Καπετάν Πατρίκη: Η πιο μικρή οδός της Θεσσαλονίκης κρύβει μεγάλες ιστορίες
Από τους δύο οίκους ανοχής, στο ινδικό εστιατόριο και τους αστικούς μύθους για τους αρχαίους τοίχους
Εάν κυκλοφορείς στο κέντρο, μπορεί να έχεις προσπεράσει το συγκεκριμένο δρόμο δεκάδες φορές.
Ακόμα και αν περπατάς και έχεις το συνήθειο να κρατάς το κινητό και να διαβάζεις αυτές τις γραμμές, μπορεί πριν από λίγο να ξέφυγε τις προσοχής σου για μια ακόμη φορά.
Στην καρδιά της πόλης, στην Αλεξάνδρου Σβώλου θα βρει κανείς την -ίσως- μικρότερη οδό της πόλης που θεωρητικά είναι ένα “αδιέξοδο” παρά κανονικό δρομάκι.
Είναι η οδός Καπετάν Πατρίκη είναι ένας από τους μικρότερους δρόμους – αν όχι ο μικρότερος – της Θεσσαλονίκης. Δεν είναι πάνω από 50 μέτρα.
Λίγα μόλις βήματα και φτάνεις από τη μία άκρη της στην… άλλη καθώς θα μπορούσε να θεωρηθεί και ως ένα άτυπο “Γ’ με τον τρόπο που έχει σχεδιαστεί.
Μπορεί το μήκος της Καπετάν Πατρίκη να είναι μικροσκοπικό όμως η οδός έχει καταφέρει να αποκτήσει τη δική της ταυτότητα με το ινδικό εστιατόριο που άνοιξε τη δεκαετία του ’90 και μετατράπηκε σε σημείο αναφοράς για όσους αγαπάνε την ασιατική κουζίνα.
Κλειστά ρολά, τοίχοι γεμάτοι graffiti και πίσω όψεις πολυκατοικιών.
Η Καπετάν Πατρίκη μοιάζει σαν ένα σκηνικό από ταινίες δράσης που κατά τη διάρκεια μιας καταδίωξης σε κάποια αμερικανική ή βρετανική συνοικία, αυτόν που συνήθως κυνηγάνε καταλήγει σε ένα τέτοιο αδιέξοδο μην μπορώντας πλέον να ξεφύγει.
Στο σημείο δραστηριοποιούνταν μέχρι τη δεκαετία του ’90 δύο οίκοι ανοχής.
Εν συνεχεία ανοίγει το ινδικό εστιατόριο που λειτουργεί μέχρι και σήμερα.
Κάθε αρχή και δύσκολη βέβαια, καθώς την περίοδο εκείνη το μικρό αυτό δρομάκι μετατράπηκε σε άντρο διακίνησης ναρκωτικών, με τον Ινδό επιχειρηματία που άνοιξε την επιχείρησή του εκεί να προσπαθεί να απομακρύνει τα κακοποιά στοιχεία και να τα καταφέρνει, μετατρέποντας πια το δρόμο ασφαλώς προσβάσιμο.
Ποιος ήταν όμως ο καπετάν Πατρίκης από τον οποίο πήρε το όνομα του η μικροσκοπική αυτή οδός;
Πρόκειται για Μακεδονομάχο με δράση στη δυτική Μακεδονία. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι δεν υπάρχουν και πολλά γνωστά βιογραφικά του στοιχεία, ενώ δεν είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε αν αυτό είναι το πραγματικό του όνομα.
Το πρώτο βουλγαρικό παρεκκλήσιο στη Θεσσαλονίκη που ήταν αφιερωμένο στους Άγιους Κύριλλο και Μεθόδιο και εγκαινιάστηκε στις 20 Ιουνίου 1873, βρισκόταν περίπου στα εκατό μέτρα νότια της κεντρικής λεωφόρου Εγνατίας στη συνοικία Παναγούδα, στην οδό Καπετάν Πατρίκη (Bayat).
