Πλατεία Δημοκρατίας: Η ανάπλαση που θα μεταμορφώσει το Βαρδάρη (ΝΕΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ)

Μία από τις ιστορικότερες πλατείες της Θεσσαλονίκης, ένα σημείο ορόσημο για την πόλη, το σημείο μηδέν, το οποίο αντιστοιχεί στην αρχή της χιλιομέτρησης, θα αποκτήσει νέο πρόσωπο τα επόμενα χρόνια.

Είναι γνωστό πως η πλατεία Δημοκρατίας στο Βαρδάρη θα μεταμορφωθεί, καθώς η μελέτη για το έργο της ανάπλασης έχει ολοκληρωθεί κι απομένουν τα επόμενα βήματα, ώστε να αρχίσει η υλοποίηση: Η δημοπράτηση, η ανάθεση και η εκκίνηση των έργων, που αναμένεται να διαρκέσουν έναν χρόνο περίπου σε ό,τι αφορά στην πλατεία και μερικούς μήνες ακόμη αν συμπεριληφθούν τα έργα στις οδούς Ειρήνης και Μοσκώφ κι άλλους παρακείμενους δρόμους.

Η διοίκηση του Δήμου Θεσσαλονίκης είχε θέσει εξαρχής προτεραιότητα την συγκεκριμένη ανάπλαση, θέτοντας από την εκκίνηση της θητείας της προτεραιότητα στο συγκεκριμένο έργο.

O Εμμανουήλ Νικηφόρος είναι συντονιστής της μελέτης με τους αρχιτέκτονες Λεωνίδα Τσομπόλη, Αλεξάνδρα Τζόλου και Δήμητρα Δόλλα και με σύμβουλο τον Ιορδάνη Σιναμίδη. Προχώρησαν στα σχέδια της ανάπλασης, με ανάδοχο στη μελέτη την Αναπτυξιακή Μείζονος Αστικής Θεσσαλονίκης.

Η μελέτη μας δίνει τη δυνατότητα να δούμε πώς ακριβώς θα γίνει η πλατεία Δημοκρατίας και οι παρακείμενες οδοί, την ερχόμενη διετία.

«Η ανάπλαση της Πλατείας Δημοκρατίας και της ευρύτερης περιοχής της αποτελεί μια ολοκληρωμένη αστική παρέμβαση σε έναν από τους σημαντικότερους ιστορικούς και κυκλοφοριακούς κόμβους της Θεσσαλονίκης. Η μελέτη έρχεται μετά την απομάκρυνση των εργοταξίων του Μετρό και στοχεύει στην αποκατάσταση της λειτουργίας και της ταυτότητας του δημόσιου χώρου, με έμφαση στη βιώσιμη κινητικότητα, την ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής».

Για το πού εκτείνεται η περιοχή της μελέτης, προσθέτει:

«Η περιοχή μελέτης εκτείνεται γύρω από την Πλατεία Δημοκρατίας και οριοθετείται βόρεια από την οδό Αγίου Δημητρίου, περιλαμβάνοντας τους χώρους πρασίνου επί των οδών Τριπόλεως και Ειρήνης, αναπτύσσεται κατά μήκος των δυτικών βυζαντινών τειχών, ενώ νότια περιλαμβάνει τις οδούς Μοσκώφ και Δαναΐδων έως την οδό Φράγκων και την οδό Δωδεκανήσου. Η περιοχή περιλαμβάνει τόσο την ίδια την πλατεία όσο και τις συνδεόμενες με αυτή διαδρομές και χώρους πρασίνου, συγκροτώντας ένα ενιαίο πεδίο αστικής παρέμβασης».

Διαβάστε όλο το ιστορικό της πλατείας 

Πεζοί, πράσινο και αρχαία σε προτεραιότητα

Ο κ. Νικηφόρος προσδιορίζει τις προτεραιότητες της μελέτης.

«Βασική επιδίωξη της μελέτης είναι η ανακατανομή του δημόσιου χώρου υπέρ των πεζών και του πρασίνου, σε έναν χώρο που μέχρι σήμερα κυριαρχείται από την κυκλοφορία των οχημάτων. Προτείνονται παρεμβάσεις που βελτιώνουν την προσβασιμότητα, ενισχύουν την ασφάλεια όλων των χρηστών και υποστηρίζουν τον ρόλο της περιοχής ως κόμβου πολυτροπικών μετακινήσεων, σε άμεση συνάρτηση με τον σταθμό του Μετρό «Δημοκρατίας».

Ιδιαίτερη σημασία δίνεται στην ανάδειξη των δυτικών τειχών, των αρχαιολογικών χώρων και των ιστορικών μνημείων της περιοχής, μέσω ήπιων διαμορφώσεων, ενιαίων υλικών, κατάλληλου φωτισμού και δημιουργίας συνεχών διαδρομών περιπάτου. Παράλληλα, προβλέπεται ο εμπλουτισμός και η αναβάθμιση του υφιστάμενου πρασίνου, με βιοκλιματικά χαρακτηριστικά και σεβασμό στις υφιστάμενες φυτεύσεις.

