζί στο μαγικό κόσμο του τσίρκου; Θα χορέψουν κλακέτες στη βροχή; Θα σπάσουν επιτέλους αυτή την ηλίθια ομπρέλα ή θα αποφασίσουν να πετάξουν μαζί της;

*Θέατρο Κολοσσαίον | από 6 Μαρτίου έως 15 Μαρτίου κάθε Παρασκευή, Σάββατο και Κυριακή | Ηλεκτρονικά εισιτήρια: MORE

Βραδιά MOZART με την Vienna Schoenbrunn Palace Orchestra | Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης

Μια βραδιά γεμάτη από τους ήχους του Wolfgang Amadeus Mozart, σε αυθεντικές ενορχηστρώσεις του 18ου αιώνα, ζωντανεύει μέσα από τη δεξιοτεχνία των μουσικών και των σολίστ της Vienna Schoenbrunn Palace Orchestra, υπό τη διεύθυνση του αρχιμουσικού Vinicius Kattah.

Ο Mozart υπήρξε ένας από τους κορυφαίους συνθέτες όλων των εποχών. Παρά τη σύντομη ζωή του -έφυγε από τη ζωή μόλις στα 35 του χρόνια- άφησε πίσω του 626 έργα, ανάμεσά τους συμφωνίες, όπερες, έργα μουσικής δωματίου, κοντσέρτα και χορωδίες. Σε ηλικία τριών ετών έπαιζε πιάνο, στα πέντε του συνέθετε και στα έξι έδωσε το πρώτο του κοντσέρτο. Πρόκειται για τον απόλυτο ορισμό της ιδιοφυΐας. Η παιχνιδιάρικη και ευφυής ιδιοφυΐα του αποκαλύπτει ένα από τα πιο χαρισματικά μουσικά ταλέντα που γνώρισε ποτέ η ανθρωπότητα. Κλασικός στο ύφος, αλλά βαθιά ανθρώπινος στο συναίσθημα, ο Mozart μας χάρισε μερικές από τις πιο τέλειες και διαχρονικές μουσικές δημιουργίες που έχουν ποτέ συλληφθεί.

Γεννήθηκε στις 27 Ιανουαρίου 1756 στο Ζάλτσμπουργκ, όμως η Βιέννη ήταν η πόλη όπου διαμορφώθηκε μουσικά και αναδείχθηκε σε έναν από τους σημαντικότερους συνθέτες της Βιεννέζικης Κλασικής Περιόδου. Στη Βιέννη έζησε τα πιο παραγωγικά του χρόνια, όπου συνέθεσε μερικά από τα πιο εμβληματικά του έργα, όπως Ο Μαγικός Αυλός, Οι Γάμοι του Φίγκαρο και Η Μικρή Νυχτερινή Μουσική.

Το Παλάτι Schoenbrunn έπαιξε εξαιρετικά σημαντικό ρόλο στη ζωή του Mozart. Μόλις έξι ετών, έδωσε εκεί την πρώτη του συναυλία, μαγεύοντας τη βιεννέζικη αριστοκρατία και ανοίγοντας τον δρόμο για τη μελλοντική του καριέρα. Το Παλάτι αποτελούσε το σημαντικότερο πολιτιστικό κέντρο της πόλης και οι συχνές συναυλίες σπουδαίων συνθετών συνέβαλαν καθοριστικά στη μουσική ζωή της Βιέννης. Εκεί, το 1787, έπαιξε μπροστά στον Αυτοκράτορα της Αυστρίας Ιωσήφ Β΄ και παρουσίασε για πρώτη φορά τον Ντον Τζοβάνι.

Το Παλάτι Schoenbrunn συνεχίζει μέχρι σήμερα να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην πολιτιστική ζωή της πόλης. Οι συναυλίες με μουσική του Wolfgang Amadeus Mozart από την Vienna Schoenbrunn Palace Orchestra, στη φημισμένη Orangerie ή στους κήπους του Παλατιού, προσελκύουν το κοινό της Βιέννης αλλά και επισκέπτες από όλο τον κόσμο, καθώς η μουσική του Mozart συνεχίζει μέχρι και σήμερα να εμπνέει και να συγκινεί ανθρώπους σε κάθε γωνιά της γης.

Η Vienna Schoenbrunn Palace Orchestra θα μας ταξιδέψει στους αυθεντικούς ήχους του 18ου αιώνα με τις μαγευτικές μελωδίες του Mozart, υπό τη μουσική διεύθυνση του μαέστρο Vinicius Kattah, μόνιμου συνεργάτη της Ορχήστρας και της Vienna State Opera, ο οποίος έχει ειδικευτεί στο έργο του μεγάλου συνθέτη.

*Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης (25ης Μαρτίου & Παραλία) | Κυριακή 15 Μαρτίου στις 20:00 | Ηλεκτρονικά εισιτήρια: MORE 

96 % | Θέατρο Αμαλία

Το 96% αποτελεί μια lecture performance του Πρόδρομου Τσινικόρη και της ομάδας του και στο «μικροσκόπιο» τους μπαίνει η Θεσσαλονίκη του 1943. Αφηγείται μια ιστορία σκοτεινή και λησμονημένη, τα ίχνη της οποίας όμως είναι ακόμα εδώ. Η παράσταση – ντοκιμαντέρ, επιχειρώντας μια αρχαιολογία του παρόντος, τα αναζητά, όχι μόνο σε μελέτες, αρχεία και μαρτυρίες, αλλά και με επιτόπια έρευνα στη σημερινή πόλη, στους δρόμους, στα κλειστά μαγαζιά, στα παλιά και τα καινούργια κτίρια, ακόμα και στο ίδιο το ΚΘΒΕ, όπου η παράσταση πρωτο-παρουσιάστηκε.

Τον Μάρτιο του 1943 αναχωρεί από τη Θεσσαλονίκη το πρώτο τρένο για το Άουσβιτς. Μέχρι τον Αύγουστο θα εκτοπιστούν εκεί 50.000 Εβραίοι, οι περισσότεροι από τους οποίους δεν θα επιστρέψουν ποτέ. Το 96% της εβραϊκής κοινότητας της πόλης εξολοθρεύεται στα ναζιστικά στρατόπεδα συγκέντρωσης. Οι περιουσίες που αφήνουν πίσω τους περνούν σε χέρια μεσεγγυούχων, έπιπλα και σκεύη καταλήγουν σε χριστιανικά σπίτια και εμπορικά καταστήματα, οι μαρμάρινες πλάκες του παλιού νεκροταφείου τοποθετούνται στα πιο απίθανα σημεία της πόλης. Η μεγαλύτερη εβραϊκή κοινότητα των Βαλκανίων, σβήνεται από τον χάρτη ενώ μια νέα κοινωνική και οικονομική ελίτ αναδύεται.

Ποιοι αντιστάθηκαν και ποιοι συντάχθηκαν με τη βία; Πως κατασκευάστηκαν οι μηχανισμοί μνημοκτονίας και αποσιώπησης και ποιος είναι άραγε ο ρόλος ενός θεάτρου; Γιατί η παλιά αυτή ιστορία μας ενδιαφέρει και πως αφορά το δικό μας μέλλον; Σε μια προσπάθεια κριτικής προσέγγισης μιας περασμένης εποχής, η καλλιτεχνική ομάδα επί σκηνής, συνομιλεί με καλεσμένους από το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον της Θεσσαλονίκης και καταθέτει τα ευρήματα της έρευνάς της για να συνθέσει μια νέα ιστορική και κοινωνική τοιχογραφία της “πόλης των φαντασμάτων”.

Σημείωμα – Αποσαφήνιση

Η παράσταση αυτή αναφέρεται αποκλειστικά στην Ιστορία της Θεσσαλονίκης και στην εξόντωση της εβραϊκής κοινότητας της πόλης από το ναζιστικό καθεστώς κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Το έργο επικεντρώνεται στο Ολοκαύτωμα και στις συνέπειες της μνήμης και της λήθης για την τοπική κοινωνία.

Δεν έχει καμία απολύτως σχέση με τη σημερινή πολιτική κατάσταση στη Μέση Ανατολή, το κράτος του Ισραήλ, τα εγκλήματα πολέμου και τη γενοκτονία που διαπράττει στη Γάζα. Η ιστορική μνήμη του Ολοκαυτώματος δεν μπορεί και δεν πρέπει να συγχέεται με τις τρέχουσες συγκρούσεις. Η αναφορά μας στην εβραϊκή κοινότητα της Θεσσαλονίκης αποτελεί πράξη σεβασμού, μνήμης και απόδοσης δικαιοσύνης σε όσους χάθηκαν.

Το Θέατρο Αμαλία στέκεται ξεκάθαρα απέναντι σε κάθε μορφή αντισημιτισμού, μίσους και διακρίσεων, απέναντι σε κάθε μορφή γενοκτονίας, παράνομης κατοχής γης, επισιτιστικής κρίσης και καταπάτησης θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όπου κι αν συμβαίνουν.

*Θέατρο Αμαλία (Αμαλίας 71) | Από 5 Μαρτίου έως 22 Μαρτίου κάθε Πέμπτη, Παρασκευή, Σάββατο και Κυριακή | Ηλεκτρονικά εισιτήρια: MORE