Με τα χρόνια το παρεκκλήσιο ανακαινίστηκε, κατασκευάστηκε καμπαναριό και στην αυλή χτίστηκε ένα μικρό διώροφο σπίτι για τον νεοκόρο και τον ιερέα. Σήμερα στη θέση του υπάρχουν ιδιωτικά κτίρια και τίποτα δεν θυμίζει τον πρώτο βουλγαρικό ναό στην πόλη.
Ο δρόμος που σήμερα οδηγεί σε αδιέξοδο, κάποτε έφτανε σχεδόν μέχρι την Εγνατία όμως μαζί με άλλους δρόμους της πόλης αποτελεί υπολείμματα της πυρκαγιάς του 1917 και υπάρχει πριν από το σχέδιο του Εμπράρ.
Η Πατρίκη παραμένει αθέατη. Μια μικρή πινέζα στο χάρτη του κέντρου της Θεσσαλονίκης, περιτριγυρισμένη από πανύψηλα κτίρια.
Κάτοικος που ζει από τη δεκαετία του ’90 στο συγκεκριμένο δρόμο αφηγείται τις μνήμες του από το παρελθόν και τους δύο ιστορικούς οίκους ανοχής που υπήρχαν στο σημείο
“Ο δρόμος υπήρχε από παλιά, πριν χαραχθούν οι δρόμοι μετά την μεσοπολεμική περίοδο και τη φωτιά. Αυτό το δρομάκι οδηγούσε σχεδόν μέχρι την Εγνατία, σήμερα είναι αδιέξοδο. Για αυτό αποκαλείται πάροδος, δεν έχει σβήσει από το χάρτη της πόλης το δρομάκι.
Ο δρόμος δεν αποτέλεσε ποτέ αλάνα. Η μια πολυκατοικία από τις δύο χτίστηκε πριν από τον πόλεμο ενώ η άλλη έχει χτιστεί το 1948 οπότε δεν υπήρχε “από πίσω αλάνα”. Οι πίσω οικοδομές χτίστηκαν τη δεκαετία του 50 και του 60. Τα παιδιά έβγαιναν στην πλατεία Ναυαρίνου.
Το χαρακτηριστικό στη γειτονιά ήταν οι δύο οίκοι ανοχής. Είχαν κόκκινα φώτα και ήταν αρκετά γνωστά, υπήρχε μεγάλη περατσάδα στη γειτονία και στο δρόμο. Περνούσαν άντρες και έσκυβαν το κεφάλι για να μην τους δούμε… Ήταν δύο σεξεργάτριες. Στα κοτσομπολιά της γειτονιάς λέγανε πως ήταν όλα πεντακάθαρα και τακτοποιημένα στους δύο χώρους. Όταν έφυγαν τα πράγματα πήρανε την κάτω βόλτα, τα μέρη δεν ήταν πια καθαρά.
Με το που έφυγαν οι γυναίκες από τη Καπετάν Πατρίκη κατέφτασε το Ινδικό οπότε η γειτονιά δε “νέκρωσε” ποτέ. Αυτό που παρατηρήθηκε όμως τη δεκαετία του 90 υπήρχε μεγάλη χρήση ναρκωτικών. Κρυβόντουσαν για να κάνουν χρήση και υπήρξαν και σοβαρά περιστατικά. Ο Ινδός τους κυνηγούσε με ξύλα για να τους διώξει γιατί φοβόταν να περάσει ο κόσμος για να πάει στο μαγαζί.
Μια περίοδο που κυκλοφορούσαν στο κέντρο “κλεφτρόνια” περνούσαν από εδώ και πετούσαν τις άδειες τσάντες στα ημιυπόγεια. Επίσης υπάρχει ένας “μύθος” στη γειτονιά πως κάτω από το δρόμο υπάρχουν φυσικά αρχαία τείχη αλλά λέγεται πως υπάρχουν και αρχαία από προ-χριστιανική εκκλησία.
Σήμερα υπάρχουν πολλά Airbnb, ειδικά στην οικοδομή στο βάθος του δρόμου και μπαινοβγαίνουν αυτοκίνητα, οπότε υπάρχει αρκετή κίνηση και δεν υπάρχει τόσος φόβος”.