Η Πλατεία Δημοκρατίας επανασχεδιάζεται ώστε να λειτουργεί ως ουσιαστικός αστικός πυρήνας, χώρος συνάντησης, στάσης και παραμονής, με αναβαθμισμένο αστικό εξοπλισμό και σαφή χωρική οργάνωση».

Και κατέληξε: 

«Κεντρική ιδέα του σχεδιασμού αποτελεί η ανάδειξη του Βαρδαρίου ως «σημείου μηδέν» της πόλης, με κύριες κατευθύνσεις της μελέτης την αποκατάσταση της σχέσης της πλατείας με τα περιβάλλοντα αστικά μέτωπα, την ανάδειξη των επιβλητικών πλατανιών και την κατάργηση της παρόδιας στάθμευσης επί της πλατείας.

Συνολικά, η ανάπλαση στοχεύει στη διαμόρφωση ενός συνεκτικού, λειτουργικού και ποιοτικού δημόσιου χώρου, που γεφυρώνει την ιστορική ταυτότητα της Θεσσαλονίκης με τις σύγχρονες ανάγκες της πόλης».

Νικηφορίδης: «Νέοι χώροι πρασίνου»

Ο αντιδήμαρχος τεχνικών έργων και βιώσιμης κινητικότητας του Δήμου Θεσσαλονίκης, Πρόδρομος Νικηφορίδης δίνει από πλευράς της δημοτικής αρχής τη βασική ιδέα υλοποίησης του έργου.

«Η σημερινή κατάσταση της Πλατείας Δημοκρατίας δεν μας τιμά ως πόλη, αποτελεί το κεντρικό σημείο της Θεσσαλονίκης, το σημείο μηδέν. Η πλατεία που μεσουρανούσε μέρα και νύχτα ώρα, διώχνει τον κόσμο από την πλατεία, που κανείς την διασχίζει με γρήγορο βηματισμό πια, γιατί είναι σε κακή κατάσταση, είναι απαξιωμένη και εγκαταλελειμμένη.

Εμείς από την πρώτη στιγμή που ξεκινήσαμε την προεκλογική εκστρατεία, για εμάς έγινε φάρος και λάβαρο, δε γινόταν άλλο αυτή η κατάσταση. Ο δήμαρχος βρήκε τη δυνατότητα να χρηματοδοτηθεί και η μελέτη και η κατασκευή από το ΕΣΠΑ. Θα αναμορφωθεί η πλατεία Δημοκρατίας και μαζί περιοχές που συνδέονται με αυτή την πλατεία.

Δημιουργούνται νέοι χώροι πρασίνου, υπάρχει και έγκριση από το δασαρχείο». 

Σύμφωνα με τον κ. Νικηφορίδη, μέσα στο καλοκαίρι  θα προκύψουν οι προσφορές και ο ανάδοχος του έργου και μέχρι το τέλος του ’26, καλώς εχόντων των πραγμάτων, θα ανοίγει το εργοτάξιο.

Το έργο που χρηματοδοτείται μέσω ΕΣΠΑ και το κόστος αναμένεται να φτάσει τα 8 εκ. ευρώ.

Το Θεσσαλονίκη Αλλιώς στο Βαρδάρη

Στις 25 και 26 Απριλίου, με αφορμή τη σημαντική ανάπλαση στο Βαρδάρη, η Parallaxi και το αστικό πείραμα «H Θεσσαλονίκη Αλλιώς», συναντιούνται με τον Δήμο Θεσσαλονίκης στο πλαίσιο του έργου REGENWEST και διοργανώνουν φεστιβάλ αφιερωμένο στο Βαρδάρη.

Σε συνεργασία με την Αντιδημαρχία Τεχνικών Έργων και Βιώσιμης Κινητικότητας και την ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΜΕΙΖΟΝΟΣ ΑΣΤΙΚΗΣ Θεσσαλονίκης θα παρουσιαστούν και τα σχέδια για το μέλλον του για να συζητήσουμε και να ξαναγνωρίζουμε το χτες, το σήμερα και να φανταστούμε μαζί το αύριό του.

Βασισμένη σε στοιχεία της Ιστορίας του, της ανθρωπογεωγραφίας ανά εποχές, της αρχιτεκτονικής αλλαγής, των χρήσεων και των σκοπών που υπηρέτησε, η δράση αυτή μας ”ξεναγεί” ποικιλοτρόπως σε όσα προηγήθηκαν, περιγράφει το σήμερα και προσπαθεί να προβλέψει το αύριο βασισμένη σε ρεαλιστικά στοιχεία. Η δράση που οργανώνουμε χωρίζεται σε διαφορετικές και ποικίλες θεματικές.

Σάββατο 25/4/2026

Μια κουβέντα για το αύριο:

Στο φιλόξενο χώρο του Space Lab στη Μοναστηρίου ειδικοί εξηγούν τις δυνατότητες της περιοχής μετά την λειτουργία του μετρό και τις πιθανές του αξιοποιήσεις.