Ο κύριος Διογένης ήταν ο πρώτος ιδιοκτήτης του ινδικού εστιατορίου από το 2003 μέχρι το 2021. Ο ίδιος αναφέρει πως τα μαγαζιά που πέρασαν από το αδιέξοδο του Καπετάν Πατρίκη από τη δεκαετία του ’80 μέχρι και τη δεκαετία του 2010, «έγραψαν ιστορία»:
«Ο δρόμος είναι ένα αδιέξοδο, με μεγάλη ιστορία. Δίπλα από το μαγαζί, έχει ένα οικόπεδο, το οποίο χρησιμοποιείται ως χώρος στάθμευσης. Το οικόπεδο αυτό, τη δεκαετία του ’50, μετά τους Γερμανούς, χρησιμοποιούνταν ως χώρος όπου συγκεντρωνόταν κόσμος για να δει παραστάσεις του Καραγκιόζη.
Μετά, ήρθαν στην περιοχή τα λεγόμενα “κόκκινα φανάρια”, οι οίκοι ανοχής δηλαδή.
Από τις αρχές του ’80, το ουζερί “της Σούζης” έγραψε ιστορία. Το μαγαζί ήταν πολύ γνωστό γιατί οι πολιτικοί της τότε εποχής, ήταν θαμώνες εκεί. Όταν ανέβαιναν στη Θεσσαλονίκη, σίγουρα έκαναν μία στάση στο ουζερί.
Όποιος έμπαινε μέσα στο στενό, ακόμα και σήμερα δηλαδή, μπαίνει μόνο για το μαγαζί. Δεν υπάρχει και κάτι άλλο.
Όταν άνοιξα το ινδικό εστιατόριο, από το 2003 μέχρι και την εποχή της κρίσης, έπρεπε να είχες ρεζερβέ για να κάτσεις, τουλάχιστον δύο εβδομάδες νωρίτερα. Ακόμα και μία τυχαία καθημερινή. Είχε πάρα πολύ κόσμο, ήταν πολύ cult στέκι, γιατί ήταν και το πρώτο ινδικό – δεν υπήρχε άλλο.
Από την άλλη πλευρά, τουλάχιστον δύο με τρεις φορές τον χρόνο, ήμουν θύμα διάρρηξης, γιατί το αδιέξοδο του δρόμου ήταν και στέκι ναρκομανών. Έβρισκα πεσμένους ανθρώπους όταν άνοιγα το πρωί και φώναζα ασθενοφόρα συχνά. Το βράδυ αναγκάστηκα να πάρω πολλά μέτρα γιατί έβρισκα το μαγαζί σπασμένο».
Ο ιδιοκτήτης του ινδικού εστιατορίου, Han μιλάει στην Parallaxi για την περιοχή και τα πρώτα χρόνια
“Βρισκόμαστε εδώ και πολλά χρόνια από τη δεκαετία του ’90. Τα πρώτα χρόνια ήταν δύσκολα η περιοχή δεν ήταν τόσο ανεπτυγμένη και υπήρχαν πολλοί ναρκομανείς εδώ αλλά καταφέραμε να τους απομακρύνουμε.
Η αλήθεια είναι πως ο δρόμος δεν είναι και στην καλύτερη κατάσταση, θα μπορούσε να είναι ακόμα σε καλύτερη μορφή καθώς κυκλοφορεί αρκετός κόσμος εδώ πέρα πια.
Η πελατεία μας είναι κατά βάση έλληνες που δοκιμάζουν την ινδική κουζίνα. Τα πρώτα χρόνια το μενού μας ήταν αποκλειστικά ινδικό αλλά πλέον το έχουμε προσαρμόσει, έχουμε αλλάξει μερικά πράγματα – όχι τόσο λάδι, όχι τόσο καυτερά.
Λίγα βήματα, πολλές ιστορίες.
Αυτή είναι η οδός Πατρίκη, που τώρα πλέον δε θα την προσπερνάς αδιάφορα περνώντας από εκεί.