Ο Δήμαρχος Θεσσαλονίκης κ. Στέλιος Αγγελούδης και ο Αντιδήμαρχος κ. Π. Νικηφορίδης θα παρουσιάσουν εδώ και τα σχέδια του δήμου για την περιοχή Βαρδάρης – Νέος Σιδηροδρομικός Σταθμός.

Το πλήρες πρόγραμμα θα ανακοινωθεί τις επόμενες μέρες.

Κυριακή 25/4: 

Spacelab, 11 π.μ., Μοναστηρίου 18. Ψηφιακές διαδρομές στην Δυτική Θεσσαλονίκη

Tι αέρα αναπνέουμε όταν κινούμαστε στην πόλη; Ποιες διαδρομές μας κάνουν καλό- στην υγεία μας και στο περιβάλλον;

Παρουσίαση «έξυπνων» εφαρμογών που δείχνουν την ποιότητα του αέρα στο σημείο σου και σε βοηθάνε να επιλέξεις τους πιο «πράσινους» τρόπους για να κινηθείς.

Είναι η ευκαιρία να τις δεις από κοντά και να πεις τη γνώμη σου.

Πλατεία Δημοκρατίας και 2ης Οκτωβρίου /Στάση Μετρό/11:30 ως 16:30:

Αφηγηματικός βιωματικός περίπατος.

Σε όλη την περιοχή με τη βοήθεια των Dot2Dot και μιας σειράς καλλιτεχνών που σε κάθε στάση θα συμβάλλουν στην κατανόηση της σημασίας των σταθμών και του ρόλου που έπαιξαν στην περιοχή.

Τα χάνια, τα πορνεία, τα σινεμά, τα διανυκτερεύοντα μανάβικα, οι αμερικάνικες αγορές, τα θρυλικά νυχτερινά μαγαζιά που δεν υπάρχουν πια. Σε συνεργασία με τους Dot2Dot. Μια γνωριμία με τις καλλιτεχνικές ομάδες που επιχειρούν ήδη στην περιοχή, από τις παρυφές της Λαγκαδά μέχρι το Σιδηροδρομικό Σταθμό.

Η γνωριμία εμπλουτισμένη από δρώμενα που έχει ετοιμάσει κάθε ομάδα, χορευτικά, θεατρικά και μουσικά. Οι ομάδες θα παρουσιάσουν δουλειά τους σε στάσεις της ξενάγησης Συμμετέχουν στις στάσεις με δρώμενα οι καλλιτεχνικές ομάδες που δραστηριοποιούνται στην περιοχή : Sempreviva, Black out, Prodancers Studio, Tepsischorus.

Εκκίνηση: 12 μεσημέρι, Πάρκο Τειχών Βαρδαρίου, οδός Παπαρηγοπούλου

Μια έκθεση φωτογραφίας με τις εποχές του Βαρδάρη Όπως τις κατέγραψαν φωτογράφοι σε διάφορες δεκαετίες συμπληρωμένη από κείμενα και ποίηση για την περιοχή. Στο υπόγειο τούνελ κάτω από το Σιδηροδρομικό Σταθμό.

Η έκθεση θα διαρκέσει δυο βδομάδες. Επιμέλεια έκθεσης Λένα Σιμώνη. Υπόγειο Τούνελ Σιδηροδρομικού Σταθμού, 25/4-10/5 -Ένα απογευματινό πάρτι με θέα το Βαρδάρη Στο roof garden του ξενοδοχείου Ανατόλια στη Λαγκαδά, με το τρίο Οικονομίδης, Κωσταβέλης, Σπανίδης. Anatolia Hotel, 5 μ.μ., Λαγκαδά 13

Η parallaxi έχοντας υλοποιήσει δεκάδες δράσεις στο πλαίσιο του Θεσσαλονίκη Αλλιώς αναδεικνύοντας γειτονιές της πόλης που αλλάζουν αυτή τη φορά εστιάζει στον ιστορικό Βαρδάρη που μπαίνει στο κάδρο μετά από δεκαετίες εγκατάλειψης με το νέο ευρωπαϊκό πρόγραμμα που θα χρηματοδοτήσει την ανάπλαση του. Προβολή ταινίας Βίλμα -Η ιστορία των λαϊκών κινηματογράφων του Βαρδαρίου.

Εκεί που έβλεπαν ταινίες οι δυτικές συνοικίες της πόλης. Μια συναρπαστική αφήγηση για τον τεράστιο πλούτο αιθουσών που χάθηκε στο χρόνο. Προβολή του Ντοκιμαντέρ για το σινέ-Βίλμα του Κώστα Μπακιρτζή.

Συζήτηση με τον Θωμά Κοροβίνη, συγγραφέα και τον Νίκο Σταμούλη, ταμεία στο σινέ-Λαϊκόν. .Αυλή Κτηνιατρικής Σχολής, 8μ.μ. Σαπφούς 68 Οι λεπτομέρειες των δράσεων που είναι όλες με ελεύθερη είσοδο θα ανακοινωθούν τις επόμενες μέρες.

Βάλτε στην ατζέντα σας το Βαρδάρη! Έρχεται μια δράση που θα συστήσει ξανά την περιοχή που βγαίνει ξανά στο φως!